e Spongijs. Lib. IV. 891 



{tfa^^/wrf^^M^j/jabngijseofacilepo 



te, (dumkuantur, ) ipfifemper nigrorem oftendunt, (Albertus addit,dum funtinaqualimofa: extra» 

 cliautem&iiccatifiuntcolorisfermecinereiadluteumdeclinantis.)Peflimumomniumgenuseftea- 

 rum , qua: aplyfiae vocantur, quia elui non poifunt : in quibus maxime iunt fiftulae , & reliqua deniitas 

 ipiifa, Plinius ex Ariftotele. Theophraftus hiftoriaj plantarum lib 4. ad finem capi tis feptimi. Qus: in 

 ntari mediterraneo (inquit) nafcunturftirpes, enumerataeiam funt. fpongia enim & aplyfiae(j5 $ caroy- 

 yt<*>K&! #* ishverlx;lcgo i&i oi xzsKvcnxi ttct,Ai/u%uoi, quanquam Gazahocnonanimaduertit,j&fiquideiuf- 

 modieft,diuerfamnaturafortiuntur.Alber.cumArift.deapl7Jfijsverbarecitairet,fubdit: HoCgenus 

 eft quod abundat in maribus noftris Flandrie, & Germaniae: & mouetur fecundum locum , dilatatione 

 10 & conftrictione : & cum tollitur ab aqua , inanime videtur: aquas redditum, paulo poft iterum viuit & 

 mouetur. Verumhoccumabfolutumviuat,fpongiarumgenerise(Ienon poteft.namfiaplyfias fo- 

 lutus efiet, hanc eius imprimis acajterisdifferentiam Ariftoteles doceredebuiifet. Plura de maifa illa 

 informi,qu?inaquadilataturtantum&conftringitur,diximus fupra in Corollario Leporis matini 

 A. pagina 47.9. 



Aureum vellus eftanimalmarinum ficut fpongia, & de fpongiarurrrgenere,fedrarius eft & mollius ^*™ *"**"* 

 ad modum lanae, & lanugo eius in auri iplendorem conuertitur, & dilatatur,& prolongatur iicut vel- 

 lus: &dum eft in mari mouetur motu contra&ioniSj&dilatationisficutfpongiaj&raroinuenituf,, 

 Tamen hoc inuetum in Phrygia,cum extitit bellum Troianuinter Grecos & Phrygios,ficut dicit Da- 

 resPhrygiusinhift.Troiana, Albertus. Sedhocetiamgenuseademratione,qua proxime maifam il- 

 xo lam informem aplyfiam eife negauimus, fpongiarum generis eife non poteft: & forte nihil omnino ta- 

 leinmarireperitur.namquodrarumeifetradit&molle, ab Achillea fpongia forfitan iumptum efts 

 quod lanam aurei coloris ei adfcribit, a Pinna. 



Germani e fpongijs quafdam vocant r Badfchvvumm, id eft balneatorias, maximas puto, quib. in baU 

 neisinfiderefolentimbecilliores.tanta;funtvtvnaapudnosdrachmisfeptenis,autetiammaionsv^' 

 nezt.8cKropff}chvvumm t 2.Ktamisguttuns,a t uxhiscvemms ( vtdicemus in g.) curari folent: quat- ; 



cunquefciiicetnondumpurgatscalculisadhucrefertasfunt. Casteras Gmplicuer Schvvtmm , velfetni 



triacraiIiore&adpile6sintricarifolitaapilopceis,)tragosnimirum } afperos,ilIotos,qualespharma- 

 copolis venduntur propter lapides quos continent. Iifdem aliquando adferunturfpongia; quardam 

 30 immatura;, illote, meatibus omnibusplenis, &c. ^nrejffefchvvumm. Licebit etiam fexus vocabulis eas 

 diftinguere,^cw^z/WVi/A,ficutDiofcoridesdocet:nam Gallicontrario modo nominafexus eis 

 accommodare videntur.BuludTurcicum fpongiac nomeneft. Hisaddere libuit tabellam diuifionis 

 ipongiarura, quajfpecies earum omnes cuduferentijs ftatim ob oculos ponat, ex Ariftot. Plin. Diofe. 

