de FacVlta tibvS Simplicivm Lie.IV. 65 

 Cxterum fciendum eft in ramis Aroeira , luxuriare fxpe polypodium , illo quod e terra 

 profilit longe probatius. 



C a r. XII. 



T)e Urucu , ejufque qualitatibus. 



LOcum inter arborcfcentes Plantas obtinet Vrucu, filveftris quidem, fed a Brafilienfibus 

 inter hortenfes & fativas jam olim tranflata; multaque etiam nunc induftriaeam exco- 

 lunt partini utgrannlorum folliculis involutorum , minio fefe exornent acpinganr; partim 

 vero ut Lulitanis divcndant, qusftumque ex illo faciant. Lingua ipforum hanc plantam Vrmu 

 diotam, ClufiusBixam Americanam Oviedi eflccxiftimat. 



Foliis eft grandioribus & mucronatis, figura cordis, nt pingi folet, alternatim pofitis, 

 in pedicuHs , duos , trcs , interdum & quinque digiros longis , ncrvum fccundum longitu- 

 dincm & venas obliquas inferius prominenres habentibus , lxtc viridibus : caulibus ca- 

 lamo fcriptorio rcnuioribus, ligno albo & cortice fufco, inftar coryli. Circa cxtrcmita- 

 tem ramorum in brcvibus pediculis multi proveniunt flores , in uva: figuram difpofiti: 

 quilibcr flos eft rofx magnitudine, quinque foliis conftans albis incarnatis dilutis. In me- 

 dio cujmvis flons ingens numcrus eft ftaminulorum luteorum apicibus purpurcis : vix 

 fcnfibilem aliquem habet odorem. Poft florcm fructus fcquitur in filiqua myrobalani ob- 

 longi figuram habcntc, feu pyramidali rotunda, fefquidigitum aut duos digitos longa: 

 qux immatura virefcit cxtcrius , matura rufefcit , eftque tota hifpida ob fila promincntia 

 qua; habct, fed non aculeata. In qualibet autem filiqua ultra rriginta, imo quadraginta 

 grana , quodque fuo pediculo innirens , continentur , figurx conicx acutse aut cxigui 

 pyri, & in duobus lateribus quafi digito comprciTum. Color granorum infigniter mi- 

 niatus & fplendefcens , fuccoque tali madens , ita ut ad ta£tum inficiat manus egrcgio 

 miniato colore. Grana recentia haud dura funt, fcd ut granuni pomi, intus catnem ha- 

 bens albicantem: exterius etiam quodlibet granum pun<aulum habet argentcum. Siliqua 

 matura fponte fe aperit : grana ficcata evadunt rubra, obfcure nihilominus tamcn, ur an- 

 tea, tincruram in fc continent ; & recentia five ficcata ufurpari polmnt: Trita fimpli- 

 citcr in aqua fimplici feu ftillatitia, egregiam dant tincturam miniaram. Colledta grana 

 in maflam coguntur, Iphcrutequc & tabellie in multos annos durabiles inde conficiun- 

 tur, qux in Europam tranfinifla longe latequediftrahuntur. Magifterium criam inde , mo- 

 rc coralli, praepararur & in ufus refcrvatur. Grana rccenria matura &cxficcara, inque pa- 

 ftillos conformata, quantitate indcfinita, cum pulte ex Tipioca, qux Carima dicitur, alio- 

 que convcniente dccumbentibus exhibent, five vcneno, five aliunde infirmitatcm con- 

 traxerint. 



Radicesipfx, nec grana, multi funt faporis , proinde ad medendum faciliores. Incola- 

 rum nonnulli radices granis prxfcrunr , quodharumrccens, illorum veroufus longefit an- 

 tiquior, & vicem croci, colore & qualitate (ficut de Curucuma]. Bontius rctulit) fuppiet. Tum 

 extractum ejus ex vino adufto confeaum fibi rcfervant. Qupd etiam nunc hodic colono- 

 rum non paucos , imitari videmus. Videaturlcon Hift.Nat. G.M. 



C a r. XIII. 



T)e Zabucap , ejujque uju. 



A Ltiflima arbor eft, cortice gtyfco, duro & inxquali, inftar Qucrcus' veteris, (ex 

 -'l^-quo atramentum fcriptorium conficitur) folia juniora ruffa funt , vetuftiora autem 

 viridia, fimilia foliis Mori, in ambiru ferrara , & quodammodo contorta & incurvara. 

 Capaciflimos & fumms duririei producir calices, ore in tcrram obvcrfo, & operculo, 

 admirabili naturx lufu , inftar pyxidis , operros . In iis continentur nuces jucundi fa- 

 poris , qux ubi maturitatcm fucrint confccutx, excuflb illico tegumcnto, fine cujuf- 

 quam auxilio h calicibus decidunt , & gtatiflimum , incolis xque & animalibus fuppedi- 

 tant alimentum. Semel in anno maturefcunt , mcdia videlicet hycme. Sapore & exccl- 

 lentia piftaceis adxquantur, & vencrem fopitam dicuntur excitarc. 



Potiones & pultes, tam ad Medicinamquam ad epulas ex illis comparantur. 



Olcum quoquc pinguiflimum ex illis cxprimitur, amygdalino calidius; nuclci enim, e 

 qmbus elicitur, infecundo gradu calidi &in primo ficci peihibcntur. Praeftat aflatis quam 



/ crudis 



