>0 GvlLIELMlPlSONIS 



quemT<j£xvvrappellanr,vifcofum albicantemque liquorem promanate conftat,ut Avicenna, 

 Rhafis , & Serapio tcftantur. Tamen altcrutrum vel infita qualitate , vel conficiendi dexteri- 



tateadxquarihuic arundinaceo pofle, nemo credat. Planta fiquidemhxcnoftra fruticisinftar 

 firmirare prxdita , fucco dukiturget. Silveftriarundiniexternafacieeft fimillima ; nifiquod 

 hxc crcbrioribus articulis aliquando diftinguatur , imprimis fi anni , terrxque inremperics mi- 

 nus refpondeat. Quo enim majorainternodia, eo feliciorem meflem , quo breviora eo infe- 

 liciorcm agricolxprxnuntiant. 



Hxc atundo , Viba Btafilicnfibus difta, minus in montibus & collibus, licet irriguis , quam 

 pratis glcbofis & pinguibus , luxuriat , ficuti videre eft in Parnambuccnfis prxfefturx maxima 

 ferrilitate & planitie agris.optimeque canniferis: qui inclytis undiquaque amnibus dividuntur, 

 &apluviis&innndationibus ripas egredientibus rigantur ; quarum beneficio aformicis cx- 

 tcrifquc infe&is noxiis libcrantur, ficutperniveminEuropxis regionibus folenr. Sed mifla 

 digrefiionc ad propofitum redeo. 



Primo agri vomere invertuntur , cratibufque aut ferro ancipiti farriuntur , inque rectos & 

 xqualitcr diftantes fulcos profcinduntur. Quibus cannarum talex itainhumantut , utfummi- 

 tates utriufque fe contingant : atque ea ratione lacunx vomerc faftx , manent rcpletx , quie 

 ipfa cadem terra poftea adimplcntur. Plus terrx xftate, qua operiantur, requirunt, ne intenfior 

 Solis xftus pcnetrcr, cannafquc exficcet : Hyeme vero minus, ut facilius uligine imbuan tur, & 

 terrx pondus germinarionem retardct. Quo major humiditas,co citius cxfurgir arundo,hinc- 

 que quiliber articulus novam producit cannam,ab omni partc cannas fuas ac radiccs,cx lacuna, 

 cui impofira eft, extendens. Nodo cannx circumcirca pullulat turio, a quo, terrx incumbens, 

 truditur, frutexque emergit: itautdeccmautadfummumduodecimmcnfiumfpacio, canna 

 maturefcat, inque juftam longirudinem excrefcat. Expettiores agncolx menfes Auguftum & 

 Januarium plantationi confecrarunt. Augufto tamen,qui menfium hibernorum poftremus,fe- 

 licius hxc inftiruunt, quod tcllus noviffimis pluviis imbuta,plantas fuo gremio mollius foveat. 



Arundo marurata tcmpore prxfato cxfcinditur ; nonnunquam & ad annum ufque fequentem 

 in agro relinquitur , & tunc canna vetus nominatur, quafi feges rcftilis. Intrahoc tempus nova 

 denuo progcrminat, qux poftea fimul cum veteri refecatur. Si inrra biennium non fcindatur, 

 nullius cxinde prerii habetur : paulatim enim in agro marcefcit , ac deficiente humorc extin- 

 guitur ; nifi forte peculiari terrx bencficio prorogetur ultra ordinarium durationis tempus. 

 Plantx tenellx & juvenes benc inhumatx, denuo propagari numquam fere indigent, quod diu- 

 turnitate temporis non emoriantur, ne ad quadraginta vel quinquaginta annos quidem ; ita ut 

 fuapte natura vel ncmoris durationem adxquare valeant, nimirum folo bcne pingui ; nam qux 

 in fitienti & arduo crcfcunt , vix ultra quinquennium vivunt. Intetitum aurem ex accidenti 

 cannis inferunt , fideratio , caties , potifllmum vero fi immiflb xftate incendio , nec fuperve- 

 nientc pluviaad radicem ulque prxnimia ficcitate comburantur, magno hcrcle poflefibris 

 damno. Proinde qui cannas inutilcs & frugipcrdas exftirpare, fuoque bono comburere cogi- 

 tat, utnovxtcnafcantur,hybcrno tcmpore, nonxftivo, hoc inftituat. Immodica quoquc 

 inundatione cum nulla cacumina,cmcrgunt,cannx fuftocantur: ita ut utriufque excefiu, nitnio 

 xftu exarefcanr,nimiaq; fluviorum illuvic,eaque ftagnantc rcfrigcrentur, unde ftirpirus evelli, 

 alixquc de novo planrari poftulant. Genus denique quoddam vermiculi nigri alati Guirsfetcmt 

 Brafilienfcs, ^oiG<j/«'»^vulgusappellat, inlocisporiflimumuliginofis, radices corrodir, 

 cannafquc interimit. Poftremo ab herbis voluntariis male illis fir.qux mirum in modum fxpe 



luxu- 



