Tartarifcbe^ Cham , of Keii^er van Sina. 



uen bloem of rooze van een Egelantier 

 zeer gelyk zyii , maat vetfchillen van 

 de zelve in reuk. Na dat deze bloemt- 

 jes zyn afgevallen , volght 'et een na- 

 Vel, vvaatinzvvartachtigzaatzit, dat, 

 in d'aaidegezaait , binnen den tydt van 

 dtiejaten nieuwe heefters voort biengt, 

 uit welker bladen jaarliks een ryken 

 oogft komt, ook op die plaatzen in Sina 

 en Japon , daar het hagelt en fneeuwt , 

 eveneens als in Hollandr. Invoegen 

 daar groote hoope is , dat dit kruit hier 

 te lande ook gelukkelyk zou kunnen 

 aangequeekt worden , by aldien het 

 zaad , in een kasje dicht toe gefloo- 

 ten, daar van daan over gebragt, en op 

 fchaduvvachtige en vruchtbare plaatzen 

 gezaait wierd. De wortels zyn veezel- 

 achtig, en in kleene flukjes verdeelt, 

 die niet diep in d'aarde gaan , maar 

 loopen byna boven over d'aarde heen , 

 en zyn nergens toe nut : zulks de 

 voottrefFelykheit van dezen heefter al- 

 leen in de bladen beftaat. Deeze bla- 

 den plukkenze alle daagh , droogenze 

 in de fchaduw, en bewarenze tot den 

 drank Ga , dien zy byna geduurigh in 

 plaats van hunnen dagolikfchen drank 

 gebruiken; niet alleen over tafel, maar 

 ook wanneer d'eene vriend den ander 

 in zyn huis komt bezoeken. Ook 

 wordt eenen iegclyk , die aan de Ho- 



ven dér Grooteti iets te verrichten 

 heeft, terftondt , zoo dra als hy gaat 

 neerzitten, een kop van dezen drank 

 gefchonken. Deze drank word altydc 

 warm in gedronken . of veel meer in ge- 

 flurpt , na de wyze der oude Romeinen, 

 die veel meer van warm als van kout 

 water hielden. Dien deeze drank wat 

 bitter op de tong valt , die mengen zom- 

 tyds een weinig fuiker daar onder, dat 

 de gezonden dan zoo met groote fmaak 

 opflurpen , om den flaap te verdry ven; 

 maat zonderling wel bevinden zich de 

 geene by deezen drank , die hunne 

 maag met eeten overladen , en de hert 

 fenen door anderen fterken drank ont- 

 Itelt hebben : want hy verdroogt en 

 neemt wegh alle overtollige vochtighe- 

 den , en verdryft de dampen die den 

 flaap veroorzaken ; fterkt de geheuge- 

 nis , maar vermeerdert , indien men te 

 veel daar af drinkt, de gal. DeSinee- 

 zen pryzen de krachten en deugt van 

 dezen drank hemelhoog, enfchryven 

 den zelven voornamelyk toe , dat zy 

 van geen voet-euvel noch fteen in de 

 blaas of nieren weten ; 't welk wy hieront 

 te meer gelooven , devvyl ons in Sina, 

 op onze heen-enwederom-reize, nic- 

 mant te vooren is gekomen die daarmee 

 gequelt was- 

 In 't bereiden en gebruiken van de- 

 9 1 zen 



