376. IOANNIS EVSEBI 
teliquit;portis etiá claufis lux ibiinclufa non 
tranfmilfa videbatur. Speculares hodie non 
reperiuntur. Depofita apud me quondá fuic 
cryftallus ex fimili materià ; altior digitos 
duos,adeó rráflucens,vt aer quodamodo vi- 
deretur,extremis folum partibus vifui expo- 
fitis. Continebat infe chelydrü,qui ore aper- 
to agnellü quafi deglutiturus erat,fed ab hoc 
cicrux opponebatur.Erat affabre effigiata. 
CAPVT XXIIL 
De ffercore Lune. — 
Elcuitlatl, feu ftercus Lunze, eft alius 
lapis Nouz Hifpaniz, fimilis fpecu- 
lari,feu chimaltizatl. In praetenues etiam fe- 
catur]aminulas ex aureo colore purpura- 
fcentes. Medijs ignibus, mirabile di&u,non 
comburuntur;mirabilius,noncalent. 
CA PVETSCCXXLV. 
De lapide go[frpij. 
M bcrettien lapis goffipij, eftterrz ge- 
nus candentis, quodfebricitátibus mi- 
rabili fucceffu folet funíendum propinari ex 
aquà aut liquore alio frigido. Generatur 
hzc ín faxorum cauitatibus Xonotlz,iuxta 
quas flumé ab excelfo loco fluit in przceps. 
Sunt huius complura certiffimaás. ceftimo- 
nia; nec eft difficilis fumptu, aut fi non pro- 
fuit, nocuit vmquam fumenti, 
CAPVT XXV. 
! De tlanexillo , feu gummi luteo. 
E danexillo hac fcribit Frácifcus Her- 
nandus: Gummi lutei genus eft mollif- 
fimi ac lubrici, quod faxisinuenitur adhz- 
reícens , abinfilienti (epe verberatis vndà. 
Pedoris afperitati, tuffiQue eft vtiliffimum; 
nec diffimiliab eo. quod ex poterio ftillari 
folexSunt quieiufdem rei causà addant ta- 
pacpatli. Prouenit Hocitlalpz. 
GC ACPIVE IX OV. EA 
De tapacpatli, [eu bepatzs medicind. 
Ms quoddà eft atri coloris, inter 
duo faxa l'apayolami proueniens;op- 
pidi Hocitlalpz,;nec alibi fcaturit.ergo quo 
diximus loco cogitur iuxta fauces, vnde col- 
ligi folet ab Indisjacfumendá prxberi dua- 
rum drachmarum menfurá. Tl ritum ac re- 
folutum ex aquá , tuffim antiquam atque 
dithicilem paffis, bis térve, aut quotiesam- 
. plius expedierit. Informis veró quacdam res 
eft, ac hepati contufo perfimilis. 
/ 
P ONIEREMBERGII 
CAPVT XXVII 
De terrd aadá ,feu alumine. 
Tj Iufdem Au&oris detlalxocotl,feu terr : 
acidà; hzc fentencia eft. Nec venis alu- 
minis Noua caret. Hifpania : cumáue orbi 
noftro fciffile, rubrü & fquamofum cogni- 
ta fint, item ex vini fzcibus & herbá, tealli 
vocatà Arabibus,confe&ta, & quod de plu- 
mà ob fimilitudinem vocant;fi modó id vc- 
rum eít alumen ; & antiqui meminerint 
Íciffilis nobis cogniti, rotundiitem,& liqui- 
di nobis ignotorum,meritó dubitare aliquis 
poffit ,ad quod aluminis genus Mexicanum 
debeat referri." Et ego liquido potis ac flil- 
latitio, quàm alteri cuipiá generi putauerim. 
annumerandum atque adícribendi, perfua- 
fusà pararidi modo. T erunt fiquidem in pri- 
mis aluminofam terra,ac in magna quedam 
ac roftrata fictilia profundunt;mox aqua af- 
fusà Jiquant;quod ftillat,vrile eft. Coquunt 
hoc quantum videtur expedire ,, fed priüs 
Loacu 
quàm in debitam duritiem percoquatur, in / 
fruftula parua diuiditur difcinditurQue , & 
exquifité coadtumvenumdatur in empotijs, 
candens, lucidum, diaphanum, & acti ad- 
ftringentiás velut noftrum fapore. Tempe- 
rant illo pigmenta fua artifices, & coccineis 
adijciunt coloribus. Dentesadftringit,ficcat, 
atque extergit vlcera;excrefcentem carnem -« 
exeditabroditQue. ' Vrile eft tip&óribus & - 
fullonibus, ac demum totidem vífibus;quot, 
noftrum accommodari poteft. 
GAP Y PpLCNOX EEG 
De cafto lumofo. — 
Emula cafeo efca tecuitlatl dicitur. 
Scaturit nónullis élocis alüei Mexica- 
ni lacus,perfimilislimo , & fummas ftatim 
petit aquas, vnde excipitur, verritur quzren- | | 
tibus,aut coaggeratur palis.Indiextractü & 
paulifper ficcati permiflum ad Solem, effor- 
mantin placentulas: rurfus exponitur Soli, 
herbis virentibus fuperimpofitü, donecex- | 
quifite arefcat. Ita reponitur,vt cafeus;in an- 
ni tantü vnius vum. Eftur,vbi opuseft,cum 
maiziotorrefadto,vulgaribuf$y Indorá pla- 
centis. Vnaquzque li mi huius vomica pecu- 
liarem fortitur dominü,cui mille aceruos in- ' 
terdum annuos reddat.Sapore eft cafeijà quo 
fumpfit apud Hifpanos nomen, fed minus 
grato, &coeni quodà odore.Color adhüc re- 
centi cyaneus aut viridis;fed limofüs;inuete- 
rato € viridi,nempe vergens in nigrum.Edu- 
lisexiguà portione, eademá aflumpta loco . 
falis, condimentive maizij, autque €x eo 
—MES--——3 
parantur, placentularum.  Imptrobi eft ac. 
rufticani cibi. 
: cx 
