Gezandtschap aan den Grooten 



In Sina z.yn 

 gaengemee- 

 m Schoo- 

 ien, maar 

 ieder heeft 

 een School 

 inzynhuii. 



UegrailM 

 der Sinee- 

 j'che Gelet- 

 terden z.yn 

 drieder lei , 



ah Sieuccii ■ 

 die d'eerjle 



22 



maar 7y moeten ook , 't welk veel 

 zwaarder is, gezwinc van ieder gevoe- 

 len en fpreuk op Sineefch bequamelyk 

 kunnen fchryven ; te dien einde moet 

 een ieder, om dit te doen, deze vier 

 boeken op zyn duim weten , en die by- 

 na van buitenen leeren. 



Wyders , geen gemeene , laege of 

 hooge Schooien zyn in gantfch Sina , 

 (gelyk zulks eenige Schtyvcrs valfche- 

 lyk gefchreven hebben ) waar van de 

 Meefters zich onderwinden deze boe- 

 ken uit te leggen ; maar ieder kieft zich 

 na zyn welgevallen een Leermeefter, 

 van wien hy op zyne eigene onkoften 

 in huis onderwezen word. Voorts heeft 

 men een groote meenighte van deeze 

 Leermeeflers daar te lande, eensdeels 

 om dat een eenige Leermeefter , ter 

 oorzake van de moeielykheit der Si- 

 neefche Charakters , veele perfoonen 

 niet kan leeren ; ten anderen , en dat 

 voornamelyk , dewyl het (gelyk ik 

 zcide) een gebruik is , dat een ieder in 

 zyn huis alleen voor zyne kinderen een 

 School opzet , fchoon hy maar eenen of 

 twee heeft ; 't welk , myns oordeels , te 

 dien einde gefchied , om dat door het 

 verkeeren mee anderen d'yver tot het 

 leeren niet zou afzoeten- 



In deze wetenfchap worden de gee- 

 ne, die zich op 't leeren dezer Zede- 

 kunde leggen , en na voorgaande on- 

 derzoeking daar in bequaam bevonden 

 Zyn , tot drie verfcheidene trappen of 

 graden der letteren verhoogt. D'eerfte 

 trap wordt Sieitcai , de tweede Kiugin , 

 en de derde Citifu geheetcn. En dit on- 

 derzoeken beftaat byna alleen maar in 

 fchrift. 



D'eerfte trap van geleertheit , Sku- 

 cai genocmt , wordt in ieder Stadt 

 gegeven , op de plaats , die 't School 

 geheetcn wordt , door een zeeketen 

 uitflekenden en geletterden perfoon, 

 die te dien einde van den Koningh 

 zelf daar toe geftelt is , en na zyn 

 ampt den naam van Tihio voert. De- 

 ze Tihio doorreifl: alle de Steden van 

 zyn Landfchap , om den Geletterden 

 tot dien graad , na drie voorgaande on- 

 detzoekingen , te verheiicn. Als deze 

 Tihio , die men Kancellier of Onder- 

 zoek-meefter op Neêrduitfch zou kun- 

 nen noemen, aangekomen is , zoö ko- 



men terftondt alle de geene , die uit 

 deze Stadt en d'omleggende plaatzen 

 na dien graad ftaan , fzamen , en (tel- 

 len zich ter proeve. D'eerfte onder- 

 zoeking wordt van die Leermeefters in 

 't werk geftelt , die over de Baccalau- 

 rezen , alsze deezen graadt verkregen 

 hebben, zoolang gebieden, totdacze 

 tot een hooger graadt geraken. Toe 

 deeze onderzoeking wordt eenen ieder 

 toegang vergunt , en dikwils gebeurc 

 het dat 'er vier of vyf duizend uit een 

 eenige Stadt in deze onderzoeking vet- 

 fchynen. De onderzochte Leerlingen 

 worden daar na van de Leermeefters, 

 die op 's Konings onkoften te dien einde 

 gehouden worden , aan de vier Sradt- 

 houders der Stadt (die alle geletterde 

 luiden zyn , want geen ongelettert per^ 

 foon mag in Jw^z aan 'c roer der Regee- 

 ring zitten) te rug gezonden, die hen 

 dan op nieuw weder aan den Tihio of 

 Onderzoek-meefter vertoonen , maar 

 uit het gantfche getal niet meer dan 

 twee honderd , te weten , die het befte 

 kunnen fchryven, en tot dezen graad 

 bequaam geacht worden. De derde > 

 onderzoeking gefchied door den Kan- 

 cellier of Onderzoek-meefter zelf; dezei 

 onderzoeking gaat veel fcherpei: toe , 

 dan de voorgaande twee; want van de 

 twee honderd maakt hy niet meer dam 

 twintigh of dertigh, na de grootte vam 

 't Landfchap , en die hy in d'onderzoe- : 

 king bequaam heeft bevonden , tot Bac- : 

 calaurezen, en deze voegt hy dan by 

 de Baccalaurezen , die in de voorgaan- 1 

 de jaren waerdigh verklaart zyn , omi 

 dezen trap te mogen bekleeden. D'ezei 

 nieuwelingen met d'oude maken het; 

 voornaamfte deel der Stadt uit, wand 

 zy worden van eenen ieder gcëcrt, uit 

 inzicht van hareroekomendewaerdig-; 

 heit , daar zy allengs by trappen toei 

 'geraken. Tot een zonderling teekeni 

 van hare waerdigheidt dragenze eeni 

 Tabbert , Bonnet en Laerzen , in welfc 

 gevvaat niemandt anders , dan een Bac-: 

 calaurees, magh gekleedt gaan. Indel 

 vergaderingen der Magiftraten beklee-: 

 denze ook geen verachtelyke plaats,; 

 en bewyzen de zelve hooger heufchei 

 plichcigheden , als den gemeenenmani 

 geoorloft is te gebruiken. Zy genieten: 

 ook vcele vryheden , en ftaan byna on-r 



der: 



