'Tartarifchen Cham 



heeten was. Beide deze Plaatzen wa- 

 ren , tegen het aanvallen en gedurigh 

 befpringen der Javanen (die altyts zoch- 

 ten de Hollanders van dit Eiland af te 

 dryven,) met Bolwerken , Ravelynen, 

 en meenigte van heele en halve Kar- 

 touwen , vry ftcrk geveftigt en voor- 

 zien. Eindelyk na verloop van tydt, 

 om dies te bcquamer de ftormea der 

 Javanen te kunnen af-flaan, wierd ter 

 zei ver plaatze , daar eertyds het oude 

 Kalappa of lakatra lag , (dat de Hol- 

 landers daar na den Javanen ontwel- 

 digdcn , ) een nieuwe Stadt gefticht , 

 > en Batavia genoemt.- Dit Batavia, dat 

 op de hoogte van zes graden en tien 

 minuten is gelegen , leid in zyn vier- 

 kant , en word in 't midden door een 

 zckre Revier , die diep uit het landt 

 komt fchicten , in twee deelen ver- 

 deelt. Het kleenlle deel overtreft het 

 grootfte in flerkte , dcwyl dit met een 

 byna onwinbaat Kafteel verflerkt is ; 

 't welk rontom , tor meerder verfler- 

 king , in vier Bolwerken (daar diepe 

 en wyde grachten rontom loopen ) 

 beflooten leid. De Stadt is zeer volk- 

 ryk, zoo van Javanen , Sinezen, &c. 

 als Neêrduitfchen , en is met prachti- 

 ge Gebouwen , die alle op de royingh 

 zeer ordentelyk zyn gefticht , verciert. 

 Door de zelve loopen ook verfchcide 

 heldre grachten , waar af de wallen 

 langs heenen met Kokes- en andre In- 

 diaanfche boomen bezet zyn. Aan de 

 Zee - kant , die zeer naauw bewaart 

 word , vertoont zich een veilige haven 

 en reede voor de Schepen. Haar Wa- 

 pen is een bloot Swactt , met een Lau- 

 rierkrans. Jn deze Stadt heeft ook de 

 Generaal (die , uit den naam der Ver- 

 cenigdeNeêrlandcn, overal de Sterk- 

 ten in Indien gebied) zyn verblyf 

 en Hof Deze Generaal is met geen 

 minder gezag verzien , dan eertyds de 

 Sradthouder en Veldheer der gemelde 

 Geweften. Ja hy gebruikt geen mindre 

 pracht dan de Europifche Koningen. 

 En deze prachtige ftaatenhcerlykheit 

 word hem uit geen andre inzicht toe- 

 gevoegt , devvyl , door (chyn van dus- 

 danigen luifler , de volken van deze Ge- 

 Wefted hem grooter eerbiedigheide en 

 gehoorzaamheit toedragen. Te weten, 

 flaafachcige gemoeden worden niet 



, of Kei:^er 'van Sina. 29 



beter beftiert en onder dwang gehou- 

 den, dan door flrenge. Scepters ; en 

 noirdiendenze gewilliger, als wanneer 

 zy tot verbaaftheidt gebragt worden 

 door den koftclyken praal des Beftier^ 

 dcrs. Doch dit Opperhooft worden 

 Raden tocgevoegt, die zich met hem 

 van zaken , betreffende de vrede , oor- 

 logh , befchermingh der Landen , en 

 koophandel , beraden. Het Recht « 

 flaat hier aan een Prefident , en aan 

 Schepenen. Hier is ook het hooghfte 

 Komptoir , of Reekeo- kamer , daar 

 aan alle de andere Neêrlandtfche Ka- 

 mers , van geheel Indien , gehouden 

 zyn rekeningh te doen. De gantfche 

 Stadt leid in dertien ovcr-ftcrke punten 

 of bolwerken beflooten , die in voori- 

 gen tyde verfcheide maal het ftormen 

 der Javanen verduurt en uit-geüaan 

 hebben. Onder andere is de gene wei 

 de voornaamfte , die in den jarc zeftien 

 honderd negen en twintigh aldus zyncn 

 op- en voortgang nam. 



De Hollanders hadden met de Ko- ^"'j'-"'" 



1 1 f.- Tnord van 



ningen van deze plaatzen , o^java, defavanm 

 een zeker verbond opgerecht in 't fluk Me^"'-, 

 van den Koophandel. Maar als deze 

 Koningen nu reis op reis trouwloos han- 

 delden , en tegen 't verdrag de Tollen 

 verhoogden, wierd goct gevonden een 

 Kafteel of Slot in de Stadt op te wer- 

 pen. De Engelfchen hielden op dien 

 tydt met de Hollanders een nauwe en 

 vafte vriendtfchap ; doch tufichen de- 

 ze beide quam geen kleene onluft te 

 ontdaan, zulks dat (na een bloedigh 

 gevecht van elf Engelfche fchepen , 

 tegen zeven Hollandfche fchepen, dat 

 van den middag tot den avont duur- 

 de) de Hollanders gedwongen wier- 

 den de vlucht te nemen , en na Am- 

 boina te wyken , om grooter macht 

 by een te rukken. De Koningh van 

 lakatra deze gelegentheidt waarne- 

 mende , rechtte met de zeegpralende 

 Engelfchen een verbond op , en beleger- 

 de zeer valt de nieuwe Sterkte. De be- 

 zettelingen,die binnen de fterktc lagen, 

 weerden zich zoo mannelyk , datze tot 

 zes maanden.toe de geduiige aanvallen 

 en 't geweldigh flormen der vyanden 

 zeer kloekelyk af-keerden. Middcler- 

 wyl braghten de Hollanders , uit de 

 i MoUukker Eikuden , hun macht by- 



D 



een 



