De Oue, C, Lih. /. 



Scdouibus venenum cflepotefl,non itcm aliisanimalibus,aflri(9:a nimirum aluo intumcfcentc.CAtquiinGeo- 



{?onicis Graecis polygonon herbam arietibus dari Iegimus,ut valentiorcs fiant ad coitum.) Qua fola facultatc a- 

 iaetiam aftringens herbula binis & rotundis fere numi inftarfoliis humi reptans,puIegio non difTimilisjlocis o- 

 pacisjut circa f^pes & alibi,pracfertim & humidis , Fuchfius nuraulariam vocat ( exprcffa voce Gcrmanica pfeti" 

 i»fg^«r,Angli eodem fenfudicunt penigras) ouibus exitio e{fe crcditur. Itaque a Gallis per circunfcriptionem 

 yocatur herbaouesnecans /' herbe qui tue les brehis. At homini innoxia, & perfepe falutaris cll:. Ego tencram 

 ycrno fepe cx aceto fale& oleo comedi.Herbainodora eft,flos pallidus graviter odoratus , ranunculi fcre floris 

 €fligie:nofl:riferpentinam (w4f^r;^'4«f)nominant,qu6dferpentes vulncratiautetiam aliquapartediflc<5li,hac 

 hetba fibi mcderi ut partes feparat5Bcoalefcant,a vulgo fertur. Mirum quod anagallidcm fceminam pecora vi- 

 [O tant : at fi deccpta fimilitudine,(fceminsE ad marem anagallidem, deguftavcre, flatim eam qu^e afyla vocatur , in, 

 rcmedioqua;runt:eaanofttisferusoculusnuncupatur,Plin.Anagallisquidem herbula nitrofo,acri & infuaui 

 iaporeeft,fercquobetacradixcruda: fedcum eodem tum mastum fceminafapore& ficultate fit,cur illum gu- 

 (lenthanc averfentur,equidem miror.Ca'terum alyla: herba:hoc unoin Ioco,quodfciam,Plinius mcminit, ncc 

 Yelipfeahbi^velaliorum quisquam.Duua (ut mihi h^ec ^cribenti Gallus quidam di£tavit) herba vocatur Gailis, 

 inNormanniapr^cipue,fimilislapatho (velgentianaemajori jfedanguftioribusfolijs & fempereredis, neruo 

 medioferc rubcnte,caufticis:nafciturjuxtaaquas.Hancficomederintoves,innafcunturcis in jecore animalia 

 quxdamparva,nigra,qua;fimiliterduva2vocantur&morbusitidcmduua,incurabilis : itaq; mox mad:anda& 

 comedendafuntanimalia.Herba quoniam hyems erat demonftrari mihi non potuit : quxTent diligcntiores 

 numaliquahydrolapathifpeciesfit,autpotiuspIantago aquatica,cui folia fempcr eriguntur: quamuis neutrar 

 y> cauflicafit,&forfitan quihaec mihididavithanceifacultatem cflTc ralso credtdit.Lanii noftri mihi aflirmant faes- 

 p6 in iecoreouium hirudines reperiri,folliculis quibusdam inclufas,long5tudine fefquidigiti , latitudine ad lon- 

 gitudinem feredimidia,prstenucs:id vitium contrahipotuaquxpaluftris : in ventriculo nunquam ullas htru- 

 «linesreperiri.Nafciturinterfrumentaherbaalba panicofimilis,occupansarua,pecoriquoquemortifcra, Plin» 

 Vide in Boue C.inaconitimentione Fradapecudum non alitcr quam hominum crura finantur involuta lanis 

 bleo atque vino infuccatis,& mox circundatis ferulis conligata,Columclla.Si pediculi ricinme molcftcnt oiiem, 

 radixfphendamni(ideftaceris)tundenda&inaquaelixandaeft.Vbiautem acapite ufque ad cxtrcmam fpinai 

 partem,Ianam totondcris, f Cornarius reddit diuulferis,^i tepidam ipiam aquaminfundito,donec 



penetretvniuerfum corpus.Nonnulliin tali quoque affcdu (ut in fcabie) cedria tantum vtuntur . Alijs ctiam 

 m vfu eft radix mandragorx. ( ol ^ ixcui^toe^y^ois ^l^cc^f miS<nKciB-' h/xoioTyi^. ) Cauendum autem eft ne guftitur (a 

 pecor-e.) eftenim periculofa:alij cyperiradicescoquunt,eoquedecodoove6abluunt,Diophanes.AtquiPlinius 

 pcdiculosin ouibus gigni negat,his verbis: Tn ouibus &in capris ricini folum gignuntur, pedicuU & puliccs nul- 

 ii.Etalibi,Pilos habcntiumafinum tantum immunempcdiculiscrcdunt,&oves.Gigni^uidem pediculos in la- 

 liisintcremptarumalupisouium,dicemusin D.Scabiemoviumcontagiofam Galli vocant letac. Oaesnefca^ 

 braefiant,Amurcampuram,&aquamubilupinusdeferbucrit,&fecem devino bonointer fepariter omnia fu- 

 mito,&benc commifceto.Poftea cum detonderis oues,vnguito totas : finito biduum aut triduum confudent s 

 dcindein marilauito, fi aquam marinamnon habebis , facito aquam lalfam, ealaufto.Sihiec fic feceris, non lca- 

 brae fient,&lan2Eplus,& meliorem habebunt,&ricininon erunt molefti. Eodem modoin omnesquadraprdcs 

