32 C v i i i n m P i s o « i i 



altiufq; ad inteftinorum tunicas afcendit, tam dcformi afpectu, ut anus late diductus cloacx irt-- 

 ftarlivido & plumbeo colore appareat, ac turpirer parefcat. Nonnunquam vitiumhoc per fe 

 nianifeftatur.nimirumex dolorc,cum rerentioneexcrcmcntorum,qux jccinoris ac Mcfarei 

 calore arefe£ta atq ; indurata,non fine maxima difficulratc & cmciatu cgcruntur, cgcftaq; nigri- 

 cantia apparcnt. Aliquando vero, ingenti licct conatu,nihil prorfus ejicitur (ut ipfc in me quo- 

 que expcrtus fum ) ano multum prominente. Hinc atroces fxpe dolores cx rcrentis fxcibus 

 fufcitantur, quos febrcs poftea , laifitudines, vigilix, pulfus vchcmentcs , concitatio ftomachi, 

 ac capitis imprimisdolores&ardoresfequuntur. QuamolHrerh, antcquammalumferpar(fcr- 

 pit autem citiffime ) internis & extcrnis laxantibus & refrigerantibus rcmediis rcliftatur. Qy- 

 fteresejufdcmgencris femelatque irerum admovcantur. Suppofitoriis, inunctionibus lava- 

 cris . balneis , fuffumigiis perpetuo infiftcndum. Venxfe£tiones prxcipue non negligantur. 

 Qiiibus omnibus fi morbus non brevi cedar.proculdubio inlethiferumdegenerabir. Mul- 

 rories prxrereafiericonfucvit, ut nullo morbo intcftinali , vel quovisalio figno prxcedenti, 

 parti minus fenfibili feminarium clam infinucmr,ipfumque xgrum &medicuminprincipio 

 lateat. Quod, quoniamgangrxnamnonraroinferat, incurabile habctut. Si autem prodat 

 le malum.prxvia utcunquchac diagnofi ficri foler,ut,fpontanCa laffitudine, capitis & mem- 

 brorum doloribus, apperentix cibi languorc, calida rotius corporis intcmperic > infomniis, 

 pulfu artcriarum inxquali nimifquc celeri, abique manifcfta podicis affliftione, nifi forre ali- 

 quo pruritu aut inani exonerandi alvum dcfiderio. Qiiamobrem in omni inteftinali prxcipue 

 affec1:u,de anidifpofitioneMedicipercontarifolenr. QuoincolxEmpiricinonconrenti, vifu 

 & taftu explorant podiccm,numaliquid preternaturale appareatjmox pulpa: limonum affriau 

 parres illas tcntanr & dolores excitant. Differt autem abhxmorrhoidibushicaffeQus, fe- 

 quentibus poriffimum fignis. Gravis capitis dolor adeft , ac hianris lare ani oftium fatifcit. 

 Dein, rationc prognofeos, quod morbus hic Bicho (ut barbare loquar) nonnunquammorrem 

 & quidcm confcftim adfcrat ; hxmorrhoides autem nonitcm,qux e;fdem,quibusinEuropa 

 medicamcntis , imofolis hirudinibus Brafilienfibus curantur , &Iiquorepu!px Nucis Cocos 

 putiefa£tx fxpius admoto, mitigantur. Cxterum, qui contra hanc labem ie rucri ftudct, aqua 

 marina frigida vel repida & limoniorumfucco recentium, anum, quoties ventrem exonerar, 

 probe abluat. Qiiando vero ex indiciis fupra dicfis conftirerit malum invafiffe & ferperc altius, 

 doloris atrocitas, haud pcrmittit , acribus mcdicamentis vel per anum , vel per os uti , fed 

 blandiffnnis. Si lapfus viriumcontra indieer yensele&ioni, cucurbitulx infra dorfumaffigan- 

 tur. Exinde ad clyfteres refrigerantes , confolidantcs & adftringentes , qui anodyna imo ftu- 

 pcfacientia opiata recipiant, progrediendum. Pofteavererumincolarumriru, aquafaccha- 

 rea, gummirragacanth. amyl. cxTifioctt &c M/mdihoca,{o\uta , duobusdigitis inferris poftc- 

 rioraproluantur. Poft hoec, dilurum ex ceruffa , aqua rofarum &flor. Guabiraha, faccharo ru- 

 bro , ovi albumine & lactc muferis cum momento opii concinnandum , in quo txda madc- 

 facta , ano profunde immirratur, idque frequenter. Idem fcre prsftant herbx quxdam nativx 

 prx cxteris contra hunc morbumreceprxufuquelongocomprobarx; utfunt, folia &flo- 

 res utriufque Pagimirioba & Tafia arboris longe prxftanriffimx , addita ErvaMoira, toties 

 inferta quoties defidendorxdx vcl fuppofitiora intromiffa removentur. Quod fi pars affticta 

 manuum attaciumreformidet, fuffimenta excmollientibus & ficcantibus fubftituenda fimt. 

 Porro quantum ad viftus rationem , alimentis frigidis & roborantibus maxime uri convenit , 

 irritantia autem canc pcjus & anguc declinanda. Abfit motus corporis. Qiram vercfopii ufusa 

 |&iltis tantopcre extollatur per omneslndias, ubi morbi acutiffimi , imprimis ventrisfluxus 

 Lujiligni , graffantur , profecto adverfus hunc ani affccfum egregie opitulati , expertus fum . 

 Convenit ut ventriculo vacuo ncc cibis deindc rcplcndo, affumatur : Tum & poft totius cor- 

 poris evacuationes; fccus enim pe&us opprimit hoftemquc introcludit. Si dolor atrox vero 

 ex reliquiis tantum materixcalidx&mordacis fuperfir, morbum fimul & fymptoma tollunt 

 opiata . Qupd certe apcrre propter tria qux adfunr hic fieri confucvir , nempe infomnia , 

 fluxiones contumaccs & virium proftrarionem ex ingcnti dolorc. 



C a p. XVII. 



T)e Morbis Mulieribws &■ Infanlibus Familiaribus, 



QOod olim a prima ftatim hujus regionis invafione Medici Lufitani dcMulieribus & In- 

 fantibus, antequam vitia vitare didiciffent, id ego jure de noftratibus hodie conqucror. 

 Maxima cniiii earum pars calamiratcs incurrit pattis iftius nobilioris,qua fexum dignofci- 

 mus; imprimis quidemfrigidam uteri intemperiem , undecxtcra mala,ram matri quam in- 

 fanti cnafcuntur. Iufuetx calori diurno & frigori nocturno mulicrculx noftrx obefiorcs & 



fcdcn- 



