10 



Waar deze heide het weligst en hoogst groeit, is het 

 zodeveld van mindere hoedanigheid, dan waar die struik 

 klein blijft. Op zeer vele heidevelden in Westerwolde 

 (Prov. Groningen) kan men om de zeven of acht jaar 

 op dezelfde plaats zoden steken , zoo er geene scha- 

 pen worden gehouden. Worden er zooveel heide- 

 schapen gevonden als op het veen en veld kunnen 

 leven, dan kan men het getal jaren wel op het dub- 

 bele stellen. Uitgeboekweit veen vordert eene 25 tot 

 50 jarigen braak , zoo het niet door schapen wordt 

 bezocht, maar er is eene braak van 40 tot 50 jaren 

 noodig, zoo het boerschap zoo veel schapen houdt 

 als de velden en veenen voeden kunnen , waaruit 

 het op te maken is, hoe nadeelig de beweiding van 

 schapen voor den aangroei van het veen is. 



De geringere standen bouwen met behulp van 

 heidezoden of plaggen hunne woningen. Ook worden 

 dezelve tot mest verwerkt, door ze onder het vee, in 

 varkenshokken of in schapenstallen te werpen , of 

 worden zij buiten den stal , op de vaalt of op den 

 mesthoop met andere meststoffen vermengd. Voor 

 schapen is inzonderheid de onderstrooijing met heide 

 plaggen en aarde in ons vaderland algemeen. In 

 Twenthe rekent men naar von BÖNNiNr.HAusEN ter on- 

 derstrooijing in de stallen, wekelijks voor tien scha- 

 pen , ongeveer een voeder heide- of gras-plaggen. Bij 

 de schapen rekenen velen , dat de kracht van derzel- 

 ver mest op zijn hoogst twee jaren lang in den grond 

 duurt. Door het bijvoegen nu van aarde meent Schlipf, 

 dat de schapenmest een meer duurzaam mestende 

 kracht erlangt. De koolstoffige humus vooral der zwarte 

 heiaarde en heideplaggen, verteert ook niet dan lang- 

 zaam, en in dit opzigt is derzelver gebruik allezins 

 aan te bevelen. 



