m De Quadrupedibus 



Nam quod fcholiafles illic addit,« k$« ^ <™««s #A<w9,tanquam poeta de cortice fici hic aliqmd dkatM 

 ita accipi necjj fenfus dC conftrucfho !oci illius admittit^necjj cum alfjs fcriptoribus conuenit Ibidem 

 fcholiaftes fcribft,KAt/Gf/^»W tJ yocstfccjd eft poeta aluum clyftere uacuandam monet, Et Aetij inter* 

 pres,Aluus(inquit)pinguibus cYlubricisinfufiseluatur.Ego certelicetclyfteris ufum mter huitis 

 ueneni remedia non reprehendam,authores tamen nihil de eo praecepifle contenderini 4 NamcY Ni 

 candri uerba commoduis demedicamento purganteper os fumendo acceperis: cY Aetrj locus «ppa 

 ret corruptus.Diofcorides enim,a quo is fua tranfcripftt, fic habet, aq$ jfywhlczy Wcs^e^c^ *»s ^ 

 {oySiJ/Qis hizfii</lQ&cu J]i -flcfjoxs /^«(Aegineta meIius,H97^w<^» K^^v<r«c^«)id eit, Alua foluereopor 

 tetNam tjs qui feruantur ftercorofa &C fcetida per fedem egeri confueuerunt : Ruelhus legit KP7*f w 3 

 tAu ngufoax/lhyid eftftercorofa cVfluida* Prseterea ftomachum cV uentrem hordeacea fariua ex aqua u 

 rnulfa perungereC^Ta^ccw^^id eft in cataplafmatis formam redada fouere)oportet,Diofcor, Pro* 

 derit quoqj uentrem fubducere,eundemcjj lupinorum farina &C nitro in oxymelite decodis conto 

 gere,Galenus:nimirum utinde fluat, ut folet ab epomphalrjs didis medicamen tis 4 Forfan 8C apud 

 Diofcoridem non k^Mvoo fed k?iiivoa legendum:Nam dC ad aluum ciendam, 8C ad grumos diflbluen* 

 dos qitantS lupini hordeo pradtent,medici omnes fciunt, Meminit huius ueneni etia Ferdinandus* 

 Ponzettus cardinalis,fed nihil adfert egregiu,ut necp alfj recetiores quoru libros in prarfentia adiuiV 

 Nunc remedia quae particulatim apud authores inueni ordineliterarum s fubne«ftam jiitinuenire 

 8C conferre facilitis fit * Acetum per fe prodeft ad uomitum ciendum,ut ex Galeno dixi : alrj id ne* 

 quaquam ad ubmitum exhibent,fed uel mero uel aqua diluto ( pofcam uocant ) alia medicament a 

 quaefanguinisgrumosdifToluerepoflfunt,admifcent. Adlacquoep coagulatum acetumperfebibi Xt 

 Galenus confulit,non tamen ad uomitionem» Amarantus, Aetio, Diokotidcs hanc herbam helio* 

 chryfon uelhelichryfonuocat.Qusenam uero haecnobis fit,uel quonomine hodie dicatur , medici 

 contendunt,Eurycius Cordus dC LeomFuchfius putant eandem efTe quse hodie-uulgo ftichas citrt* 

 nanominatur,inquaegoabrotoni foliadefydero,cYpotius ageraton Dio Ccoridis efle conrjciojo* 

 Ruellius cotulamnonfoetidam t Ego Matthseoli Senenfis fententiac magis acceflerim , qtif helichry- 

 fon apud Tufcos abunde nafci fcribit,locis incultis,6c" pratis ficcioribus,collibus, dC arenofis flumi* 

 numripis,altitudinecubiti,folrjs abrotoni,per interualla digefiis in caule quem redum dC folidum 

 habet:umbella in cacumine aurea,quae uulgaris millefolrj aut eupatorrj Mefuei fpeciem referat; Ro' 

 res uelaridi diutiflime uigent,c¥ feruantcolorem + quamobrem initio ueris antecp altj prouenianf, 

 ufus eorum ad coroIlas,Hcec ex Matthaeoli commentarrjs Itahce fcriptis ♦ Rara apud nos ha?c herba j< 

 cft,autnulla:apparet autem athanaflac uel tanaceti uulgodidi generibus adnumerandamefle,ut 

