220 ZOOLOGISCHE MEDEDEELINGEN — DEEL IV. 



De lengtematen, die in de tabellen staan, zijn vaak verre van nauw- 

 keurig. Yinvisschen van 150 of 120 voet lang, bestaan niet. Met zeker- 

 heid weet men dat Balaenoptera sibbaldii, ook wel gigas (Eschricht) ge- 

 noemd, de grootste soort is en van het exemplaar uit 1827, van Ostende, 

 weet men vrij goed de afmeting, 90 — 100 voet. Betrouwbare nóg grootere 

 maten kennen wij niet. Naar het schijnt wordt Balaenoptera physalus 

 wel eens grooter, dan gewoonlijk wordt aangenomen; althans het voor- 

 werp van 15 November 1914, Hoek van Holland, zuid, was + 24 m., 

 naar Dr. E. D. van Oort en Dr. J. Büttikofer vonden. Een Engelsen 

 exemplaar, 9 Augustus 1913 gestrand, was + 80 voet en volgens S. F. 

 Harmer, B. physalus. Men meende, (Weber), dat voor deze soort, 21 m. 

 de uiterste maat was. Balaenoptera rostrata is de kleinste soort, hoog- 

 stens 10 m., dikwijls kleiner. 



Balaenoptera borealis komt boven de 12 m., tot 15 m., maar blijft dus 

 kleiner dan physalus. Megaptera wordt -f 15 m. Bij de Potvisschen kon 

 ik melding maken van verscheidene aardige en leerrijke verzen. Bij de 

 Yinvisschen komen deze maar heel weinig voor (zie n° 22). Afbeel- 

 dingen van vinvisschen bestaan er vele. Ik ken een enkele schilderij 

 (1669) en verder aquarellen (1791*, 1899*), etsen (1791*, 1827) teeke- 

 ningen (1682*, 1826*) en foto's (1899*, 1904*, 1910*, 1914*, 1915*, 

 1916*, 1917). Over de Hollandsche gevallen bestaan zeer weinig etsen. 

 Bij de potvisschen vermeldde ik er juist zooveel ] ). Die dieren schijnen 

 bepaald nóg meer indruk te hebben gemaakt. Dank zij de talrijke stran- 

 dingen der laatste jaren, bezitten we verscheidene reeksen foto's van 

 voorwerpen van onze kust. Hieronder spreek ik daar nader over, met 

 opgave van de plaatsen, waar die foto's berusten. Yan verreweg de 

 meeste zijn ook de negatieven goed bewaard. 



Yolgens de chronologische tabel staan hieronder nu eventueele bijzon- 

 derheden over de verschillende gevallen. Indien een geval wordt over- 

 geslagen, is er niets bijzonders verder over mede te deelen. De onder- 

 streepte Nederlandsen e zijn afgebeeld. 



N° 1, 1306*. De lengte pleit voor een Balaenoptera physalus. 

 N° 2, 1402*. Th. Schrevelius is in mijn Potvisschenstuk (3), ook her- 

 haald genoemd als de maker van eenige verzen op strandingen. 



1) Op bl. 41 van mijn potvischpublicatie (3), wordt over een groote potvischschilderij van 

 1606 gesproken en over restauratieplannen daarvan. Die restauratie is uitstekend uitgevoerd 

 door den Heer H. G. Luitwieler, Rotterdam. Binnenkort zal het herstelde stuk in 's Rijks Mu- 

 seum van Natuurlijke Historie te Leiden komen te hangen. De gemeente Brouwershaven krijgt 

 een evengroote copie. Vóór en nâ de herstelling is het schilderij gefotografeerd. De foto's hier- 

 van zijn ook te Leiden, waar tevens in het Archief van het Museum, de correspondentie be- 

 treffende het stuk enz., bewaard wordt 



