DeTcftud. H.a. Lib.II. 



^ 5" Teftudines(inqiut Nonius)loca dicuntur in jedificiis camerata , ad fimilitudinem aquatilium 

 teftudimim, qux durislergoribus funt & incuruis. T vm forihm dtudi^media. teUudinetemplt ^ Ver- 

 gil. I. ^neid. Caius Titinnius primo ante teftudinemconftititrdeindeapudconrulemcaufam 

 atque excufationem pr^ferre cccpit , Sifenna apud Nonium. Nunc hoc vel honeftate teftudinis 

 vcl valde boni a^ftiuum locum obtinebit , Cicer. ad Quint. fratr. lib. 3 . Nec varios inhiant fukhra te- cmeratiU 

 fiudinepfies , Vergilius Gcorg, 2. de agricolis. Teftudo ( vt periftylum tedbum tegulis , aut rete ) fic 

 magna,inqua milliaaliquot turdorum acmcrularumincludere poftint, Varro.-Quietiam teftu- 

 dinem & cameram pro eodem accepiftc viderur. Teftudo ex duobus arcubus conftat in centro fe 

 fecantibus. Quatuor enim arcaatx pilaj inuicem tranfuerfse & crucem configurantes teftudinem 



J abfoluunt , Budxus in Pandcd. Teftudo,machina belJica. erat autem materTa tabulatis , & coriis Teflud^ 

 cilicinisaut ccntonibus , & aliis qu^e difficulter com buri pofTunt, contexta. Hsec intrinfecus habec fnachmA 

 trabem,qu2vncoprx%ebatur ferreo, &falx vocabatur,abeo qu6dincuruataeflet,&: dc muro Mica, 

 cxtraheretlapides. Retroenim ducebatur trabs funiculis fufpenfa, vt redu<5i:aimpetuofius feriret. 

 idcoque&teftudodidaa fimilitudinereptilis,qu6dcaputnuncexerat,nuncreducat. Hocetiam 

 inftrumentum arietem appellant , ab eo qu6d aries fronre pugnet. Ca^far belli Gallici , Reliquif- 

 que diebus turres ad akitudinem valli , falces teftudinefque , quas iidem captiui docueranc , pararc 

 ac facere cceperunt. Vcrgilius 2.. ^neidos , obfeJJJim^ acla teBudine limen. Ec libr. 9. Cumtamen * 

 omnes Terrelibetfuhterdenfatefiudinecafis, Cum proximcantedixiflet, c//£-c^/fr4z?/tf<5?4^4r//fr/^- 

 fudine Volfci. Aliquihic teftudinem , continuatam fcutorum feriem , curuatam informam teftu- 



|9 dinis jinterpretantur , vt Guliclmus Budxus : qui & fequcntes Liuij & Cxlaris locos fimiliter expo- 

 nic. Galli teftudine fada , conferti ftabant , Liuius i o.ab Vrbe. Atmilites legionis fcptimse teftu- 

 dinefada, &aggeread munitionesadiedo, locum ceperunt, Csefar j. belli GalJ. Sedin iam cita- 

 to Vergilij loco fimiliter interpretari non placct , cum acfa tcHudo^ vt proxime dixerat, dc ea quse con- 

 tinutaa fcutorum feriefit, accipi non poflit, fed de inftrumento tantum quod in parietes agitur & 

 impellitur. Siquistamendealiaatquealiateftudine,quanquaminproximis verfibus,poetam lo- 

 qui contenderit,non admodum reludabor. De teftudine machina,qua: & teftudo arietaria dicitur, 

 pluraattuli in Arictc4.&in Oryge^. Videetiammox inferius iw^^hmr]. ^Teftudoquoque lyra Teflud& 

 dicitur. quoniam Mercurius ApolIiRis citharam de teftudine ficca nieditatus eft , vt Aratus & Higi- lyra, 

 nus referunc. Hinc Horatius illum curua: lyra: parcntem nuncupauit , & per apoftrophen ad citha- 



3 ® ram , inquit : decm Phcebi, c^dapibm fupremi Grata teUudo louis , laborum Dulce leuamen, Lyram qusc 

 pofteainco^lum tranilataeft, vt Grammatici fcribunt,Mercurius in Cyllene monte Arcadi^ cx 

 repertateftudineeftecit: indeOrpheotraditamdicunt. Alijputant conccftamOrpheoab Apolli- . 

