Setnnm. 



DeDelphino. Lib. IV. m 



DormiuntroftrofubUto,fiuefiftula elata per fumma squoris, quaetiam fpirant,pinnasfua S leuiter 

 mouendo,{tertentesetiamleuiteraudierenonnulli. 



CemrTimum&hoceflefuturaetempeftatisprognofticonaiunt^biin maris fuperhaem frequenti- „ 

 usfe vibret, &quodammodocolludat. cuius rei caufam D. Thomas hancreddidit:Hyemali, inquit, l n ■ 



lt^^ tuncque^;;:: 



calorcxutaturin ddphims.quoniam verocalidipropriaeftagitatio, inde contingu id animalcrc- ^uLZln 

 briuserumpete,aCideoftentare.ExquoilludeftPlinijlib.8.cap. { 5.delphinitranqmllo mari iafeiui- *«W..,* 

 entes,natusexquaveniuntpartepr*fagiunta^^ CtLtRhd*- 



t Q t»wwwtv«te(jt9&#mn, ) ^mmHmim ) tranqtullitatem. Id verum efleaffirmantpifcatores & ***' 6 ' 

 naut^Nonfolumverodelphini^fed&aliaetiamanimaiiatempeftatempreienuunt^vtechini arena 

 ie iaburtantes, vt rana? vltra folitum vocales. Sunt & mult.o pluxa,qua? tempeftatespra.faeiunt,dequi- ' 

 bus i iiniuslibro 18.cap.55. Quarecrediderimpifcesinaquaaeris agitacionemutationecn affici , non 

 aliterquamimbecillos&valetudinariosobauftrinosinftantesflatus,dolorem in capite, velarticu- 

 lisientire,quodeuenitijsquicumNeapolitanomorbodmconfliaatifunt,velarthricis.Sic]aterum 

 yclthoracisdoloribus obnoxij feptentrional.es ventos prenunciant. Nam paulatim mag.is ac ma& 

 lmmutaturaer, prmfquam omninoinconcrariumpermucetur. Leues autem immutationes facile ?e~ 



runc^quiproiperafuntvaletudme^magisqjextcrniscaufismorborumrefiftunt. Ad alias delphini a- 

 «lonestranieamus. L 



Stridoremedit,vocisq5nonnihil,quiaafperamarteriam<S i :pulmoneshabet& linguam mobilem, n 

 t0 quodvtintelhgerentftudiofi exertaminpicburaexpreffimus. Sedftatim reclamabit ajiqiii ex Arifto- ., 

 ; tele, vnaq; cum Plinio nos errare ainrrnabit,de delphini lingua h&$ fcribente:Lingua efthis contra na- $ lL1Z 

 curama< } uaclJuim fo^ b^i^breuisatquelata^hauddifterensfuiilar.Provocegemitushumanoiimiiis. ub% *«_« 

 Ariitoteiesautemdiflentirevideturins verbis: K&mowiMh$h 9 ^«^, _W%Wi$^ &T*!*W> ub -^h,fl, 

 crn ppowi 3 *J|" fbn&i'4>f • £:»<$ r^'( :ipparei h>c aliqnUvauUum , igole^tnm SvtmJ& £r(& ) ^mlwiy^ £ jrvjtiai- mim ^ 9« 

 vx, ^ffyft&pt : xfhd^lwyK^u^' <^?,cavM w , &±i^*ifec&§ih*nw i $<*y&fl_«L Delphinus ftrklet 

 ac mutit efterens fefe in aerem, fed non quemadmodum ea qua. fuperius enumcraui ( non vt p t !c &i tlh qm 

 vocalct cxt&m«n-ur, vtcuc^j br^>n : , ly * , r . ) hi c enim vocem & pulmonem , &arteriam habet: fed 

 linguamnonfoiutam,neq;labra,vtarticulatamvocempoir;tedere. At qm Ariitotelis contextum j>- 

 piusinipexerit^nobisPlinioqjminimeaduerfariintelliget.EtenimAriftotelcs hoc caoite oftenfurus, 

 qiW_animahavocem,que.locutionem, qua? iqnumaUquemflue ftrepitumedant, fubtiliter ha*c omnia 

 ,0 diftinxitjvtvoxapharynge&pulmonibuspendea^vtquibuspulmodeiit, ijs nulla vocis emittenda. 

 iit racultas, locutio vero non mfi vocis per imguam explanatio lit.quamobrem que Imguam non habet, 

 aut^^A^A^a/,ideft,nonliberam&foiucam,eaneq; vocememittunt,nequeloquuntur,acfonos 

 ederevelalijspartibuspoOunt.Lyraigitur&chromisionosih-idoresqjmouenc^uianeqjpuimonem, 

 neq; artenam habent,&pedines quoties per fumma humoris nitibundi feruntur,quod voiicare dicuc, 

 lfridere_enciuntur,atquee 



phinus vero non eodem modo ftridet ac mutit, q uo ha.c omnia,quia vocem habet ob pulmonem & ar- 

 tcnam : pra.terea linguam mobilem ac liberam , fed non i ta liberam & folutam vt voci articulata. 6- lo- 

 iao ^ utlomefFeren . d f fatis eflcpoffit.Quarenonnegat Ariftotelesdelphinumiinguammobilem haber.», 

