Bos&Vacca C Lib. I 



iiiuerfa Teucrfj gcncra non difcerneret,alterius quod Diofcorides Teucrion uocat,folia,tenuia SC 

 ciceri fimilia,huic attribuifle. Aut error potius librariorum eft,ut Hermolaus fmtkQC legedum ari 

 uel eurua:a\Maflario enimno retfe fuper hac caftigatione reprehenditur. Porro akerum Plinn Teii 

 crion ramishyflopifurcuIofUm,omnino cum Hermolao Diofcoridis Teucrium efle credidermr 

 nam id fimile chamaedryi fcribitur,quam inftar hyflbpi ramis furculofam eue conftat: Accedun t QC 

 natalcs eidem ex Cilicix &C Pifidiac montibusrnec obftiteric quod fabsefolium Pliniuseitribuat 

 Diofcoridcs ciceris.Nam ubi uno excepto omnia conueniunt,facilis excufatio eft: prxfcrtim in illis 

 rebus quar ex aliorum didis pendent,ut hax duo Plinfj Teucri^quoru^eutru' ab ipfo cogmtu uer* 

 ba eius fatis declaranc.Quamobrem non probauerim illos qui fabam inuerfam uulgo didam altcru 

 io hoc Plintj Teucrion eflc fufpicantur : refrigerat cnim ilk humedfatqj ( licet modice^fimul aftringat) 

 ac portuiae* propemodum per omnia uires habet:cantu abefl ut lienem obftrudione liberare po& 

 ficEademrario eft curnonprobem AntoniumBrafauoIam,cuiTeucrion Diofcoridis pimpindla 

 uulgo ditfa uidetur, cum illi plurimumaftridionis inftt:Teucrion uero fecundu Galenu incidat ac 

 attenuet.Noui quidem aftringentia plurima lieni prodefle,fed illis opus eft acrimonia aliqua uel a* 

 maricudine coniuneta, ut ad locum tam rcmotum penetrare ualeant. Horum uero neucru in pimpt 

 nella deprehendas.Proinde cum prius iHud Plinij Teucrion,no aliud 6J Diokoridis hemionitis fit 

 aut Plinius errauinauc Fiichfius,qui lienis exinaniti hiftoriam non hemionio Diofcoridis ut Plink 

 us,fed eius Teucrio accribuic, Heniionion(mquitHermolaus)afpieno fimilis eft in tantum ucdiffict 

 leftcmcernofcere;eadem fere Marcelli Vergilrj fententiaeft # Ego &foliorum figura ( ut fciunc qut 



io ueram afplenon uulgo ceterach apud Arabes et ltalos adhuc didum norunt) & alias permulcurnir* 

 terefle uideo.QuanoJ Plinius afplenon etiam hcmionion uocari fcribatjHb.iy.cap.^. Afplenum( in 

 quiOfunt qui hemionion uocant,tolrjs trientalibus,multis:radice limofa,cauernofa,ficut fiiicis can* 

 didaihirfutarnec cauJem,nec f!orem,nec femen habet,Nafcitur in petris , parietibus opacis , hvimU 

 dis,laudanffimainCreca.Huius ioliorum iure in acecodecodto,perdics quadraginta poto lienem 

 abfumiaiunuquarcVillinuntur eadem ui(fieenim Iegendum,exDiofcoride.) Sedancfinsulcus N5 

 dandafceminis,quoniamfterM (inquit) hermio* 



nium fedatjegendum hcmioniu.Hoc etiam philologis annotatu non indignum uidebicur, ubi Dio 

 fcoridis interpretes fcnbunt Teucrion nafcimCsliciaeiuscRpartibusquasGentiademcVCiflade 

 uocant,in Gr a?co codice ini pretTo iegi^ &W « t« i$ TivJ^cc Knm^ x^l^apud Plinium ue 

