172 De Aquatilibus. 



inftar3uraseft.deKifcitautemabacftiuofolftitiojVtcalyces rofaram.Exteridrparsfra&us,ftempecni-' 

 ita qu_edam fiue membrana,tefta_ vel oftrei modo du ta,& vifu quam maxime flaua, inceriorem , cui co- 

 lorcceruleus,{ubftantiamolIis&tanquamvefica.inflat-e pellucida,vallimodoambitac munit.Ex hac 

 (interioreparte)noxiumftillat venenum.Emicckautemnocraigneumquendam, & veluti fcincilla- 

 tem fplendorem:& oriente iam Sirio veneni vehemetiacrefcic.Quamobrem pifcacorum natio omnis, 

 qua. .pancy nicum ( Iego cym$fas'hmi vel 'cyxoffihaslxmpotitis > vt Gillim : qttod canes mari ■ os occidar.nam & r>%la- 

 cpb~:m wnslru*, vcLjnofph-MmJimiltter retli dtcemr^acanum tcrrc/hwmpernicie: velcymfpajim, quhdcanialligata 

 §xtrakituK nam q>xu , $w 5 ocriderejjgnificat, : curdco autem tmhere ) hanc ftirpem appellac, a Canis orcu vene- 

 numhocgigniarbitrantur.Porro Canes mariniadigneumiftuminhacmarina myricafloris fplendo- 

 cem, tanquam inopinaci alicuius lucn fpe alle&i,veneno partim aiperii,parcim deuoraco,& branchijs 

 etiam haufto, excin&ifluicant. Vndehis in rebus exercitati homines venenum fecundarium ex piTciu r Q 

 iftorumtumore, tumpartibu$c_eteriscolligunt.Simile malumex cerreftri eciamaglaophocideeft, de 

 qua mox dicemus , Ba&enus _4ilianus. 



*s Kiujtsxp7rxxT7ii>i<;,c>u>xiliic,ide(l i Canesrapaces & impudentcs, ab Oppiano appellancur. Canicula 

 fnarinaiimulatq; peperit,nulla mora interpofita,fiios paruulos fecu nacances habet.Si quis vero eoru 

 timeat,ingrediturrurfuspergenitalia in ventrematris: &vbi timor abieric,denuo prodic, canquam 

 i:urfusedicus,7£lianus i.iy.&Philes fimiliter, &Oppianuslib.i.de pifc.Ioannes Tzeczes veroglau- 

 tum & galeu caculos iibi mecuentes ore occultare fcribit, canem vtero.Plinius vrinatium aduerfus ca~ 

 fliculas pugnamdefcribens , pr^ter ea qu^ Rondeletius recicac, addic: Salus vna in aduerf as eundi , vi- 

 troq; terrendi.Pauetenimhominemxque ac terret. bt fors_equain gurgite. Vc ad iumma aquseve- 

 tum eft, ibipericulum anceps. Ademptarationecontraeundi,dum conetur emergere,& falus omnis t0 

 in iocijs.funeillirelegatumab humeris eius trahunt.Hnnc dimicans,vtfitpericulif,ignum, laeuaqua- 

 tit:dextraapprehenfoftiioinpugnaeft:modicusaliastra&ais.Vtpropecarinamventum eft, niii pr_ece~ 

 lerivirepenterapiant,abfumifpe&ant.Acf-epeiamfubdu&i, emanibus auferuntur, finon crahenciu. 

 opem 5 conglobato corpore in piix modum,ipii adiuuere. Protendunc quidem cridences alij , fed mon- 

 ftrofolertiaeftnauigiumfubeundi 3 atqueita e tuto pr_eliandi. Omnis^ergo cura adipeculandum hoc 

 maluminfumicur. CercilHmaeftfecuricas vidiiTeplanos piices,quianunqnamfunc,vbi maleficxbe- 

 ftie: quadecaufavrinantesfacrosappellanteos. 



k Duo genera paruarum canicularum ( galei & centrin^ ) in coeno capiuntur. Pifcandarum ratio haec ,^ 

 eft.-Aroumpifcemillecebramadeascaptandasdemittunt. exhisfiquacapietur, caeterxomneshoc vi- ' 

 dentes circacaptama_Tiliunt:ac eam,dum hamo exprofundo extrahitur, adnauern vfque infequi non 

 ceflant.Inuidiaquadamhoceasfacereexiilimares, quafiillaqiKjcaptaeft, iibivni efcamaliquamprae- 

 d.ataalicundeeflet.atqueexipiisnonnull£ innaueminiilientes,fa'pefuafponcecapiuncuc_/£lianus r. 

 55. & Oppianuslib. 4.depifc. qui hocpra? ftudio&amorequo interfemucuoardentCaniculas face- 

 re canit. Vnu aliquem ( inquit ) hamo captum,C£teri omnes ftatim cam auideinfequuncur ad nauim vf- 

 que, feu fimulvolencesperire:nec ancefugiiit,quafociuextra6cumvidermc.Quaremagn 9 eorum nu- 

 meruspartimreti(hypocha)conclufi,partimtridentefaucij,partimalijs decepci doiis capiuncur. 



