143 



voedsel en onderhoud verschaffen, dit valt buiten onze 

 berekening , en heeft zelfs de bewondering van eenen 

 sprengel opgewekt , toen hij , in de geheimen der Na- 

 tuur zoo verre ingedrongen , gadesloeg , hoe die onop- 

 houdelijk door velerhande diertjes bezocht worden (*). 



De vruchtjes hebben zulk eenen onaangenamen , bitte- 

 ren smaak , dat één voldoende is om snoeperige kinde- 

 ren er afkeerig van te maken; zonder dat het noodig 

 zijn zal hun te vertellen, dat eenige hunner natuurge- 

 nooten in andere landen de gewoonte hebben hunnen 

 lust daarmede te bevredigen , maar ook door de kwade 

 gevolgen daarvoor genoegzaam gestraft worden. In Rusland 

 gelooven de boeren dat de hoenders, zoo zij het eten 

 daarvan al niet met den dood bekoopen, daarvan voor 

 het allerminst volslagen blind worden , terwijl men ook 

 waargenomen wil hebben dat de vogels, uitgezonderd 

 de duiven , de kern niet binnenslikken dan wanneer de 

 honger er hen toe dwingt. 



Doch reeds in overoude tijden wist men van deze zelf- 

 de vruchtjes een voornaam gebruik te maken : uit der- 

 zelver kern werd namelijk eene brand-olie bereid. In 

 lateren tijd heeft margneron, te Straatsburg, dezelve 

 hiertoe op nieuw aanbevolen ; hij liet ze op eenen hoop 

 liggende een weinig broeijen, vervolgens afwasschen en 

 hierna onder eene pers brengen , en verkreeg zoo eene 

 vette lijmachtige olie van eene helder groene kleur, zon- 

 der reuk of smaak, waarvan met loogzouten goede zeep 

 gemaakt werd , welke eenen aanmerkelijken graad van 

 koude verdroeg zonder te bevriezen, en met eene heldere 

 vlam brandde, zonder eenigen stank te geven (f). Na 

 margneron hebben cazagrande , in Italië, chanzey en 



(*) Sprengïl , Geheimniss. der TSatur , p. 85. 



(t) Algenieene Kunst- en Letterb. 1801. No 49. p. 361 