 iie,poft repertam citharam. interfedo Orpheo Muf-c in cselolyram collocauere; Alij efle lyram 

 ArionisCitharosdioraniumprimi. AliquidicuntMercurium(inquit!^Higinus)cumprimumIyram 

 feciftet,feptem chordas inftituifle,ex A tlantidum numero, quod Maia vna ex illarum numero eflet, 

 qux Mercurij eft mater. Deindc poftea cum Apollinis boues abegilTet , deprchenfus eft ab eo : & 

 quo fibi facilius ignofceret , petenti Apollini y t dicere liceret fe inuenifle lyram , concefl^t , &c. Jpfi 

 caua folamdgrumteliudme amorem , Vergilius 4. Georg. de Orpheo : vbi Seruius , Periphrafis (inquit) 

 cft citharas, cuius vfus repertuscft hc* modo. Quum regrediens Nilus in fuos meatus varia in ter- 



40 risreIiquifletanimalia,reli£I:aetiamteftudo eft.quiecum putrefadacflet,&;neruieiusrcmanfifl^ent 

 cxtenti intracorium , percuflfa a Mercurio fonitum dedir, ex cuius imitationecithara eft compofita. 

 Mercuriuslyram fecit ApoIIini pro bubus. nam cum Apollo pro metcede feruiret Admeto , boues 

 cius pafccbat:quos fulFuratus eft Mercurius,& dcprehenfus dedit ci prp redcmptione (cwtz Kv^ijlc- 

 gOiwn^NiJTf^Xitharamjquam&chelyn dicunt,exchelona, idcft teftucjine abipfo fabricatam. vn- 

 delyradidaeft, quafilytra (redemptionis pretium pro bubus,)Scholiaftes Nicandri. Dicitur & pars 

 cith^rar,teftudo. Quocirca & in fidibus teftudinerefonatur,aut cornu:& cx tortuofis \ocis & inclu- 

 fis foni referuntur ampIiores,Cicero 2. dc Nat. Teftudinem organum , tcftudinis animalis formam 

 habcredocetidemCicero dediuinatione^Budxus. Acutateftudo,MarciaIisIib. 1 5.Blanda,CIaud. 

 8. Paneg. Tu^teffudorefenareJeptemCal&daneruls yHovatmsCatm. 3.11. Otejiudinlsaurea Dukem 

 qua flrepitum Pieri temferas , Idcm Carm. 4. Et in libr. de Arce poet. Saxa mouere fono tcHudinis. 

 Cyllena:a , eburna, ApoIIinea , arguta , querula, vocalis, cpitheta teftudinis mufici inftrumenti apud 

 Textorem. Pacuuius in senigmate quod fupra recenfuimus , teftudinem euifceratam inanimam "^^^^^(^ 



, cum animali fono , dicendo , non animal , fed organum muficum intellexit. Plura vidc mox infe- t^^^^^^i^- 

 rius in Chelona & Chely vocibus Grsecis. Teftudincs maiores , apta; funt ad compingcndas ly- '^^J^^^ds 

 ras , Vidcinfra inTcftudine terreftri^. ^Tcftudo aliquando fimpliciter pro tefta accipitur. iHe ^^^f 

 Ucetdigitostcjiudinefungatacuta, Corticedepojltomollls echinmerit, Martialislib. x 5. ^Teftudo no- ^^^^ 

 mcn cft tumoris cuiufdam caluarise apud recentiores mcdicos , vt docuimus inTalpa H. a. Teftu- ^^fl^ ^^^" 

 dincatus,adiediuum,quodconcauum&incuruumeft, teftudinismorc.Etintcrfeaccliucs tcftudi- ^^^^"^- 

 neatotedo,morctuguriorum,inarefcentemficumarore,&:interdumapluuiadcfcndat,CoIumeI. ^6/^*^-^- 

 lib. i L Scd & teftudincatum in vfum vcniflfe , Plin. lib. 5 3. Apud Vitruuium teftudinatum lcgitur ^^^^^' 



I iiij 



