263 



zoude zijn , die in Frankrijk den Tabak gebruikt heeft , 

 en nog anderen gaven er naar den naam' van den Kardinaal 

 prosper st. croix , Pausselijken Nuntius in Portugal , 

 die gezegd wordt het gebruik daarvan in Italië inge- 

 voerd te hebben , dien van Herbe de St. Croix aan. — ■ 

 Sommigen nogtans, en daaronder ook caspar bauhinus* 

 verzekeren , dat gezegde jjicot den Tabak het eerst van 

 eenen uit Florida teruggekeerden Vlaminger ontvangen 

 heeft (*). Hoe het ook zg , het valt moeijelijk hierin eene 

 beslissende uitspraak te doen : daartoe worden meer zorg- 

 vuldige nasporingen vereischt, waarvan bij de uitkomst toch 

 altijd nog zooveel twijfelachtigs overblijft , als bij histo- 

 risch onderzoek van dezen aard immer het geval is ; zoo- 

 dat ik ook bij geene mogelijkheid den juisten tijd weet 

 te bepalen , waarop de Tabak en het gebruik daarvan in 

 ons vaderland bekend is geworden. Zeker echter is het 

 dat dezelve nu reeds een paar eeuwen lang in ons land 

 geteeld wordt; zelfs wil men dat dezelve bij ons in den 

 omtrek van Amersfoort nog vroeger verbouwd geweest 

 is dan in Yirginië, dewijl deze teelt daar in het jaar 1616, 

 bij Amersfoort reeds in 1615 een aanvang genomen zou- 

 de hebben. Van eemmel, die in zijne Beschrijving van 

 de stad Amersfoort ons zulks verzekert , verhaalt verder 

 dat de Tabaksteelt daar in de omstreken al spoedig zoo- 

 danig toenam, dat in het laatst der 17 de eeuw de wel- 

 vaart van die stad er van afhing, — dat dezelve zich in 

 1636 reeds tot Nijkerk, Barneveld , Eede, TVageningen 

 en andere plaatsen in Gelderland , zelfs tot in Overijssel 

 verspreid had, en dat zich het aantal der planters in 

 en om Amersfoort allengskens tot boven de 200 vergroot- 

 te. Dat de Tabaksteelt in Gelderland reeds vóór 1647 al 



(*) Casï. baük, , Pinax , Libr. V. Sect, 1. p. 169, 



