351 



Soorts kenm. Met niervormige gekartelde bladen. 



De wortel met weder wortelschietende uitspruitsels. De 

 steng slap , tegen den grond liggende , onbehaard , flaauw- 

 vierhoekig, glanzig; de vruchtdragende steng opgerigt. 

 Tegenoverstaande , gesteelde , met korte , aangedrukte haar- 

 tjes bedekte, niervormige, gekartelde bladen. Okselstan- 

 dige , eenzame , korte , meestal 3-bloemige bloemstelen. 

 De mondvormige bloemen tweemaal langer dan den eirond- 

 en scherp-slippigen kelk; met 2-lobbige, in den vorm 

 van een kruis tot elkander naderende helmknopjes. Vier 

 naakte zaden op den bodem van den kelk. 



Afbeeld. Dan. 789. Engl. 853. Hayjïe, II. t. 8. 



Groeipl, Zeer algemeen door het geheele land. 



Bloeit. Gedurende den ganschen zomer. 



Betrachten wij een der bloempjes van deze treffelijk 

 schoone plant van nabij , waartoe men gedurende den ge- 

 heelen zomer en reeds in het voorjaar in de gelegenheid 

 is, dan bespeuren wij daarin juist bij de opening van het 

 buisvormige gedeelte of de zoogenaamde keel twee pur- 

 perkleurige vlekjes , en binnen in de keel drie witte 

 streepjes. Wat mag hiermede beoogd zijn vragen wij, 

 uit overtuiging dat in de Natuur alles , niets uitgezonderd , 

 om zekere wijze redenen zoo geschapen is als onze zin- 

 tuigen het waarnemen, en niet anders. Hoe vaak de 

 mensch in het beoordeelen der eindoogmerken , welke de 

 Schepper bij het daarstellen van alles wat door Hem ge- 

 wrocht is bepaald heeft, veel te kort schiet, zoo is het 

 hem toch gegeven in vele gevallen daarmede bekend te 

 kunnen worden; waartoe stellig onder de voornaamste 

 hulpmiddelen eene belangstellende, immer voortgezette 

 en algeheele opmerkzaamheid, en eene door oefening al 

 meer en meer voor versterking vatbare kunst van waar- 

 nemen behoort. Sprkngei, die het eerste in zulk eene 