V Quae de alimento ex canibus marinis Galenus cradic,ad Carcharias canes potiiHmum videntur per- 

 tinere: quareeo vfq; differam. Canicularumgeneraquaedam audiononedirecentia,fed exeteratain- *» 



■r 1 • 1 r_ ,'r_.V_-. ___.•-___ • _. /^_1 __ ._ J L_.U_r_. _-____/_L.. I 1 . ^r i_-. 



folariabfq; fale,vtetiamraias. Galeiomnescarneduramhabet.Caniculagaleus,vtXenocrates tradit, 

 iiillifuntfimiles,fapore virusreferunt,&malumprocreantfuccum,Vuocconus. 

 G Pro crocodili adipe, canis marini adeps in remedijs fubftituitur, Author <wi£et7ii<iu&(dv incertus, & 



& qui j 



Rafis. Hic ii coquatur cum aqua & aceto,& os colluatur,fedat dolorem dentium,Rafis.Dentium dolo- 

 res fedantur cerebro caniculs in oleo decoclo adferuatoq; , vc ex eo dences femel anno colluancur,Pli- 

 nius. Infancium gingiuis dentitionibust]; mulcum conferc delphini cum melle dencium cinis, & fi ipfo 

 dentegingiux tangantur.adaliigatusq;idempauoresrepencinoscollic.idem effedus & caniculs de- 

 tis,Plinius.Cinis dentiumtumcanicula_ Plinij,cumgalei glauci, infantium gingiuis dentitionibusq; 

 multumconfert, Rondeletius.Idemexdentibus carcharia: canisdentifricia pararioptimafcribic. 



Advlceraoculoru&albngines:Fellecanismarinivnge,autfellegaHi,GalenusEuporift6i.5»p. Fel c ffl 

 q> a cane pifce ( cane aquatico) eximitur,letiferu eft.quippe q. potu vel efitatu:letis tantii quatitate, in- 

 trafepte diesinterficiat,curaturtamequi hauferint,epotobubulobutyrocugecian^(Roman9)radice 

 & cinnamomo,& ( & iteru ) coagulo leporis.Prodeft & corpus vniuerf um odoratis oleis illinire,& vi- 

 <5tutenuiffimovcf,Auicenna 4.^. 2.i4.ex quo&Macthiolusrepetijc Anverocanisillepifcis, &mu- 

 ftelorugenerisf t,autalindquodpiaanimal, nohabeoq. dicam.Lutra quideetiaquadrupes anonnul- 

 liscanisff i~«--U- -11 __..... t. ._..];_.:;„..., o^-___ »..__- c a \ k_^_- _—___,*_. _,.r_-._. __/7_, r^ _.:U:. n.r. ... _ _. _._ r 



fitcurarif 



tucuaqua,oleorolaceo&butyro.iiertrucr veromedicus:iel(iiiqt;canisaqL: 



tismagnitudinefumptu,intrafeptediesincetficic:quib. fuperacispocefteffefalucis fpes. De veneno cj» 

 cxcanumarinoru cre,&alijspartib.legicur, cii algaquandanoctu lucence deuorannt , auteaafperii , 

 fuerincdidueftfuprain C.Fel ecialeopardi,leonis& vipera?,aquibufda mter venenanumeracur. 

 j-j %a> r«.A_s. Aiuiii ,id eitMuftelicanesnominiturab Oppianolib.^.Delphinietiaa Tiberio in epigram- 

 matecanesmarini dicuncur, zsihctf^xi) i%fttfp$cj<.i ot;u,\^;._ ■. Epicheta. AVvi^.a.^ic;, hocefcmariuagus. 

 Oppianus.fedhocpotiusdifferctiaevocabulueftjvtaterreftridifcernatur. A^@-, _mV:>k, &^V.t ^r,.': s 

 apudeundem. K.iv:.ii97i-/icruicrT, ( mvwa-uo t-c kcc.'}x7t^ -Auua ) coquus inquicapud Ariftophans: & aptequi- 

 de^pfuaperfona.eft.n.canispifcisquida. xuafeifjq y.uu-^o-idl^x^i eutr^t^^ ^ap/^mrv, Varinuse 

 Scholiafteini quites Ariftophanis. ApudSuida KiwonsTwcnoT vwWlegit. alias K^yj^o/r^wperir::. Au- 

 fonijepigramainlepore captum . canemarino,quidu canemterreftremconcitatiusfugit ,in mare fe 

 c emit ^ pr^cipitarat,recitaui in Quadrupedibus de Lepore H. e. Leguntur & duo Germanici Cefaris epigra- 

 matadeeodem,&vnumTiberiJ,inAnthologioGrvCo. r. 3 .-. ^ r»/Jw'.-uv v;,i ,y -,;_,__, j; 



\Lvx, Sip^netus mlibro de pifcibus apud Atheu«um . Vide infrain Cyn. vbi & aliaa Cane deriuata 

 jiomina diccntur. D E 



