28(5 Dc Aquatilibus. 



A DE CONCHYLIO, RONDELETlVS. 



Votabu&ccm TT^ Vbitant nonnulli fitne Conchylium turbinatorumgenus vnicuro>velnomeu omnibns.vel 



X-J mukisturbinatis commune,quainfignificatione vfurpauitPlinius lib.o. cap.^.SedvndeCo- 

 chyiijsprecia ?Et: LinguaPurpur^longitudinedigitalijquapafciturperforando reliqua Conchylia. 

 urpura. Vitruuius lib.7. cap.ij.propurpura: Incipiamnuncde oftrodicere,quod &charifriraam&excellea- 

 tifJimamhabetprc;terhos coloresafpe&usfuauitatem.Idautemexcipitur ex Conchylio marino , £ 

 quo purpura inhcitur. Quare Conchylij nomen eft polyfemum apud Poetas , Hiftoricos , Philofophos» 

 &Iurifperitos. 



Spectes terta, c j o f • * t- /- 



«purpura di- aedoclpeciei nomenefleputo,qu£qualisiit,nuncinueftigandum. Suntqui nihil aliud eflc Con- 



uerja . 



20 



*• 



chyliumquamPurpuram arbitrentur. Quodhaud verum efTe ex Plinio lib.ocap.35. flccoraproba» 



mus: Aitenim,Conchylia&Purpurasommsoraatterit 5 quibus eademmater luxunapariapeneetiam 



margaritis orecia fecit . Et de Purpuris loquens : Calculofe; appellantura calculo maris, mire apto Co- 



chyU ; s,&IongeoptimoPurpuris. HismanifeftePliniusConchyliaa Purpurisfeiunxit. 



CenchyliH,alt Alijs Conchylium idem eftquod Buccinum : quod Plinius,cumduotantum genera turbinatorum 



udqua, ucci- continentiumfloremillumtingendis veftibus tantopere expetitumpofuerit, alterumPurpuram,al- 



uh.Q.cap.36. telLlm Buccmum:necelleelievideaturBuccinumcfle qui Murex,H-^,& Conchyhum appelletur. 



cumetiamconftet, &MuriceTyrioinfec~Us veftesdici, & conchyliatas. Qux ratio etiam fi valida no- 



/M.p.cap.sp. nullis videatur,eatamenfacile conuellerepolfum eiufdemPlinij autoritate, qui euidcntifllme Con- 



chyliumaBucCinofeiunxit.InConch/liatavefteca:teraeadcfineBuccino,pra!terqueiusteperatura?, 



Libzi.cap.l (*iiat>t>*s temperat.Hr aqua p>o tntttjo hum*:n potxi excrtmento . ) Et alioloco, Conchyliis fuum flore colo- 



remq; proprium tribuit.Luxuria veftibus quoq; prouocauit eos flores qui colore commendantur. Hos 



animaduerto tres eflc principales.Vnu 111 cocco, qui in rofis micat^gratius nihil traditur afpectu.Et in 



3* 



dcPurpura&Buccino,aliquatopoftdeC6chylijoperculofeorfumfcripfit,&infineaddit.AvTa JTB^y- *° 



^vaiov KAtv mi&i SffK ^j/jiB^^/scyj^jv.n^^.CrematumConchyliuidemerrlcitjquajPurpura & Buccinum. 



ConcbyliHflx' Quarecuexhisconftet Conchyliudiuerfam effcaPurpura&Buccino turbinsrtifpecie,iaquale i- 



cttstjUAjtt. pfumfitexplicemus.ConchyliuferuatoGr^conominevocaturaLatinis,SuntquiOftraciuput6tdici. 



kyx^opsrculu ^ ea l ^ xl nomen partis toti accomodant,vel Plinius nome totius parti deditmc.n. libro jz.cap, 10. Inue- 



sonchylii >id«. nioapudquofdaoftraciu vocari,q> aliquionychevocat. Atonyx(inquit Diofcorides ) S5* wup* tx >wy-» 



^vKit ,ideftoperculumConchyiij,proquoetiamoftraciu fumiaPlinio declaratipfiufmet verba:Hos 



fuffitu vuluaTpcenismirerefiftere.Odorecaftorei^meliusqjcueo vftumproflcere. Que eadem funt cu 



his que. opcrculo Conchyhj tribuit Diofcorides.commendat enim vngues , qui odorem caftorei refe- 



runt,eorundemq; fuhStuexcitaritraditfaminas,quq vuluarumftrangulationeconciderint. 1© 



B Conchyliumeftexmagnorumturbinatorumgcnere,eapartelatiusquainturbinemdeficit,fine a,- 



culeis tuberculifuevlIis.Foramenquocarointerioroftcnditur,nonrotundumjVtinPurpura&ijuc- 



Ctnchyhii fuc cino,fedlongum. Taleetiam eftoperculum,dequomox dicemus.Conchylijsfuccumineffepurpureu 



cnm mejfe pur fatis teftaturPliniuslibro 21. cap. 8.Tertius eftquiproprieConchylijmtelligiturmultis modis.Vnus 



pureum. j n heliotropio, & in aliquo exhis plerunq; faturatior: aiius in malua ad Purpuram inclinans , alius in 



violaferotinaConchyliorum vegctiflima. Exeodemfuccolanastingifclitasfacileeftexveterumfcri-, 



ptisconfirmare. MarcellusMedicusdcaffeclribusaurium fcribens , claudendamauremlanainfecl;a 



ConchyIiomarinomonet:exficcandienimvires habet. EtCritoapudGalenum libro 3. medicament. 



» .ii.cap. . ^ «^'jmjf jConchylioinfedlosflocculosinauremimmittendos.Pliniusperfe Conchylio infectam lana 



q magnopereprodelfeauribustradit.QuiConchylialegebantC^nchyliarijdicebanturij^cConchylile- $0 



Lib z cap,io S 11 ^ 1 ' ^ Conchyt? a Plauto. Conchylij partcs omnes in mcdicamentis vfurpantur . Crematum Con- 



PerpenJuiQa- chyliu ide ehScit o f )Purpura& Buccinu,ait Diofcorides. Operculufuirituexcitatfceminas vulii? ftri- 



lent loctts. gulatuopprellas, conaitialesq; .Carneinternamedicamentis dolore aurium fedatib.admifcct Gaten" 



in fine libri tertij de medicametis j| Tvmfi, : quii m y rrha,adipe anferinu , vel butyru vel refinam, & Con- 



chylij internapartemsquispartib tritafupcraureponendamonet.QupinlocoCornarius legendum 



fufpicaturnon Asy%vAla n i c^ , fed 73 k-rejOpiAiionem^iuamhacrationefirmareconaturjOptefta & 



operculumvimhabeantreficcandifinemorfu, & tjuodcauumPurpune, Pliniotefte, valeat ad pr^ci- 



fos neruos . Ced malim egopnoremledtionefequi. Naeo in locomagis dolorefedare ftudetGalen^jqui 



exficcare , vt aliaqu;renumeratafunt,oftendunt, fcilicetadepsanierinus. butyrum,refiaaquasdolo- 



ris alleuamentu afferutiCalore & humore. Quare p y^yyjJAi* w wwV carne intelligo,qua: ob falfum fuccu 



digerenvii 



