>e Aquatilibus. 



■taarmfts.Crucifonhesquoqu^ecirrosjft^^ 



Sntcrnanatationiaccomodatoshabetrquos vtexadec6fpicias>eritinlebeteaquaerynceriorisc6ijcien- 

 dii* : qu-i (I fupinus deuoiuaturimultasfiffurasin radicecirrorum oftendet.Os quoquehabetpartepro- 

 r.a fitf;, quo ea que. venat-ur abfbrbet, in quem vfum quatuor cirri adcius laterafubiacent , coioris fino^ 

 pidis, quafi eius brancfoiareiTent. velinteft-ina, Hincfk vtintuentibus pulmone-inmaripabulandigra- 

 tiadiuaganteYgrandisvi-deatur quafipituitxglobus: quivnicumtantiimcolorem referret, nifiruoris 

 illisquatuorcirculisfiigillaretur,&eacrace,quainternaparsftriataeit, diftingueretur. 

 C 



t£,&idgenuspifciuefca.Em<>rtuusiflaltomad,fl^ 



©E VRTICIS, RONDELETIVS. 



frticam ani V r t i c a s tam eas , qu£ faxis hacreht, quam eas qua» folutas faxis errant ih animalium humerb cen- 

 wxlefie tm fendas effeex Ariftotele iib. ^..dehift cap.tf.COnftat. Sdntit enimvrrica, & manumadmotam corripit, 

 ferfetfumM a dhe;refcitque perinde ac polypus fuis braChijs,ita7*t caro intumefcat: os in medio corporehabet, & de 

 i^jtPUnim ^ axo C i m ^ de te^a viuit, & practernatantes pifciCulos excipit retinetque,ficut de manuhominis admota 

 d'.xn , X.-00 <"h&ume-n\, deuoratqueinhuncmodumquscunauenadaeftefculenta. 



fbytstm. Genus alternm e faxis roluitur,& ecliinos pedunr ulosque quos orlenderit, vorat. Nullum excrerne'- z* 



tum in vrtica eife videtur , hac tantum re fimiiis eft ftirpibus, {Imohoceii.m^yodadh<trei 9 altefUPnfcilicet(e- 

 tittsvrtict.Jlixc Aprvtotel. Cu'migitu'rvrtica:frondemfuam^quaepedum vireeft, mod6dilatent,modo 

 contrahant, curf/orecibumaccipiant,id eiij cum tactuguftatuque , quiduo fenfusad vitamanimalium 

 Libvc^s. funtnece.iTarij,^rsdita?iint,noniiJtcr^o^vT«, vtT'Hniusj,fedinter animalia non omnino perfe&a eas 

 nurnerabimus.^olypis aute & leponbus mii inis fubiungimus: quod ex moliiu fint genere: quod etiam 

 modo fronde ex^panfa polyporuin inftar p^des multas habere videantur: modo fronde contra&a,maila 

 tantumcarnofa,informi( velutilepores marini) conftarevideantur. 

 A DicituraGraecis dyti^nffo aLatinis vrtica, nomineherb<eab vtrifq', impofitoobvredinem&pru- 



ritum, quemta&aimmittit>terreftris vrticsernodo: vnde&vrtica ab vrendo Latincdicitur, ita»**- 

 ?&<£% ^y Wpj £y.«v ji*A/a/V<p/«', quod tactufitinfuaui: foliaennn cius ta&aacriter vrut. fic &pifci huic ;<» 

 vispruritU mordax. Vcl dicitur ctmKqtyt) %»t &jt$n{ueplv7vic cuh.Qftdqtucj vt ait Athenasus, quafi d?mA*~ 

 tfdtp^, cumcontraafperafit&iniucundiffima,tadula'dens&vrens,EodemautoreEupolis dxuhiiQxc 

 marinas vocauit '^^fjnifimendofusficlocus^iVtf»^: Vtdetn CwW/tf/^Namaw^&^/^vclIicare 

 & pungere fignificat. 



Ariftoteles duo vrticarum geuera fecit, vt ex vcrtis initio citatis conftat : vnum quod faxis hseret, al~ 



^eTmJLm-ve terum ^ utum - Eteodem inloco (lib.^.de hift.cap. 6.) Duofuntvrticarumgenera. funtqu^dammi- 



teni. " Ve nores c ^° apdoresraliac maiores& duriores, qualescircaChalcidemnafcuntur. Hyemedenfafunt 



/p\ carnejidcoeasvenantur,quiaefculentaefunt. Aeftatepereunt: ffondesenim glabrefcunt:&, fi teti- 



geris , facile difcerpuntur , nec totas auelli poffunt* Aeftu affliclx faxa interius fubeunt. Vidi equidcm 



speciis pl». vrticas fagena captas cum alijs pifcibus : qua rationc, qu? faxis hxrmt, capi non pOifunt.Qiiare neceiFe 4» 



tes. eftaliquaseife,qu3?fedesmutent, &inmari vagentur. Cum veroplures vrticarumfpeciescompertas 



habeamus> ea£ fic diuidemus, vt vrticarum aliae velfaxis vel cuilibet al teri rei in mari adhaci'eat,aliae rai- 



tLihroy. 

 lciiiem. 



A 



V 



(Vbi.) 



l-ea vrtica.Semper folut^ liber^qj funt ca?,quas vulgus potes appellat: (ex his) rna eft,qu? quatuor pcdes 

 fiuc brachiahabct;altera,qu<^ odo,polypi brachijs no vaide diiiimilia. De his omnibus ordine dicemus. 



DE VRTICA PARVA, RONDELETIVS. 



V r 1 1 c a haec hucis iuglandis magnitudincm vix fuperat, ob id 

 parua a nobis dicitur. Maflilienfes vrtigo vocant. Graccorum 

 vulgus .ioAtxouva: (qmdnomen forte nonintellebi^m Galttfua, lu.guAin cul 

 dane , td efi culum afini iransformarmt) vel MAix.hocv , Normani cul 

 d'afne. Burdegalenfescubafeau. 



Totacarnoiaeftjcirios breues habet, contracta redti inteftini 

 cxtremum fpeciemrefm, colore variocft. Quaedam enimeflvi- 

 ridis, alia cacrulea,aliafubnigra, Ccd punc^isahquotcacruleis, vel 

 fiauiS) vel rnbris notata. 



Hqcefculentaeft, inOceanifaxis &maximein Santonicofiriu 

 freqUensj&apudSantones Butdegalenfesque indeliiiishabetur. 

 easdiligenterablutas&leuitercoclasinfartaginefrigunt. De\r- 

 ticah^c Diphilus apud Ath^neum: H^e ^«Atjcp^fpiw.^v &ko1ai@- 



ov(>nT,v.Y li <&^pc<.^(§<l<vY i <r(Miv cfi imei tcK cnuj»yov(n^'i7reildv //tj 7rotooiAd4^^ 



rou. cvrttis ydp tvjid 'emj $r l odJovT&c coutltjj. Vrtica, inquit, aluo facilis 

 eft, vrinam mouet,ftomachograta: pruritummouet ijs qui eam 

 capiendomanum contrahunt , {Tmqa-iwdyovTtifimplicttervcrtertm eoU 

 Ugentibni, ) nifi pre,unxerint. rcucra enim eos qui yenantur doloie afficit. 



DE VR, 



