EsPOSiTO — Astronomical Treatise hy the Irish Monk Dicuil 441 



Cap. VI. 



1. En quantum est citior quam sol conversio caeli, 

 TJt dicunt veteres cum fixis omnibus astris. 



Completo die uno et sexagesima secunda parte alterius diei 

 sequentis, id est xiii momentis ac tertia plene parte momenti, sol 

 semper tardier sideribus in firmament© positis, illo velocioribus, post 

 duo momenta postque unum plene ostentum cotidie remanet. Ter- 

 minatis diebus tribus et una hora alius diei, post octo momenta 

 remanere videtui'. Finitis diebus xv atque y horis, post horam fieri 

 reperitur. Consumpto mense, hoc est xxx diebus ast x horis, post 

 duas horas fieri invenitur. Consummatis duobus mensibus et xx horis, 

 post quattuor horas esse conspicitur. Completis Ixxxiii diebus, post 

 quattuor horas et post xxxii momenta tardier semper sol stellis prae- 

 dictis adesse deprehenditur. 



2. Sic in aliis Ixxiii diebus, quater usque ad tinem anni, per 

 cadem spacia cotidiana, tardier sol celestibus astris remanet. Haec 

 iam causa praestat, ut sol in toto videlicet anno, hoc est in ccclxv 

 diebus et bissextili quadrante, xii omnino semper signa peragret. Ita 

 quidem omnes stellae in firmament© constitutae in solari penitus anno 

 ccclxvies circumeunt orbem terrae, praeter illas, quae circum eum 

 eunt, duas chias stellas, id est duos caeli cardines, hoc est septem- 

 trionalem, quern videmus, et, ut philosophi testantur, subterraneum 

 australem, quem numquam cernere possumus. Quae stellae totiens 

 caeli cardines circumcingunt, quotiens aliae universae praedictae cir- 

 cumlustrant orbem terrarum. 3. Sed ilium cursum rotalem stell- 

 arum, uti primum disticon titulans hanc quaestionem declarat, circum 

 firmamento cotidie simul fieri philosophi adfirmant. Licet alii dicunt 

 stabile fieri firmamentum ac sidera currere tantum. Iam si velocitas 

 solis in aethere vel in firmamento semper immobiliter stante, ceu 

 scriptum est, volantis in annuo spatio, ut ille peragret xii sidera, 

 efficeret non ex priore signo in posterius retrorsum intrasset. Verbi 

 gratia, ex Ariete in Taurum, ex Tauro in Geminos, et cetera ; sed ex 

 subsequente in praecedens signum intravisset, ut ex Ariete in Pisces, 

 at ex Piscibus in Aquarium, ac reliqua. Sed si sol atque luna et 

 stellae, quae planetae nominantur, in firmamento sine ulla cessatione 

 cessente positi sunt, ut multi existimant, non tarditas eorum quidem 

 facit, ut ex anterioribus signis in succedentia transmigrent. Sed eo 

 quod contra impetum totius caeli propriis semper cursibus feruntur. 



R.I. A. PROC, VOL. XXVI., SEC. C] [40] 



