Bos ^ Vacca. A. B. Lik L 



«^^•rfjgenus feoum magrtofum,bubaIus. Suiit ^ui bene faginatas pecudes^vt boues & oues,mtcIIigattt ! nam Vox 

 t^->^»*»r,«^raginarertgnificat,vtfcribuntrabiniKimhi,&SaIomonincom Hieronvmm pin- 



guiavertit.AbrahamexrententiaR..SaadiaB,animalefleciicitmaiusboue}quodin hifcercgionibusnon extet t A- 

 rabica translatio habet Q1^^>Eruditi apud nos meria pro nomineadic&uo accipiunt, quod altile& faginatumj 

 fonetjVt etiam baria.^iiiJ^n^^^^^^^MjExocii i^.animalis nomen variis coloribus diftindum. Onkelus vertit fafpo- 

 na.R Salomon Ezechia:; cap.Kj.taxum exponrt,quod cruditi fere noftri temporis approbant ; quanquam Hcbrsei 

 quidam bouemexpofuerint.CjEterumf^f/<«r^^:i^j? Gencf 15.& lerem.^f? iuuencam potiusquam vaccam verte* 

 rim,cum Vp^5?/^^/vitulum fignificet.Exodi cap ^i.pro egel Hcbraico Chalda:us & Arabs habent cgcla : Perfii go» 

 falai : Septuaginta uo^X*'e^^v,id eft,vituium.Vacca2 etiam nomen ab Hebrseis dedudlum non dubito , qui bouem 

 10 bakarvocantjVt vaccamSaracenihodiebaccara>qu£E&/>^r<? n^^sj Hebraicedicimr)Vt/?<2r*;rjiuuencus,autvitu-^ 

 lusjcumadditurben bakar: fimpliciter autembosin gcnere Genef cap.32.proHebraicoparim,Chald£B.js vertit 

 torc Arabs bakera,Perfa nadgaucha,vel raadagaueha. Bjs? apud Gr^cos communis gcneris habetur,vt apud La- 

 tinos etiamJtalicebue,Ga]hcebcuf,Hifpanice buey, Germanice«7f/?/;&?-/«f/in mafculinogencretantum : An- 

 gHceoxe.IllyricewuL BaulbuIisprovrinabouisapudSyIuaticumlegi,GeuArabicam vocem, Vacca, italiceet- 

 iamnum vacca,gr£Bce vulgo «.YeAoi^a^Galhce vache,Hifpanice vaca,Germanice.S:« vel /C»/?^, Anglice co\v'. Simi- 

 livoceinltalia quondam Altinx rcgionisincol^ vaccas humilis/latur^ & ladisabundantesceuas-appellabant, 

 tefle Columella.Iunix,iunicis,tener2E£Etatis bosfcemina,qua:iam cefTauit vitula efle, necdum tamen adfummam 



20 



Florentinus author GrtEcus/Sis5>jA«iw aut damalin rcddit. 



B. 



Bosin lege Mofaica animal efl: facrificiis & cibo conccflum,quoniam niminat & vngulam habet bifidam. 

 antiquis illuftriflimus quifq; paflor erat,vt oflcndit Grarca & Latinalingua, qui aroAvg'iiVa<r cog 

 Bosccrteinpecuariamaximadcbet elTe authoritate : necdubium , quin (vtaitVarro) c^teraspecudeshonore 

 fupcrare debcat,pr«fertim autcm in Italiajqu^ab hoc nuncupationera traxifle creditur,quod olim Gra-ci tauros 

 liwAyV vocarent : & in ca vrbe,cuius moenibus condendis mas & fcemina aratro terminum fignauerunt : velut pe- 

 ais, quoditem Athenis Cereris &Triptolcmiferturminifler : quod inter fulgentiflima fidera particeps cosli, 

 quoddeindelaboriofifllmusadhuchominisfocius in agricultura : cuius tanta fuit apudantiquos veneratio,vt 

 3 o tamcapitaiccfletboucmnecafle,quamciuem.HajcVarro. Hocanimal,tantajapudpriorescur^fuit,vtfitinter 

 exempla damnatus a populo Rom.die di<5la, qui concubino procaci rure omafum ediflefe negante,occiderit bo- 

 iiem,a(5i:usq; in exilium tanquam colono fuo interempto. Quare dicam debubulo pecore, quam acceperim fci- 

 entiamjVt fi quls quidignorat,difcat : fi quis fcit,vbi nunc labar obferuet. Qiipd ad Iaudes& excellentiam boum, 

 aliaetiamqusedaminfradicen4|^ Qua^in emendis bubus fequenda, qu^l vitandafint,nonexfaciIidlxerim, 

 cum pecudes pro regionis coeliq; flatu , & habitum corporis , & ingenium anirai,& pili colorem gcrant : alia; for- 



