66 GeorgIMas.cgr»avI 



vcl tres pcdcs longa , tibiam humanam craffa, in fine magis tercs , coloris exterius inftar corti- 

 ciscoryliniobfcuri, interius albi , eftque fragilis & continct fuccum laftcum glutinofum, 

 quilcthaliseftomnibusanimantibus. PluresejusinBrafilia reperiuntur fpccies, nominibus 

 diftinda:, Mandiibucu, Mandiibimana , Mandiibibijana , Mandiibiurucu , Mandiibparata, 

 Mandiibcariamuna , Mandiibtinga , Mandiibmaracana , Mandiibcuguacu , Apitiuba , Aipi. 

 Aipiitcrum fuashabet.fpecies; Aipiguacu, Aipiatendi, Aipicaba, Aipiguapamba , Aipi 

 Iaborandi , Aipi jurumu , Aipi jurumi miri , Aipi jurucuja , Aipi macaxcra , Aipi maniacau, 

 Aipi^pDca, Aipitajapoja, Aipipitinga. De cultura Mandybahu obferv.it Aucfor 



In quaterraplantetur. Silvx five montofx five planx cxduntur, lignura crematur, atque 

 ibi fit ager , qui Brafilienfibus vocatur Co, Lufitanis Roza. Rcqutritur autem terra bona , me- 

 diocriter licca , non humida ; quaproptcr montofa loca opportuniora . Plantari poteft omni- 

 bus mcnfibus xftivis, hiemalibus non. Optimum tamen tempus eft mcnfe Ianuario , Februa- 

 rio • item Augufto & Septembri. Plantatur tamen etiam medio Iulio vcl circa ej us fincm. 



£>upmodo plantctur . Terra elaborata effbrmatur in monticulos, Lufitani vocant Montes 

 deterracavada , Brafilicnfes Cujo: Indigcnxautcmolim illos formabant fudibus acuminaris 

 ipforumidiomate/foM/^idiQis. Monticulorum autem quilibettres circiterpcdeslatus,fef- 

 quipedcm circiter altus eft,rotundus , utpluviacadens deciderepoffit : namhxcplantaamat 

 calorem&ficcitatcm. Cuilibet monticulo infiguntur tres ralexdeMandiiba, quarum qux- 

 liberoctovelnovcmdigitoslonga, velctiam pederrij infigunturita ut tertia pars emineat, 

 quafi crucis figura fecantibus fe eminentiis fuis fupra terram. Monticulorum autcm diftantia 

 dcbct effe duorum & femis aut trium pcdum. Talex autem omncs itafunt infigendx utpars 

 qux antea furiflm vergcbat, hic itidem furfum vergat. Pcr radicem Mandioca nullapotcft fieri 

 tranlplantatio , nam ca extrafta e terra & ta£ta ftatim cmoritur. Poftquam talex fuetintin- 

 fixx decem dicrum fpacio progcrminant & tot gcrmina proveniunr quot talea continct no- 

 dos. Quodlibet germen eft cauliculus digitum longus, in multos ramulos divifus ; coloris 

 rubri cxruleo mixti : quiiibet ramulus fohum habet in alia tria , quatuor , fex aut feptem folio- 

 ladivifum , diluteviridia , angufta , oblonganervofecundum longitudincm & venulis tranf- 

 verfis ordinc pofitis ; pofitaque funt hax foliola inpediculo ruffo figura ftcllx. 



Pl.mtatio quomodo curandn. Agcr tcr vel quatcrdebetabherbispurgari, ufque dum planta 

 adolefcat, quod fit poft fcx aut feptem mcnfes. Luxuriantenimhicadmodum herba: (ponta- 

 ncxinagris, &copiafuafacilefatafcuplantata fuffocant, nifi eruncentur. 



£)u& damna inferant huic plant/e. Gcrminahujus planrx & folia tencra comeduntur a for- 

 micis, qux idco multu damni dant in hifce plantariis. Poftquam autem adolevetit planta a for- 

 micis nihil amplius patitur. Animalia filveftria,ut Caprex,&c. criam folia dcpopulantur, itcm 

 cqui , boves, oves : ideo plantaria arboribus cxfis vel palis circumdantur ut animalia acccdcre 

 nequeanr. Radicesadmodum appctuntur ab apibus, cuniculis aliifquc Brafilixanimahbus. 

 Quamvis autem hxc planta ramis & foliis orberur,radice illxfa, nullum indc accipit damnum. 



AdperfcSammagnitudincmhujusradicis rcquiritur annuum fpacium; Extrahi tamcn & 

 ufurpari potcft radix fcxto mcnfe poft plantationcm, ncccffitate urgcnre. Ar tunc pauco com- 

 modo : nam minus dat. Quxlibet planta duas , tres , quatuor ufque ad viginti profcrt radices, 

 profcrtilitatefoli, ubi plantatur. Et quxhbet radix femipedcmvcl ctiamduos auttrespedcs 

 longa evadit , craffiticm habcns brachii vcl criam tibix humanx quando perfefte adolevit, 



Durarepotefthxcradixinterraadtrienniiunfinoneruatur. Altcro tamen plcrumquc an- 

 nopars earum putrcfcit & corrumpitur. Ideo ad fummum linquitur annuo Ipacio & dcnuo 

 per taleas novas plantatur. 



Extrahiturradixmatura, c caudice fiunt talcx ad novam plantationcm. Radix autcm ex- 

 trac1:avixrriduumfervaripotcft,quiaputrcicit:putridaautcm admodum fxtet. Idco quo ci- 

 tius in farinam rcdigatur , co melius. 



Farina quomodofiat. Radix extra£ta cultro ab exteriori cuticula liberatur , qux facile abra- 

 di potcft. Hinc integra lavarur aqua pura , manu rotx in diametro quatuor aut quinquc pedcs 

 habenti admovetur , qux in hunc ufum fafta cft , & cujus fuperficies convexa lamina cuprea 

 armara, multis foraminibus pertufa , acutamoretyrocncftis : Rotaaduobus hominibus cir- 

 cumagitur, radendo fic radiccm , ut rafura cadat in fuppofitum lintrum. Rqtahxcvocatur 

 Brafilienfibus ibecem babaca Lufitanis Roda defarinha. Brafiiienfcs tamen , utpote pauca fiipcl- 

 le&ilc inftrucli tyrocncfti radunt hJnc radicem purgatam, longioti tcmpore & opcrofiori mo- 

 do. Linter qui excipit rafuram vocatur Brafilienfibus Mieecaba Lufitanis coche de ralar Mandio- 

 ca. Sic molita & rafa hxc radix inditur longo facco fafto cx corticibus arborum , more corbis 

 tcxto , qui quatuor circiter digitos amplus eft , figurx cylindracex , vocaturque Brafilienfibus 

 Miamiama , Lufitanis Efpremendouro de Mandioca. Immittirur hic faccus prclo , quod Brafi- 

 licnCesTiamifaba, Lufitani prcnfa appellant, atque exprimitur inde fuccus , donec rafura om- 



ncm 



