DeCane. G. Lit>. I. 20 f 



ftuicennajuidetur atitem bibenda* AryrTbn herba contufatn eduh'o } rabiei cants meden puta* 

 tur, Diofcorides, Hiric plantat nonien, ut apparet, a pellenda rabie impofitum efi\ Et quoniam nihtl 

 certi de ea noftri feculi hbmines docent, &t ueteres quocp alrj aliter defcribunt, qtta* ipfe obferitatie* 

 rim ledori communtcabo, Atyflbn ( inquit Diofcorides Iibroj, cap* apud alios ) extgtlus 

 frutex eft,tinicaulis,fubafper,rotundis folrjs : fruclu duplicium fcutorum Mgie, in cjtio eft femeri 

 quadantenus laturii Jn montibus & afperis locis emicat, Eius decocliim fingtiltus fine febri, pbtu di 

 fcutitldem erTictt,fi quis ea aut teneat,aut odoretur:(poteritfane* hinc etiam alyiTon quafi alygmdn* 

 id eft fihe fingiiltu didum uideri,quod eum pellat) Cum melle trita,uitia ctitis infacie,cV lentigines 

 emendatXontufa in edtilio,rabiei canis mederiputatUr.Domibus appehfa faltitaris efle credttur.cY 



, hoinihibus atq? animalibtis fafcint amulettim. Purpureo linteo ( ad colluni ) circumligata, pecorurri 

 inorbos abigit,Haec Diofcorides interprete R.ueIlio.Hic primum notatti dignum eft~qtibd Didfcds 

 rides fcribit rabiemcanis fanare hanc herbamin cibo et datam, hoc alios ad homines a cane rabidd 

 morfostranftulifle ♦ Fieri tamenpoteft, titutrifc^conueriiatj quemadmodum de elleboro creditur» 

 iW5^«wA9^uocabtilum,qtiodunicaulefignificat,Marcellusinterpres omifit, qiioniam ulttmo intet 

 nomenclaturas Iocoponttur,utcOdices uulgati habent; Ruelliusin contexttim afciuit. Pro his uer* 

 bis 5 T«t/T»2 •£ kepi-^HiAx TnQiy, id eft herbae decodum potum,alias legitur tcwths y> curi^cc cupi^niiy 

 T&liUyid eft femen eitis decoclum dC potum. Nomenclaturac eius iitae leguntur, afptdipn, haplophyL 

 lon, accyfeton, adefeton: 6C mondcaulon^nifi id potius ad cotextum,ut dixi,referri debeat Aipidiori 

 di&um appareta formafrucftus,ideft pericarprj, quo duplicem clypeolum refert + Atraclylin etiam 



1 afpidion cognominari legimus.PltitarchuS Iibro5,Sympofiac6n,alyffbn numeratinter herbas qua* 

 folo contadtihalituue, aut afpedu.prodeflehominicontrafingtiltum pon r U.nt.Gregibus etiam(tna 

 quit)ouium 6C caprarufn,ft circa ftabula plantetur^ falubf em efle perhibent. Alyflbh ( inquit Gale* 

 nus libro ^ 4 de fimplicibj nuncupataeft,qudd mtMiceiuuetmorfosacane rabido l Sed cY rabienti 

 quoc^ dafa,faepe in tottim fanautfcatcp hoc ex totius fubftanttac fimilitudine effick : quaz; qtridem fa* 

 cultas fola pCrcipitur experientia, Experiendo fane ad multa altqtiis cogrtofcet ? eam habere faculta^ 



-. tem mediocriter ficcantem,cY digerentem 5 cVfimuI abfterforium nonnihil : eacp ratione ultil/gmem 

 &: ephelin expurgat. In Arabum libris alyllbrt ihuehio nominari algacen,uel algtiafcen Auicenar^ 

 uel alufemquce omnia a GrarcO corrupta funt Matthactis Syluattcus cap^^LaUne hltalem dtci fcri 

 bit,Liltalis ( tnquit]) folta habetrubt£e,minora,fUbafpera:per terram quocp rubiae inftar extendttun 



» flore paruo,qualis in folano eft,lilrj plane figUra. Deinde Auicennam cttat, qui dC ipfe florem eius lu 

 \io fimilem factat:cV herbam ipfam calidam 6V ficcam in primo ordine, panartciar, td eft paronychia* 