 *° lednonitamobilem&folutam,(^^fet^^,^ y A^^G^ ^AeA^/^, tmacc^tacftdixrjjer, & 

 «vruivntetoifyluj , velx% i c x«v«; ^A^Au^/tv ) vt vocem arttculatam efferre poffit. eft enim breuis vt ait 

 Plinius.AtquehunceiregermanumAriftotelisfenfumconfirmoexipfiufmetteftimonio,^ 

 Poith ? ciuntverba:Puerivtceteraiuamembracontinereac regerenequeunt, iic etiam lingu.aTunt 

 impotentes,&quidcmimperreai,^M;erUinguaabfolumitur 5 itaquemagnaexpartebalbutiSnt,tor. 

 tiqueiuntlingua ( PueHsigiwrlii3guai ; ondeeft,nequeaah 2 renseft,fed n ,obili S &lata ) au^qjexeri 

 potelt^e^dnonQumitaliberajV.tvpcemdiirinc^earticuiatc^enunciarepoffint.Itadelphinislinan 

 lata,mobilis,qua?modoexeri,modoc6dipoffit, no ha-res palato,neq} oiiea,n6itatamefoiutavlvocc 

 CX ^ a ? a u e 6 ' e ^ lieant ' Porro nec l ue iabrameq. palatum cameratum habet,quse locutioni con^erut 



Delphinumaudire, c ? teros4ueomnespifcesconftatexijsqua.diximus,quum depifcium feniibus A*tot**m 

 ,0 ageremus Hmusverofe„iusorganumnullummamfeftumre p enripoteft,nein delphinoqmdem, vt ^JZ^Z 

 putat Anftoteles lib. 4. de hift.amm. cap. 8. Acaudire fme meatu vllo parceq; huic rei deftinaca, nullu » ^im& 

 ammalpoteft,perquamfoni vocesq} ad ccrebrum perferantur. Qua racione impulfuscum delphini M etb ' 



craniumdiligentiffimaconcemplatuseirem,manifeftiffimum audiendimeatum,quiad cerebrum vfq- 

 patet,inueni:ere gl oneverom vim delphinicapiteforamentam exiguum , vt fereoculorumaciem 

 fugiat,itatimpoft oculum , qui fitus in caufaeft, cur dmicilius reperiatur. funt enim oculi ik -foraraina 

 iliameademferelineacumorisfciifura . 



Cu ver6 fagaciffime odorctur, multodifficilius eft inuenire qu£ pars huius fenfus miniftra fit l quod o^««Wto 

 non iolum in delphino, fed in ommbus alijs pifcibus admiratione dignum eft: neque eft quod cjui-j per *"* fl ^*»«*» 

 rorammailla, qu ? ante pculos funt narium loco, pifces odores percipere certo credat: ad cerebVum e- T t #W ' * 

 ^viquenonpermeant,fedpartimobfepta&:ca?camoxdeiinunt,partimadbranchiasferuntur . O- 

 «o mnesiamenoaoranccr»meft,cumefcarecentiabftineant,necijfdemefcarum r eneribusomnesc-a- 

 piantur,iedvanjs,fcilicetfuiagnitioneodoris,quippecumvelfcetidisnonnullialliciantur. Quarc 

 rneatus titos catco§ ( eile exiftimo, 6c qm ocuiis noftris cemi non poffunt,per quos tamen odori adcel-e- 



^rum pateat aditus, vt qui tenuioris eilencis fit quam humor. Qu6d ii in his qui brancluas habent per. 



ipiCuinoiunt,quant6minuseifedebentinijsquipulmonib.fpirant?Inillis.n.branchi£vaidepatent 



vc ime tnipiracione magna odorari poffint: hi, cum refpirationis organu intus lateat, fine ma^na infoi- 



ratione &aen S tradu odores non percipiunt, vt docet Gal. in libro de odoratu, quibufcu vn & a ijl cere- 



brum.penetraretaqua,i lp erapertosm^tuspermearent. Odores aute in cerebriipifciu fefe infmuare 



id maximo eft argumento,quod ad efcam nidorofam a^^^ 



tentetur. Etvtdecstenstaceamus. ded?ihhinn nHnrc vnmiPi,» ^ni^r «k,«rA.'/i__.- ... fe !..«i.- _;, "" -9™t<* 



tcntetur. h t vt de cstcns taceamus, de delphino odore vnguenti grauiter off.nfo hlftoriam ex Plinio ' 



narreraus, 