 etiam Mefuei eupatorium,quod Monfpefllili herbam D^Mariae uocant;in Italia quidamherbam lu 

 liam,contralumbricos utentes.Omnibus unaflorum fpecies,umbellxuidelicet aurea?, fiorum co« 

 rymbi ficci,quod pulchre cum Diofcoride facit:& haec caufa eft,quod decerpti etiam longo tempo* 

 re feruenturmihil enim aut parum fucci amittunt 4 Omnibus fapor acris cum amaritudine quadam* 

 omnibus Odor quidam fuus eft,non ingratus, &C qui uel mofchi aliquid refipere uideatur ; Qirarc 

 minimam in hocgenereiuam mofchatam nonnulli appellant, quam ex agro Mefauci oppidi uallis 

 Tellince,ut uocanr,amicus quidam ante annos aliquotadme mifit.llla quam defcribitMatthaeolus, 

 aut certe congener prorfus,Bafileae proxime urbem locis arenofis emicat , qua torrens infiuit + Nos 

 tanacetum noftrum in ahorum locum non minore effeclu, cum ad alia pracftanda quae de helichry^ 4« 

 fo ueteres promittunt,tum ad fanguinem ubictincj} refoluendum , fubftituemus ♦ Helichryfi Gale» 

 nus meminitin amaranto tantum,ut Aetius quoque : Aegineta in AmaranfO primum ex Galeno, 

 deinde in Helichryfo ex Diofcoride, quafi unam dC eandem herbam efTe nefciret « AmarantumCin^ 

 quit Galenus)incidit dC attenuat:coma eius cum uino pota menfes detrahit(quod SC Plinius fcribky 

 Creditur &C fanguinis grumos non in uentre fo!um,fed etiam uefica liquefacere , in quem ufum cii 

 uino mulfobibendum eft.In fumma,fluxiones omnes potum exiccat,fed ftomacho nocetHelichry 

 fum Diofcorides etiam chryfanthemum dC amarantum uocari fcribst, eocp fimulacra deorum coroa 

 nan':(quod diligentiflime feruauit Ptolemaeus rex Aegypti,Plin 4 )Virga(inquit>eftcandida,uirens, 

 reda,firma uel folida 4 Folia habetexinteruallo angufta,abrotono fimilia:comam aurea: lucis, inor* 

 bem:umbellam circinatam,quasficcis ueluticorymbis conftat,(ad Colis repercuflum,aurea;Iucisin y« 

 orbem ueluticorymbis dependentibus,qui nunquam marcefcunt,Plin.)radicem gracilem( dCinfh 

 perficie terrae 9 Theophr,)Nafcitur in afperis &C torrentium alueis (x^^^^^aquo fis conuallibus, 

 Marcellus Verg PliniusinfrutedisnafcifcribitjComacum uino pota medefur anguftrjs urina», 

 ferpentium morfibus,coxendicis doIoribus(lumborumuitfjs,PIinocVruptis,Menfes eadem trahit, 

 concretumc^ in grumos in uefica &C uentre fanguinem cum mulfo pota abfumit, Catan hum etiant 

 fiftit,trium obolorum pondere ieiunis data in diluta uini albi potione,Mifcetur etiam ueftibus 3 uf in 

 (« tegraS ab erofionum noxis tueatur, (Plinius addit,odore non inelegantijHaic Diofcondes. Duritias 

 ctiamcVinflammationes difcutit,Plin,Marcel!us Vergilius in fua translatione uirgam ei breuem 

 hon recle attribuit,ubi nos m Grx co jctB^ioy A^«sf/,id eft trirgam albam Iegimus^Theophraftus cer^ 

 te lib^.cap^ihtribuitei (pvflioy A«^l/«s>^, nd^ % xwAof/ Jikvffoy im <TKKH%oy s id eft folium candidum , caule 6* 

 uero tenuemcVdurum 4 Pliniuslib + ii 4 cap + iuTheophraftiuerba ficreddit, Hehochryfos floremha* 

 betauro fimilem,foliumtenue:cauliculumquoc^gracilem,fed durum,Hoccoronare fe magi , fi 

 wnguenu ftimantur ex auro 3 quodapyronuocant,adgratiam quoc^ uitaegloriamc^ pertinere arbi 



trantmv 



