44 ZOOLOGISCHE MEDEDEELINGEX — DEEL 1 V. 



waarheid, en men staat werkelijk een oogenblik verbluft te kijken, en 

 weet niet, wat men voor zich heeft. 



Camper heeft het groote voorrecht gehad den schedel te kunnen be- 

 kijken en onderzoeken van alle kanten. Thans is dat helaas uitgesloten. 

 Van verschillende zijden maakte Camper goede penteekeningen, die men 

 alle (5) vinden kan in bovengenoemden atlas. Vergelijken we zijn tee- 

 keningen met den tegenwoordigen toestand van den schedel, en met de 

 foto's, die de Heer Hoogenraad en ik er van lieten maken, zie plaat IV, 

 dan blijkt, dat in + 140 jaar er leelijke beschadigingen aan zijn ge- 

 komen. Camper heeft cle intermaxillaria nog gezien ; thans ontbreken die 

 helaas grootendeels. Dan zijn er ± 6 stukken van den schedel afgezaagd, 

 uitstekende deelen aan de zijkanten, die lastig waren bij het opstellen 

 zooals het geheel nu is geplaatst. Wél liggen die losse stukken er nu 

 nog naast. Speciaal dat afzagen is zeer te betreuren ; het is gebeurd om 

 den schedel in zijn tegenwoordigen stand te zetten, gedrongen in een veel 

 te kleine ruimte. Van kleinere afbrokkelingen kunnen we wel afzien. 

 Voortaan wordt nu toezicht uitgeoefend en de Heer Hoogenraad, kerke- 

 raadslid, zal alles doen om nog erger te voorkomen. Zoo is er dus ge- 

 gronde hoop, dat we nog lang dat uiterst merkwaardige en zeldzame 

 stuk zullen behouden. Herhaaldelijk is mij gebleken, dat men in zoölogen- 

 kringen van deze geheele geschiedenis en van de aanwezigheid van den 

 schedel niets weet, en een paar jaar gelegen verzekerde een veelzijdig 

 ontwikkeld zoöloog mij zelfs, dat „die kop al lang weg was"! 



In de kerk te Scheveningen zijn nu, Juli '17, naast den schedel, de 

 reproducties van teekening en ets van Buytenwech opgehangen. Het ont- 

 brekende deel van het vers zal binnenkort erbij worden gevoegd. 



Van den schedel zelf heeft de beeldhouwer S. Miedema te Rotterdam 

 op mijn verzoek een gipsmodel gemaakt op 1 : 10 ongeveer. Dit model, 

 dat voortreffelijk is uitgevallen, is o. a. ook aanwezig in 's Rijks Museum 

 van Natuurlijke Historie te Leiden en in meergenoemde kerk te Scheve- 

 ningen. 



No 18, 10, 20, 1617. Over deze drie gevallen is bijna niets bekend. 

 Zelfs de plaats van stranding is onzeker. Houttuyn zegt: „Hier en daar 

 op de kust", strandden die Potvisschen. Plinius secundus vermeldt: „Bij 

 Schevelingen strandden in 'tjaer 1617 vier walvisschen". Ten slotte noemt 

 Pasteur voor No 18 en 19 „Voorne" en voor No 20 „Katwijk".» Ik hel 

 naar de meening van „Plinius secundus" over, die ons, betreffende No 17 

 ook een uitgebreid en juist verslag geeft. 



Trouwens, we weten dat meermalen eenige Potvisschen tegelijk strand- 

 den bij dezelfde plaats. 



No 21, 1629. Van dit nummer maakte C. Kittensteijn een ets, No 1673, 



