271 



Het is zonderbaar , zegt hochsïettbr te regt , dat eene 

 plant die eigenlijk vergiftig is , voor den mensch zulk eene 

 algemeene noodwendigheid is kannen worden. — Dat de 

 Tabak inderdaad voor onze gezondheid nadeelige eigen- 

 schappen bezit kan reeds verondersteld worden, doordien 

 hij tot dezelfde planten-familie behoort, waarin het Bil- 

 zenkruid (Hyoscyamus) , het Doodkruid {Airopa Bel- 

 ladonna) , de Doornappel (Datura Stramonium) enz. 

 zich bevinden; maar er bestaan ook werkelijk voorbeel- 

 den van vergiftiging door denzelven, vooral door de Ni' 

 cotine , in dit opzigt het werkzaamste bestanddeel van 

 dit gewas: slechts leze men wat hierover in Nederl. 

 Mag. 1839. p. 171 voorkomt. (*) 



En dat men , ofschoon van een aftreksel van Tabak , 

 van Nicotine en anderzins , al geen ongepast inwendig ge- 

 bruik makende , evenwel ook door denzelven te rooken 

 eene zeer onaangename bevinding hebben kan , zal ieder 

 rooker toestemmen , wanneer hij zich maar herinnert wat 

 moeite het hem gekost heeft die kunst te leeren , — maar 

 ook menigeen die deze kunst niet magtig geworden , daarom 



Voor de Grünstadter-Pijpenkoppen , de thans zoo gezochte Door» 

 rookers , die oorspronkelijk uit de groote en zeer bezienswaardige Aar- 

 denwerk-fabrijk van den Heer pordoiio te Griinsiadi komen , le- 

 veren eenige krijtachtige bergen bij Mertesheim , op een uur afctands 

 van Grünstadt gelegen , de specie. 



(*) » Quelque soit , zegt obfila, » Ie tissu sur lequel on 1'applique 

 (le Tahac) il est absorbe , trasporté dans le torrent de la circulation , 

 et porte son action sar le système nerveux ; il détermine un trem- 

 blement général , des vertiges , la paralysie , 1'inscnsibilite' générale , 

 et la Mort." Orfila, Elém. de Chimie , Tom. II. p. 347. sq. — 

 Verlangt men eene scheikundige ontleding van den Tabak , die van 

 vatiqceiiit vindt men: Anti. de Chimie, Tom. LXXI, p. 139 sqq., 

 en wil men juist weten hoeveel de huiduitwaseming onder het roo- 

 ken , zelfs bij felle koude , vermeerderd wordt , zie : Schwtd. Ab- 

 handl. Bd. XL. p. 199. 