)ouesprogenerat albos&exiles, laboritamen&cultun 

 iq; rubros : nec minus probabilcs animis , quam corporil 

 compados,fed ad opera fortes.Apenninus durifllmos , omnemq; diflicultatem tolcrantesjnec ab afpedtu deco- 

 40 ros.Qua; cum tam varia&diuerfafint,tamen qusedam quafi communia,&certapr«ceptain emendisiuuencisa- 

 rator fequi dcbct,eaq; Mago Carthagincnfis ita prodidit,vtnos deinceps memorabimus. Martio menfc compa- 

 randi funt boues, qui tamen fiue de nofl:ris capiantur armentis, fiue emantur,idcirco nunc comparabuntur vti-» 

 ]ius,quia necdum fagina temporis pleni,aut ca-lare poflim t fallaciam venditoris, & vitia fua, aut repugnando do;^ 

 mitur^ contumacem pleni roboris exerccrc fiduciam.Ha'c fignafpedandafuntin bobus, feu denoflro, feu dea- 

 licno ^regefuerint comparandi,vt fint boues noueIli,quadratis & grandibus membris, &folido corpore, denfo 

 breuiq; : mufculis,aG toris vbiq; furgentibu5,colorerubeo vcl fufco, tadu corporis mollifllmo : cornibus proce- 

 ris ac nigrantibus & robuftis, ac fine curuaturas prauitatelunatisCcamuris^Vergil.^fronte lata & crifpa,magnis & 

 kirtis auribas : oculis & labiis nigris (fubnigrisjnigrantibus ) naribus refimis patulisque, ceruiceIonga,toroIa6£ 

 compada ( cui plurima ceruix, Verg. J palearibus amplis & pene ad genua promiflisf circa genua fluentibus) pe>^ 

 ^ (5lorc magno,armis vaflis.capaci & tanquamimplente vtero (vcntre non paruo ) lateribus porredlis^lumbislatis* 

 dorfo redo planoq; , veletiam fubfidente,clunibusrotundis : cruribus neruofis, folidis, compa(5lisacredis,fed 

 breuioribus potius quam longis : nec genibus improbis , vnguiis magnis , caudislongiflimis & fetofis pilofisque» 

 Magniinterefl;cuiufmodi qujEq;pecusfitadfru(aum : Itaq; potius bouem emunt cornibusnigrantibus quam 

 i3L^\.%iNzxxo,Ntcmihidt^lkeatmaculkinf7gnis^ alho: (ty^uttngadetre^ans,interdurKj^ajperacornft: Etfaciemtate- 

 ro propiort^u^e^ ardua tota»Ycr^.Optima torua Forma bouis,cHi turpe caputjlAtm, Vaccas etiam menfe Martio ma- 

 xime parabimus : & quanquam eadem fercin ipfis defiiderentur, qujc &iji maribus , priuatim tamen earum figna 

 referemusjVtveterumetiam aliquifecerunt.Ergoqui vaccasautgregem armentorum emerevulSgobferuarede- 

 bet primum, vt fint h^ pecudes setate noueIlx,& po tius ad frudus ferendos integras quam iam expmaz:vt fint bc* 

 necompofitsB(corporebenecompa(5ljE)vtintegrismembris,obIong«E,amplae,magnitudinecommodcrata,for- 

 €0 ma altiflima,^tatis maxime trimsE,faltem non minores anniculis: quia vfq; ad decennium fixtura cx his procedce 

 vtilior;bimaauttrimafru(5l:umferreincipit : corium atta6lu Konfitafperumacdurum:colorepotifljmumni- 

 grojdeindc rubeo,tertio heluo>quarto albo.MoUiflimus enim hic,vt duriflimus primus. De mediis duobus prior 

 quam poflerior melior,vtric3; plurisquam nigri &albi.Probantur item vacc^ceu maximegenerofaj, flauefcentcs 

 colore,nigris<5; cruribus.Adngc per nngulas partescommendantur, fifuerintcornibusnigrantibus venuflis& 

 IsEuibus : latis (latiflimis vel aItis)rrontibus:oculis magnis,patentibus & nigris:piIofis vel fetofis auribus : copreflis 

 malis fubfimisve, gibberi fpina leuiter remifia (^^a}AdKHq cMAiK.-riov yv»^^^ <Fzwi^h^ivou;i^ 

 apcrtis naribus,labris fubnigris,ceruicibus craflls ac longis : ampliflimis i collo palearibus demiflis : bcne coftatae 

 (^*3vW.(iC^oi ) maximis & capacibus vteris,latis humeris, lato tcrgo : bonis clunibus : coda ampliflima & profufa 

 vfq; ad calces, vt habeat inferiorem partem frequentibus pilis fubcrifpam : compa(5tis cruribus {(i^x^o&i ) hirfu-= 

 70 tis,nigris & modicis,potius brcuioribus quam longis ; re(^i« genibus(o7i«A?€n J& eminulis,diftantibus inter ie,pe- 