 Ytitor fi fcabrx erunt , Cato cap. 96'. Oucs frequentius quam ullum aliud animal infcftantur fcabic,quam f icic 

 macies,ut maciem cxiguitas cibi.Huic morbo nifi occurratur,vnicatotum pecus coinquinabit.Nam oves con- 

 40 tagionevexantur,Textor.Pr2Efrigoreouesaliquando infcabiem&podagramincidiint,tefte Vergilio. Deton- 

 furaouiumprimum animaduerto antequam incipiam facere,num fcabiem aut ulccrahabeant,ut,fi opus cft,an- 

 te curentur quam tondeantur , Varro. Oueslauari fblent vel lanse purgandae, vel fcabiei curandae cau(a,vt fupc- 

 rius ex Macrobio recitaui Quarinter tondendum excitantur vulncra,piceiiquida inungere conuenit,at vniuer- 

 famcorpusoleocum vino,autc6(^orumfiiccolupinorumamarorum. Sed multo prxftantiusfucritcxviui aH 

 murcsequcportionibusparibus,autexoleo&vinoalbocer£& adipi (ff^e^, feuo miftis , inungere, Hocfiqui» 

 demeflicitlanaminnocuam (gg/Jv/^Aao^iv s/Traia^^fcabiei refiftit, vlccraqueprohibetnefiat, Didymus Videe- 

 tiam infra in E. ubi de tonfura ouium,quomodo iam tonfe illinend^e fint ne fcabrse fiant , ex Columella pra^ci- 

 ^pue.Scabieigtturovesnunquaminfeftabuntur,fi eisqua^prsedidafuntjquifpiam ovestonfasinunxerit: Sinau- 

 tcm obnegligentiaiiituam,fcabietu3Efoedenturoucs,eascurabis hoc modo: Amiircxfinefale,aqusEin quaa- 

 ^9 manlupinimaduerintjfecisquc vinialbi,fingulorum sequasportiones in vafealiquo mifccns ,& calcfaciens , 

 uem inde perungito,eamque fic in unam & alteram diem rehnquito.Tcrtia vero die,marina aqua aut m.uria ca- 

 lidaiauanda cft : ac poft id,aqua potabili. Quidam cuprefli fphserulas aqua maccratas affandunt. Alii cx fulfure, 

 cypcro>ccrufa atquc butyro miftis, fcabras oues inungunt. Sunt qui ex luto orto ab urina quam afinus ia via ex- 

 crevit,illinant oues. Nonnulliautemrcdiusfacientes,non priusadmouentaliquod reraediorum didorum, 

 quamtotonderintpartemfcabidam,eamque lotioantiquoperi-uderint.In Arabia porrovel fola cedr\x inun- 

 ^lione fcabiem difcutiunt.utin camelis& elephantisquoque.Scabiem ouium compefccs, filotio prasluens jfulr- 

 fure atque oleo inunxeris,Diophanes.Oues (inquit Columclla) frequentius,quam uUuni.aliud animal inf.;fta- 

 turfcabie,quaEferenafcitur,ficutnoftermemorat poera : Cum fiigidm imber Altius ad viuum perfedit, & hor^ 

 ftda cano Brumagelu, Vel poftton<furam,firemediumprasdi(9:i medicaminisnonadhibeas, fi seftivum fudorem 

 mari,velfluminenonabluas,fitonfumgregempatiaris{ylueftribusrubis,ac fpinis (auciari : fi ftabulo vtaris,in 

 quo mul3e,aut equi,aut afini fteterunt : praecipue tamen exiguitas cibi m.aciem,macics autem fcabiem f icic. Hsec 

 ubiccepitirrepere,ficintelligitur: vitiofiimlocumpecudcs,autmorfiifcalpunt,autcornu,vel ungula tundunt^ 

 aut arbori adfricant^parietibusue detergent:quod ubi aliquam ficientem videris,comprehendere oponcbit , & 

 lanamdiducere: namfubeftafperacutis,&velut qusedam prurigo,cui primo ciuoque tempore octurrendunx 

 cft,nctotamprogeniem coinquinct,&quidcmcelerit(:r,cum &aliapecora,tumprascipueoues contagione ve- 

 xcntur.Suntautem compluramedicamina,qu3Eidcirco enumerabimus,non quiacund:is uti necefll-fit, f^d quq 

 niamnonnullisregionibusqusEdam reperiri nequeunt,expluribusaliquodinuentum remcdio fit. Facitautenj^ 

 commode primum eacompofitio,quam paulo antc demonftravimus, fi adfccem,& amurcam , fuccumquc de- 

 codbilupini mifceas portionesEquadetritum album clleborum : potcft ctiam fcabriciem tollere fuccus viridisci- 

 79 cutt;: qusBvernotemporcjCumjamcaulemnec adhucfcminafacit,decifacontunditur,atque exprelTus h^umor 



Vttu cjua 



i 



