Tartarifcben Cham , of Kei;^er -van Sina. 



37 



VIERDE HOOFTSTUK. 



Van eenige vreemde Zeden en Manieren , die hy de 

 SineeZjen in V gebruik z,jn. 



D'Oude Sineezen noemden hun 

 Ryk by oude tyden na de heus- 

 heit of eerbiedigheit , en andere 

 gemanierde zeden : ook word, dat meer 

 is , by de Sineezen de heusheit voor een 

 van de vyf deugden ( daar onder , als 

 hooft-deugden , alle andere begrepen 

 Haan) gerekent. Het ampt van deze 

 deugt of heusheit beftaat , zoo de Si- 

 neezen zelfs zeggen , in 't bevvyzen van 

 onderlinge eerbiedigheit. In 't plegen 

 dezer heus- of eerbiedigheit bevlytigen 

 zich de Sineezen zoodanigh , datza by- 

 na hunnen gantfchen tydt daar in ver- 

 flyten ; endegeenc, die de vverelt wat 

 meer hebben doorgezien , bedroeven 

 zich , datze dezen uitterlyken en val- 

 fchen fchyn , daar in zy ook verre d'Eu- 

 ropers te boven gaan , niet kunnen af- 

 wennen en verwerpen. 



Weshalven zal ik in dit Hoofcftuk 

 eerftfpreken, op wat wyze de Sineezen 

 zich in 't bewyzen van d'ampten van 

 gewoonlyke groeteniflen , en tekenen 

 van eerbiedigheit , tegen elkandre dra- 

 gen ; daar na ook van andere manieren 

 van heus- en eerbiedigheit , en voorna- 

 melyk daar de Sineezen van d'Europers 

 verfchillen. 



Het wordt by de Sineezen voor geen 

 "- teken van heus- of eetbiedigheidt ge- 

 rekent , den hoed af te nemen ; ook 

 toonenze geen eerbiedigheit met het 

 achter uit ftryken der voeten , veel 

 min met iemand te omhelzen , of de 

 hand te kuflen , of eenig ander uitter- 

 lyk gebaar te maken. De allergemeen- 

 fte maniere van eerbiedigheit te bewy- 

 zen wordt op deeze wyze volbraght. 

 De handen, die zyaltydt onder 't gaan 

 ('t en zy datze iets doen , of met een 

 wind-waaier zich verkoelen) in de mou- 

 wen , die zeer ruim zyn , van hun bo- 

 venfte rok by elkandre gevocgt hou- 

 den , voegenze , alsze elkandre tegen 



komen, dicht aan malkandre, en lich- 

 ten die daar na met groote zedigheidt 

 tefïèns met de mouwen om hoog ; daar 

 na latenze de zelve met de zelffte ze- 

 digheit weer vallen, en fpreken elkan- 

 dre , met het woordt Cin twee maal te 

 herhalen, (dat alleen onder 't groeten 

 doorgaans van de Sineezen gebruikt 

 word , en niet met allen betekent) zeer 

 heuslyk aan. 



Als d'een den ander plechtelyk komt en iezae-^ 

 bezoeken ; als ook d'eene vriend den '""' 

 ander op ftraar tegen komt , buigenzc 

 (met de handen in de mouwen aan mal- 

 kandre) het gantfche lichaam.en 't hooft 

 driemaal zeer laeg na d'aerde. Deeze 

 plichtpleging van eerbiedigheit wordt 

 van beide , ook wei van veele teffens , 

 en op een zelve tyd gedaan , en Zoje 

 op Sineefch genoemt. In 't afleggen 

 van deze groetenis ftelt de minder zy- 

 rien meerder , en de bezochte den be- 

 zoeker altydt aan de waerdigfte of rech- 

 ter zyde; maar in de Noordelyke Land- 

 fchappen wordt hy aan de hnker zyde 

 geftelt. Dikwils ook , na 't eindigen van 

 deze plichtpleging , alsze zich hebben 

 weer over end gerecht , verwiflelenze 

 wel van plaats, en gaan van de linker 

 op de rechter, en van de rechter op de 

 linker zyde. -'t Welk te dien einde ge- 

 fchied , op dat de geene , die op de 

 waerdighfte plaats is ontfangen , den 

 ander daar voor weder eere bewyft. 

 Als deze plichtpleging van eerbiedig- 

 heit op de ftraat gefchied , zoo keerenze 

 zich beide , zy aan zy , na 't Noorden , 

 en binnens huis, na 't hooft der zale^ 

 recht tegen over de deure ; maar ook 

 hebbenze zich dan gemeenlyk na een 

 zelve ftreek des Hemels gekeert. Want 

 het is by de Sineezen een oud gebruik , 

 dat de drempel det Paleizen , Tempels, 

 en andere gebouwen , of ten minflen 

 de drempel van de hoven of zalen der 

 e 3 Bur- 