 -Man^uav^ndeft^rar^&foluts, maximar. Diofcoridi fcemin?. Escdera 

 Plinij feculo Afri cane, di&e, videntur. Badfihvvumm, Wetble. 



40 



fSenfuomni 

 carent:qua- 

 ru alie, funt 



Spongiar, 

 vel 



fMolliilLm<j:(quanquamPlinioma:n£emollioies"| 

 _ ^ Denfae feu j funt:) fimpliciterfpiifajdi&e^collatione fcili- 

 - fpiif?,7n/?c- I cetadraras.que. duogenerafrequentiorafunt. 

 vm , AJ7r?c-^ RhodiacgPlinij feculodicebantuc, quasad fo- ^Maresv 



{jfipri. 



i 



§c 



uendu mollic res effent. Fetm Schvvum, Mennle. 

 Minus molles, folidiores , minimis fiftulis , id eft 

 denfiflirne,fedrara? inuentu, validiffim^. Ce- 

 tere_ denf^ raris infirmiores funt, quod radice- 

 min 9 profundanutriatur. T>iefarfewefchvvum, 

 Dure-admodum&afpera;, 1 ??^.: hoc eft, hirci. 

 v^ Grobefchvvumm, FtltzJchvvumm. 

 Senfum aliquemhabent,aplyfi$,rare;&magnismeatibus: reliquum in eis valde den* 

 fura eft, &c. Has fimpliciter fpongias vocat wtfu^eriores.Schvvummdtentmmerreyjfen* 

 koennen auch mtgereimget vverden. 



Profpongiaaliquipharmacopola:alcyoniovtuntur,vtinAIcyoneauefcripfimusexBrafauolo, k 

 g. Nondefunt (inquit idemBrafauolus) quilanuginemquandamfuper oftreorumconchisinnatam 

 profpongijsferuent,&vtantur:quumidpotiusmufcimarinigenusfit,quam fpongi?. Idem Ballas Tthmm * 

 (ideftpilas) marinas vulgodi&as, nufquamfeapudveteres reperireicribit: &in fpongiarum genere 

 ponit.quamuis(inquit)zoophytanonfunt,qualiafpongi2:fedex maris fpuma ad litora coliifa, SC 

 cuiufdam herbaj minutiifimis feftucisfiunt.Vimhabentexiccandi.Nonnulliexfradis fpongijs &fpu- 

 maartefaciunt,alijexglutino&taurinispilis,ignarospharmacopolasdccipientcs. Itafitmansim- 

 petus,vtjeftusinminimas feftucas hcrbam redigat, &adlitoradetrudat: vbimixtacumfpuma con- 

 globantur, &obmotumfupralitusexfluduccllidentein gytum ac pilae formam tcndunt, Hxc ille. 

 ^o Quafrendumancademha;cpilamarinaiit,dequaRondeletiusan Pulmo marinus fitdubitat: exquo» 

 eius iconem dedimus fupra. Pulmo marinus (inquit)dici poteft corpus quoddam rotundum,p"ilac ma- 

 rimemodo, vircfccns,forisfubftantiafcltrofimile, intustotum fiftulofumvelutifpongiaaplyfia,&Co 

 Qua;pila;marina-vocantur,&inonicinishabentur, (inquit Cornarius ) ex alcyonij genere elfe noa 

 dubium eft. Galenus libri r. de compofit. fec. locos, in fine cap. 1. vQmpcu/ Suaxo&kv appellat. Ariftote*- 

 les lib. 5». hift, animalium. alcyonum nidum pilis marinis & fpumis maris aflimilat: H' Shiafli* ^o/aoI^ 

 ?cu? <r<pouocus1cus faAccrllous h\ ^reu^KMkiSfJ^eugttAos *%\>cu;. Vide pluraquasin Alcyoneaueannotaui- 

 mias , in g .alcyonij occafione, libro de auibus. Matthiolus rcptehendit eos,quipilam marinam vulgo 

 <dicl;am , veterum adarccn eife putant. 



Ad b. pertinentia quxdam, paflim fupra in A. expofita funt, CUffi alia 3 tum quibus iii lo^is qualefque 3 



prouenun* 



