17 



Opmerkelijk is het tevens dat in Westerwolde onder 

 anderen het jaar dat op het afsteken der zoden volgt , 

 die aldaar bij voorkeur worden genomen , waar een palm 

 of meer veen aanwezig is en liefst met straikheide be- 

 groeit en daarvan gevormd, omdat dit veen eene don- 

 ker bruine kleur heeft en alzoo eene goede brandstof 

 oplevert , op het afgestokene zodeveld dopheide te voor- 

 schijn komt, die drie of vier jaar welig groeit, maar 

 dan sterft , nadat zij reeds zoo veel struikheide , tus- 

 schen zich heeft opgenomen , dat het veld reeds vrij 

 digt met dat gewas bezet is. 



De oorzaak deswege moet daarin gezocht worden, 

 dat de afgestoken grond ongeveer eene palm lager dan 

 'het veld is waardoor hij is ingesloten en daar het veen 

 van struikheide zeer moeijelijk water doorlaat , zakt het 

 water des winters van ter zijde naar die laagte heen, 

 ' en doodt de wortels der struikheide. Dat winterwater 

 ' geeft aan het zaad der dopheide het vermogen om te 

 ontkiemen, en schenkt in het late voorjaar aan duizen- 

 den van die planten het leven, die aldra den afgesto- 

 ken grond geheel bedekken. 



Als nu in den eerst volgenden zomer en in daarop 

 ' volgende jaren , ook van het veld , aan dien eerst af- 

 [ gestoken grond grenzende , de zoden worden afge- 

 stoken, wordt aldra door aangroei van veen, de eerst 

 afgestoken grond hooger, dan die welke later zoden 

 heeft geleverd. Daarvan nu is het gevolg , dat die 

 eerst afgestoken grond des winters geen last meer van 

 'water ondervindt, en daar de dopheide 's winter wa- 

 ter noodig heeft, kan zij nu niet meer leven, maar 

 ' sterft en ruimt de plaats voor struikheide in. Dikwijls 

 ^ vindt men schijnbaar in strijd met hetgene wij zoo- 

 ' even hebben betoogd , op vrij hooge zandgronden 

 ' dopheide , alwaar men niet dan struikheide moest aan- 