 $o ro in Cilici* dC Pifidix montibusjunde apparec Diofcoridis locum elTe corrupctim: ea Pjinn ledio 

 nem prajcuIerim.Nam necp Ciiladis mcp Cepidis ullius loci nomen ufquam hacftenifs leecre memi 

 ni,DeafpIenopiofcorideseademom quxPlinius fcnbinacinfuper.foIiaeieiTcfcolopendr^ia 

 fedo hniiha polypodi) herba : modo incifuris diuifa,inferne afpera QC fubfiaua,fuperne uiridm : Fo, 

 lia udica? Itilhcidio , tX feilis furluhonibus fubueniuni . Calculos ueficar frangunt. Creditur fterili^ 

 tatem facere afplenos per fe, 3C fi cum muli liene corpori adaikgetur : iubentqi in hunc ufum nod e 

 efloaifilentelun^HaecDiofcorides. Theophraftusiib^xap. 19 hemtonon flc uocari fcribit^mu 

 li hbenter ea uefcuntunamare eam loca montana cV petrola:Radice tenui efle,cY ad faciendam ho^ 

 minis fterilitatem dari,additis mulina ungula dC corio: uei ut Gaza uertit,femine: nam dv»* bC cwi s 

 W Gracas finitima funt , Scolopendrion herba (inquit Franc , Maflarius) quam Diofcorides ctiam 



40 afplenon appeliauit,gigmtur in petris,cV umbrpfis etiam montium,cVcirca fontium riuuios maiore 

 exparteprouenit.Afpienonuocatum eft,quod animalibus lienem abfumat,hocmodo inuentum 

 teftante Vitruuio circa Potereum flumen,quod eft Creta?inter duas ciuitates Gnofon ef Goi tyna; 

 dextra enim dC finiftra eius fluminis pafcebantur pecorajfed ex fjs qua: pafcebantur proxime Gno* 

 fon fplenem habebant:qux aucem ex alter a parte proxime Gortynam , non habebant apparentem 

 fplenem:unde etiammediciquarrentesdeeare 5 inueneruntinijs locis herbam,quampecorarodert 

 do imminuerant lienes: ita enim herbam colligendo curabant lienofos hoc medicamento : quam ob 

 caufam afplenon cVfplenion uocauere: non autem,ut ridicule expofuit Marcelhis,qu6d iongitudine 

 latitudinecp fua fafciolar 6V emplaftelli formam haberet. Pieriqj omnes medici hadenus pro fcoloper* 

 drio aliam omnino plantam acceperunt,(quam cV alrj uulgo dC Germani linguam ceruinam uocant) 



50 quae prouenit foltjs lapathi,Iongioribus duntaxat adultioribusc^,modo fenis,modo feptenis,interius 

 leuior,auerfis annexos exiles ceu uermiculos pr£eferens:in opacis hortisqj nafcitur , aufteriguftus, 

 caule,flore,femine deficitur, Sed phyllitis ha?c non fcolopendrion uocattir a Diofcoride,qu3e rec^ius 

 cYmagis proprie quam qua: fcolopendrion appellatur, lingua ceruinaaLatinis interpretaretur, ut 

 Theodorum omnino taxem,qui fcolopendrion in Theophrafto linguam ceruinam improprie con* 

 uerterit t Non defunt qui dC hemionion (fcilicet Theophrafti) efle fcoiopendrion affirment.H^c Fr» 

 Maflarius. Egoin iam citato Theophrafti loco, ubi dehemiono,id eftafpleno Diofcoridis fcnbir, 

 owioy <fi 70 cpvfaoy cr;coAo5r^tV,id eft folium fcolopendrio fi'mile(eue uel habere aiunt : necp enim ipfe 

 herbam infpexit,uc ex uerbis eius apparet)uel Ijbrariorum erratum efle puto,ut fcribendum fit <tkoA* 

 5t^«, id eft fcolopendrar animali mult4pedi,ut retfe apud Diofcoridem legitur his uerbis, o-koKo™* 



6o%7w^i^^resipfadeclarat:uelipfiusTheophrafti,quodfacik fieri potuit, qui rem fibi non v& 

 fam, dC ab alrjs tantum auditam defcribanuelfcolopendrionuocem diminutiuarformsceodem fenfb 

 •quo primiu'ua fcolopendra,animal fcilicetjaccipienda efle, JNuHus certe ueter£i ufquam fcolopedrif 



€ 5 



1 . . . 



