Tartarifihen Cham , of Keiler man Sina. 17 j 



worden. Dus verre zy uit de Sineefche 

 Jaar-boeken gefprooken van deze on- 

 zeekre tyden ; in 'r kort zal ik hier het 

 leven en bedryf der gemelde acht eer- 

 fte Keizeren , daar af de Sineezenmet 

 meerder zekerheit weten te fpreeken , 

 laten volgen , en van den eetften Kei- 

 zer Fohiui beginnen. 



Deze Fohïm was d'eerfte der Keize- 

 • ren dien de Sineezen Thienfu, dat is. 

 Zoon des Hemels, noemen, met wel- 

 ken naam zy (gely k zalks op pag.4. ver- 

 haalt ftaat) al hunne Keizeren befchen- 

 ken. De Sineezen verhalen , dat deze 

 Fohim van zyne moeder zonder vader 

 ter wereli gebragt was : want als zy by 

 geval aan den oever van den poel, die 

 de ftad Lanthien, in 't Landfchap Xenji, 

 befproeit, ging wandelen, tradze, zoo 

 de Sineezen verdichten, ineengtoote 

 voetftap vaneenmenfch, die in 't zant 

 flond uitgedrukt : waar op zy daar na , 

 bedekt met kis of de Regenboog , was 

 zwanger geworden , en in 't zelffte 

 Landtfchap dezen Fohim zou gebaart 

 hebben , de welke in den jare voor Chri- 

 ftus geboorte, twee duizend negen hon- 

 derd en twee-en-vyftigh , in het Landt- 

 fchap , daar in hy gebooren was , de 

 heetfchappye aanvaerde , en aldaar den 

 floel des Ryks plantte, en honderden 

 vyftien jaar regeerde. 



Deze Keizer muntte boven alle an- 

 dere menfchen in deugt en vroomheit 

 uit , verftond zich wonder wel op de 

 Sterre-kykery , en bemoeide zich zoo 

 wel met hemelfche als aardfche zaa- 

 ken. Want aan den Hemel floegh hy 

 den loop der Sterren gaa , en wasd'eer- 

 fle die de groote ronden of loop- 

 kringen des Hemels, en andere Figuren, 

 na de regels der Wis-kunft , op kaarten 

 afteekende. In 't Ryk voerde hy wet- 

 ten en willekeuren in , daat meê hy 

 d'onderdanen in toom en onder ge- 

 hoorzaamheit zeer wyflelyk wift te 

 houden , en vond ook d'oude Sinee- 

 fche Charakters , daar af op pag. 14. 

 gefprooken is. 



Tot aan de regeering van dezen Kei- 

 zer was in ^i««, onder de vrouwen en 

 mannen, in de kleeding en zeden geen 

 onderfcheid. Men wift toen noch van 

 geen wettelyke Echten-ftaat, maar leef- 

 den als heeften onder malkandre. In 



beide deze dingen voorzagh deze Fo- 

 him •■ wanchy voerde den Echten-ftaat 

 in, en verordende dat het Man -volk 



in kleeding van 't Vrouw- volk verfchil- 

 len zou. In het huwelikken voerde hy 

 ook een wet in , waar by een ieder 

 Mansperfoon verboden wierdt , geen 

 dochter te moogen ten wyvc nemen , 

 die met den vrycr een en de zelve toe- 

 naam hadt ; welke wet ook noch ten 

 huldigen dage zeer zorgvuldelyk on- 

 derhouden wordt, gelyk zulks op pag. 

 yo. verhaalt ftaar. Om de herten en 

 herts-tochten der onderdanen te ftree- 

 len, en tot een eerlyk vermaak, vond 

 hy zeeker muzikaal Inftrument , dat 

 met zes-en-dertigh fnaren fpcelde. Zoo 

 hoogh en trelFelyk wierd te dien tyde 

 de muzyk al gehouden , als of de Si- 

 neezen, zonder des zelfs overeen ftem- 

 ming, in een gemeene vergadering en 

 eendraght niet konden gehouden wor- 

 den. 



Als Fohius , na een regeering van ^igcmi 

 honderdt en vyftien jaren , dezer we- "^^^^f^' 

 relt quam t'overlyden , raakte Xinnmi- 

 gm , door zyne uitftekende godvruch- 

 tigheit en goedertierentheit , aan het ° 

 roer der regeering , en beftierde het 

 honderd en veertigh jaren. Als in de- 

 zen tydt zich een groote meenigte van 

 menfchen in 't Rykó'/»;? bevond, die 

 het lyf alleen by vleefch en wilde krui- 

 den hielden, enbynaal'twildgcdierre 

 vertiertwas , begon het voedzel t'ont- 

 breeken , dat tot levens onderhoudt 

 van nooden was. De Keizer , by dit 

 gebrek van levens-middelen, quam de 

 natuur, die van zelfs zoo veele vruch- 

 ten niet konde aanwinnen , als de men- 

 fchen wel van nooden hadden , met ^ 

 kunft en queeking te hulp , en vond 

 allereerft den Ploeg en ander gereed- 

 fchap , dat tot den landbouw noodig 

 was. Zulks d'Ingezetenen d'aarde be- 

 goften te beploegen , die hier door vyf- 

 derlei vruchten , als Tarruw , Rys , 

 Geerft, Turks koorn en Hauw-vruch- 

 ten , voort btagt. Te dezer oorzaake 

 noemden zy dezen Keizer Xinnungi, ■ 

 dat op Neêrduitfch den geeftelyken 

 Bouwman beteckent. Hy onderzocht 

 ook naerftigh de krachten van al de 

 kruiden , eri nam daar af de proef, 

 niet in andere , maar in zyn eigen lig- 

 y 3 chaam. 



"% 