 (altas panno)utile,Pro lilio,ut Bellunenfis monet, Arabice legttur alt0rs,id eft clypeus,undeherba 

 ipfanominatur torfia,titGraecis afpidionjdem Syluatictis cap.i7,AIgacen,inquit,herba: flos eft fi* 

 tnilis Itlio,exiguus,minor flore fambtici,caule dC folrjs rubiae.Et alibi, Alahuch eft arbor magna, lili^ 

 ali^ diciajqua caremus* Auerrois eluoxat appella t; dC renes qtiocp ab ea obftr uctione liberart fcribiX 

 Aegsnetam in eo imitatusicuius uerbafunt, v^mTiw^kiJi i&l Iqnhif/ fvrfj. At apud Gal^num dC 

 Aeuum ntilla v^oo^id eft renum mentto fit,fed«A^<»t/, id eft uitiliginum, tina cum ephclide* Apud 

 Dtofcoridem uero <?>««fiSV,ideft Ientiginis,quam egoledionem omnibus praefero.^quoniarft & caeteri 

 ex Dtofcoride defcripferunt,aut faltem Galentis,alrj ex GaIeno:folet atitem ut plurimum erihelidis" 



mentio^a«o?sconiungi. EandemerTetiideolibro *«cap. 15. apud AuicennamAfefeni, tielut Bellti 

 nenfis caftigat 5 alfefani didam,de qua rjfdem uerbis,quibus Aegineta fcribit,renes eam purgare,8£ 

 mederi morlis a C.rab.hoc tantiim de fuo addit,exiftimare fe eam efle pafturam camelorurri, uel cor 

 uorum ut Bellunenfis emendat^ Videhdminis tnfcitiam,duobiis capitibus proximis eandem plah* 

 tam nOmine tantum tiariante bis dcfcrtbentis. Io. Rtiellius reprehenditeos qut alyflbn Dibfcoridis 

 herbam crucialem tiulgo didam exiftimant 3 cui flos luteus eft^qtiaterna in geniculis folta i tterri illos 

 qtii liliagtnem rtiftice dtdam intelligunt $ folto quadantentis dC flore Itlrj ptirptireo . Propius atitem 

 ( inquit ) acccdere uidetur ad eam,quam rtifticam cannabim uocant herbarrj % quae fruticofa herbtx 

 la eft,tinicaulis,folrjs per initta fatis rotundts,ubi adoleuit oblongis,cV per ambitum letiitef ferratis; 



; frtidu dupltcium fctitorum efrtgie,tn qtio eft femeh quadantentis latum. Sed iri hdc rurfus" etim tx* 

 •° roris notat Matthaeolus Senenfis. Ego fane peregrtnamrtobis cYtgnotam Diofcortclis- atyflbn reor, 



1 ut Matthxoltis etiamiquod ut ita credam, Andreai Belltinenfis uerba in Arabicorum Auicenrtae uo 

 ! cabtilorum lexico praecipue mihi perfuadent/Aatilufen(tnqUit)uel aalufen,fecuridi3 Ebenbitaf fcri* 

 ; bitur per duplicem literam aleph: herba eft folfjs paruis,qiiae cito amtttit:fructus foltjs maiof eft } nu' 



gnttudine femints cucurbita?, effigte clypei(appingit autem binos cly peos ouata fere figura cohaereni 

 tes. ) Geminae fr ucftus tunicse ceu uagtnae, utrdcp latere femtna lenticulis partiis fimtlia coritment:cY 

 \ per fingulos caules aburidant huiufmodt frudus Ai fere palmo altiores non funt. Vocant autem A» 

 rabes ipfas uagtnas feu fdlliculos frudmim nomine. Et qtidniarii hi frucft us referunt altof s Arabice 

 j didumjid eft clypeum,herba ndminatur Arabice altorfia 3 td eft clypealis, Memtntt eius Auicenna 

 I cjuarto canonis in capitede curatione morftis rabidi : &C Ebenbitar in libro de fimpltcibus praeftan« 

 > tiarn etus contra morfum canis rabidi celebf at:Eft auterri riotifltrna in Syrta,H^c Bellunenfis« Aliai 

 eft alyflbs Galeni,uel potius Antontni Coi apud Galenum libro (ecundo^ de Anttdotis cap. ^ Alyf 

 fum herba cotufamCinquit)5d cf ibf atam f epone;huitis cu opusfuerit & rabido carie moffts cdchlea^ 



