71 



GvilielMi Pisonis 



C a v. XXII. 



T)e Ambaiba arbore, ejufjuefacultatibus. 



A Rvis quondam cxcultis deledtaturhxcficusfilveftris , in quibus fponte nafcitur , in filvis 

 ■L *-vcro raro repcritur. Unico , coque levifiimo & ferulaceo trunco in mcdiocrem altitudi- 

 nemattollitnr. UtEuropxi Sambucum.itaBrafiiicnfcshancarboreminfuosufus &lufusex- 

 cavare iolcnt , & ex radice igncm in defer- 

 tis percgrinantes, collidendo, aliisque arti- 

 bus egregie eliciunt. Raris & in fummitate 

 tantum expanfis ramis, veluti corona, cin- 

 gitur,pauciique,fedpregrandibus,(peciofis 

 & laciniatis foliis. Julos profert albican- 

 tes, racematim copulatos,pendulos,& ro- 

 faceis tunicis involutos , qui maturitatem 

 confecuti deflorefcunt & decidunt media 

 xftare. Pinguis ex eorum fummitatibus ex- 

 prefliisfuccus, reccntibusnonfolum, fed 

 & invetcratis ulceribus feliciter mcdetur . 

 Folium quoq ; renerum & rcccns,autlevior 

 arboris hujus cortex fi apponantur, tempe- 

 rant & mundificant partemaffeftam. Suc- 

 cus c gemmis exprefliis,qui facultate rcfri- 

 gerandi atque aftringendi pollet, pulti de 

 Tipioca inditus, calidam vcntris proluviem 

 fiftit. Menfes dcnique nimium fluentes, 

 tum &virulentumgenitaliumprofluvium 

 compefcit. 



Traduntlndigenarum & Lufitanorum 

 , peritiflimi , hoc remedium puerpcris, im- 

 modico menftruorum proflnvio laboran- 

 tibus.infigniter prodefle,fi in modum cata- 

 plafmalis umbelico apponatur, cujus rei 

 veriffimx teftem me pra:beo. 



Nihilmirumitaque fi haic arborprimis 

 Brafilix incolis, ut & advenis, tantopere fit 

 pradicata. Digna medius fidius, cujus vir- 

 tutes etiam nunc latentes , pofteri fcruten- 

 tur& in lucemprorrahant. 



Altera cjufdem generis, cujus mentio- 

 nem fccitloannesdeLaet , ^Ambainnga appellatur , & ramo eft rubicundo , &lignominus 

 cavo , foliis vcro afperis , ut loco limx qusdam cum iis poflint lxvigari. Liquorem continet 

 oleofum cjufdem cum fucco Ambaibx ufus & efficacix. 



Cxteras ejus facultates&auxiliaMedicaquia nondum fatis explorata habco filentiopra;- 

 tereo. An vero fit Abicgna, de qua Clufius in Notis ad Monardcm, ego valde dubito. 



C a p. XXIII. 



De Anda arbore, ejufcjue facultatibus. 



NOnprocul a littore,in locis arenofis , nunc mediocri, nuncfummaaltitudine,proterrx 

 temperie, exfurgit arbor Ania : qux ligno eft levi, raro & fpongiofo. Florem fert magnum 

 & concavum, aurei coloris prailucenris. Folia illius funt laciniata, ut Mamocira, multo tamen 

 minora. Fructum feu nucem gignit cortice duplici, exteriore cincritio,ligneo,prxduro & per- 

 foratoputamineveftitam.quo duo glandes continentur.jecinorileporino nonvalde diffimiles, 

 & nuces caftaneas fapore quodammodo referenres, licet virtute & qualitate differcntes. Una 

 fiquidem atque altera cruda manducata ,alvumducit: quibufdam fimul &vomitum excitat. 

 Olim magnates.rum&facroiuminBrafilia antiftites,purganshoc&falutateremcdium, ca> 

 tcris omnibus prafferebanr. Valida; eft operationis ; quamobrem sgris morbo fradtis haud tuto 

 exhibetur, nifi opportune a manu Medici correctorium accipiat.inqucElectuarii aut tabu- 



larum 



