601 



zijn de gronden meer hiervoor dan voor het eerste ge- 

 schikt , en in de Groninger- Veenkoloniën is de teelt van 

 het Zomerdaad zelfs zeer algemeen ; -wordende daartoe de 

 landen met den zoogenaamden stads-stratendrek bemest. 

 Het Winterzaad verlangt zware, zeer krachtige, nieuw 

 bemeste en wel bearbeide kleigronden ; — hoe zuiverder 

 en zwaarder die zijn , des te beter om er Raapzaad op 

 te telen , doch voor het Koolzaad mogen die ligter en 

 met andere aardsoorten gemengd zijn. Vanhier dat men 

 voor deze plant zich voornamelijk van sterk bemeste Braak- 

 of beweide Klaverlanden bedient , dat nieuw ingedijkte 

 polders daarvoor gebruikt worden (*) , en dat omgeploegd 

 weiland , na eerst met een of ander ligt gewas , b. v. met 

 Haver bebouwd geweest te zijn , daartoe mede onder de 

 beste grondsoorten behoort. Onmiddelijk na andere ge- 

 wassen levert het Oliezaad gewoonlijk niet veel op , het- 

 geen al zoo dikwijls ondervonden is, dat een ervaren 

 landbouwer zijn belang genoeg verstaat om hetzelve, b. v. 

 niet in de stoppels van een of ander halm gewas te zaai- 

 jen. In enkele gevallen heeft men het met eenen goeden 

 uitslag in Boonenstoppels ondergeëgd , doch zulks is , zoo 

 als nicolaï in zijne verhandeling over de verbouwing van 

 het Koolzaad te kennen geeft, een waagstuk dat geene 

 navolging verdient. Beter is het hetzelve na hakvruch- 

 ten te telen , waarvan toch de verbouwing voor vele gron- 

 den zoo goed als eene halve, ja volgens het gevoelen van 

 sommigen even goed als eene heele Braak is. In Enge- 

 land , Duitschland , en België gebeurt het niet zelden dat 

 men zulke landen in den herft nog voor Oliezaad ge- 

 bruikt, welke in den loop van hetzelfde jaar reeds eene 

 andere vrucht gegeven hebben; het komt daar op dan 



(*) Vergel. Uittreks. van Leden Corresp. , 30 8t « St. , p. 43 sq. 



