Tartanfchen Cham , of Kei:^er 'van Sina. 



dene Draken, die, volgens hunne ver- 

 cieringen , onder onze aarde leggen, 

 en aldaar leven. En dat hier aan niet 

 alleen het voor- en tegenfpoed der by- 

 zondere huisgezinnen , maar ook dat 

 van Steden , Landfchappen , en einde- 

 lyk van 't gantfche Ryk hangt , gc- 

 loovenze vaftelyk. Te dezer oorzaake 

 zyn ook in deze verborgene , om zoo 

 te /preken , wetenfchap veele voor- 

 name mannen bezigh , en worden van 

 andere plaatzen , als ^t van nooden is , 

 ontboden ; voornamelyk als 'er 's Lands 

 Torens of andere nieuwe gevaetten en 

 gebouwen zullen gcfticht worden ; op 

 dat het geluk magh ingehaalt of inge- 

 roepen , en 't ongeluk magh uitgeban- 

 nen worden. Want eveneens gelyk de 

 Sterrekykers , uit het gade flaan der 

 Sterren , alzoo meeren , óf veel meer 

 liegen deze Landtkykers , om zoo te 

 fpreken , uit de gelegentheidt der Ber- 

 gen, Revieren en Landen , het aanflaan- 

 de noodclot der Landtfchappen af ; dat 

 mengewiflèlykvoor'tongerymftewerk 

 magh houden daar af men ooit gehoort 

 heeft. Want dat een deur op deze of gee- 

 nc zyde ftaat , dat het regenwater door 

 't voorhuis na de rechter of linker zyde 

 geleid word , dat een venfter van buiten 

 of binnen open gaat, of dat het tegen 

 over ftaande dak hooger is , daar aan 

 meenenze dat de behoudenis van 't ge- 

 flacht , goederen , eere , en al hun geluk 

 hangt. 



Alle ftraaten, fteegen, kroegenen 

 markten , zyn vol van deeze Sterre- 

 kykers , Plaats-waarnemers , Wigche- 

 laars , en , om met een woordt te zeg- 

 gen , Bedriegers. Overal ventenze het 

 geluk met ydele beloften op ; en zyn 

 dikwils luiden die van hun gezicht be- 

 rooft zy n : en niet alleen bemoeien zich 

 de geringde mansperfoonen , maar ook 

 verfcheide vrouwtjes met deze kunften 

 en bedriegeryen. Ook fteeken niet al- 

 leen de kleene en gemeene Steden vol 

 van deeze bedriegers , maar ook zyn 

 de grootfte Hooft-fteden , en de Kei- 

 zerlyke Hoven met deze fmet vergif- 

 tigt. En alleen met deze kunft t'oeffe- 

 nen erneeren zich veele luiden , kunnen 

 een groot huisgezin daar lekker op voe- 

 den , en groote fchatten daar meê by 

 een vergaderen. Want hooge en laege , 



^3 



edele en onedele , geletterde en onge- 

 letterde luiden, als ook de Koning zelfs , 

 de gantfche Magiftraat , en de grootfte 

 des Ryks , eeren en vieren deze Waar- 

 zeggers, of veel meer Bedriegers , bo- 

 ven mate. 



Uit deze boven verhaalde dingen is 

 genoeg te befluiten , wat al voorteke- 

 nen zy ook uit het gegier en geluit der 

 vogelen nemen , hoe zorgvuldigh zy 

 d'eerfte ontmoetingen in den morfen- 

 ftond , en met welk een waangeloof zy 

 de fchaduwen der Zonne-ftr aaien , die 

 op de daken van byzondere huizen 

 vallen , waarnemen. En, om met een 

 woord te zeggen , al wat ongeluk eenen 

 ieder in 't byzonder , en in 't gemeen 

 de Steden , Landtfchappen , en 't gant- 

 fche Ryk over komt, dat fchuivenze al- 

 les op hun ongelukkigh noodtlot , of 

 op eenig ding, dat in de huizen of in 

 de Stadt , of Keizerlyke Hooft-ftadt , 

 averechts geftelt is ; in plaats datze 

 d'oorzaak van hun onheil op hunne 

 zoo meenigvuldige fchelmeryen , waar 

 door zy de wraake uit den Hcmci 

 over Stadt en Land halen , wel recht- 

 vaerdelyk behoorden te leggen. Eenige 

 andere vreemde gewoonten , daarover 

 de Sineezen kleene zwaarigheit maken , 

 ja, magh men 't zeggen? zich die tot 

 lof rekenen, zal ik in 't kort hier ook 

 laten volgen. 



Zeer veele luiden vind men in Sina , T>esmee. 

 die , om datze het gezelfchap van een tmTmnê 

 vrouw niet kunnen ontbeeren, enarm «ic«/.<Wj- 

 zyn , zich zelven by ryke luiden tot fla- "" "'■^'^' 

 ven maken , op datze een van de dienfl- 

 boden mogen ten wyve nemen ; waar 

 door gefchiedt , dat ook hunne kinde- 

 ren voor eeuwigh de flavetnye aan- 

 nemen. Andere , die geldts genoegh 

 hebben om een vrouw te koopen, 

 koopen 'er een voor een zeeker ftuk 

 geldts ; maar alsze hun huisgezin, dat 

 in getale toeneemt , daar na niet lan- 

 ger kunnen onderhouden , zoo verko- 

 penze zoonen en dochteren , byna 

 voor de zelve waerde, waar voor men 

 een zwyn of eenigh vee kan koopen , 

 te weten , voor twee of drie kroonen , 

 't welk zy ook doen , fchoon het geen 

 duuren tydt is. En voor eeuwigh wor- 

 den dikwils de zoonen van hunne ou- 

 ders gefcheiden ; het ftaat ook den ko- 

 per 



