455 



centrum inaequaliter incedere, sive secundum Ptolemaeum in eccen- 

 trico. — Pergaeus non commendatur a Ptolemaeo ob ipsam conditio- 

 nem hypothesium, sed ob subtilitatem demonstrationis sane pulcher- 

 rimae. Vide Reinholdum in theorias Purbachii, capite : de stationibus. — 1090 

 Hune allegatorum locorum sensum esse, omneš f. 196. p. 360. pro- 

 fessores dicent. At Ursus, aut caecus aut vafer, interpositione paren- 

 thetica vocis (m o b i 1 i s) persuadere vult, Pergaeum, vel pro eo Co- 

 pernicum, [K.] — loqui — de communi illo motu omnium 5 planetarum 

 [propter quem] propter Sólem, centrum illorum, annuo motu circum- 1095 

 actum; de quo motu Tychonis hypotheses sonant, quique a Coper- 

 nico Terrae tribuitur. Atque hoc est firmamentům causae. Qui haec 

 perpendit, illi jam ultro suspicio oritur [con] ex omnibus circum- 

 stantiis. Fatetur se furti philosophici reum, se Magdeburgi senten- 

 tiam Tychonis de mundi habitu publicam fecisse, sed juxtá suam, uoo 

 natam scilicet [in] ex [id.] quadam [urbe] matre [id.], quae nuspiam 

 est, ut modo quaerendo comperimus. 



Tertio quaeras fortasse, num quid utile aut eximium contineat 

 libellus iste? Nec enim, quid potissimum scire desideres, scio. Ke- 

 spondeo, etsi astronomicis in rébus — quantum ad intellectionem ar- 1105 

 tificum, Ptolemaei et Copernici — nulla videatur ejus eruditio (nisi 

 insigniter malum quis dixerit), nihil tamen prohibet, bonům esse 

 geometram, bonům arithmeticum. Problemata, quae allegat, scire et 

 ijpse percwpio : methodum observandi seribere alii quoque possint. Si 

 tamen ista problemata tractaret, astronomům faterer [2d.] nec [korr. aus 1110 

 non] rejicerem talem libellum. Mystéria sinuum et angulorum in prae- 

 sentia non possum diseutere. Opus enim esset ejus „fundamento 

 astronomico", cujus exemplaris (quod in urbe novi) dominus peregre 

 est. Nam in geometricis rébus čerta est scientia, ut nosti, e t axio 

 aliquod aut scimus, aut nescire nos scimus ; at in astronomia locum 

 habent opiniones, quantum ad hypotheses attinet. Itaque in geo- 

 metria nullius inventa rejiciuntur, in astronomia quosdam rejici p. 361. 

 necesse est. Ex eo fit, ut qui fidit ingenio, cujus experimenta in 

 geometricis fecit, is facile omneš rejiciat et negligat astronomos : id 

 quod Ursus facere videtur. Hanc enim mihi imaginor esse ejus 1120 

 sermocinationěm : Geometriam intelligo , sum faelix in inveniendis 

 novis problematibus. Quidni et in astronomia prae caeteris verum 

 viderem? Cum ergo se mutuo refellant astronomi, negligam omneš 

 meopte ingenio contentus. Sunt enim intellectu difficiles, et tempore 



ssq. „Pergaeus non commendatur. u Diese Randbemerkung beginnt schon 

 neben Z. 1084, aber ohne ein Zeichen, wo sie einzufugen ist. 



