f O T - A A R B E N. $lj 



ford. In de Provincie Dalekarlie van Swee- I. 

 den , komt zy ook voor. Die men hier te A ^ ym* 

 Gouda tot Pypenmaaken gebruikt , plagc wel- Hoofd- 

 eer menigvuldig van Rouaan te komen,* doch ^uk. 

 wegens derzelver duurte heeft menze nader- Pypw 

 hand van Keulen en andere plaatfen aan den 

 Rhyn , ais ook uit Brabant , gekreegen; want 

 zy valt insgelyks by Maastricht (v). 



Die StofTe, welke men Pypen- Aarde noemt, Haareeu 

 is taamelyk vast en taay , op 't gevoel glad en genfcha P' 

 Smcerig, neemende, als menze met den Nagel 

 wryft,een Glans aan* In eenfterk Vuurbrandc 

 zy, van binnen buitenwaards, geheel zwart 9 

 zodatzy , inKleui'en hardheid, naar de gewoo- 

 ne Vuurfteenen gelyke (w). Behalve de brand* 

 baaredeelen bevat deeze Kleyniet zelden Zand, 

 waar van zy door wasfchen kan gezuiverd wor- 

 den, en fomtyds ook wel kleine Kwartskorrel- 

 tjes , of eenige Kalk- Aarde ; weshalve zy dik- 

 wils met Zuuren opbruifcht. De Witte, en die 

 in 'c Vuur haare Kleur behoudt, of zelfs wit- 

 ter wordt , is tot het bakken van Tabakspy- 

 pen in gebruik ; wordeöde fomtyds onder de 

 gene die wat fchraal is een andere vettere ge- 

 mengd, om de lenigheid te bekomen. Waar- 



fchyn- 



(s) Zie ToüBNEIORT Relze naar de Levant. I, D bl. 61, 

 (v) Zie de befehryvlng der Pyp - Aarde door den Heet 



Berkhky : Nat, Hifi. van tloll. II, D, II, StüK , bladz, 



S5I , enz. 

 (w) Gmelin Natur- Syfiw. ÏV^ Th, p, SJi, 



IIJU DESL.IL STUiT^ 



