VOORREDEN. 



dat 's menfchen harte door de zonde tot ongeloof vervallen , en zoodanig 

 verydelt, boos, en verduiftert geworden is , dat het tot de allerfnoodfte 

 afgoderyen is uitgefpat , en de fchepzelen , ja zelf de verachtelykfte , in 

 fteede van Godt, in alle eeuwigheit tepryzen, met de hoogfte eerbied ge- 

 ë'ert heeft; als d' Apoftel , in zynen brief aan de Kerke van Romen , in het 

 tweede hoofdftuk , wydluftig aanwyft. 



Godts volmaaktheden en deugden nu , vertoonen zich niet alleen op het 

 vlakke van de aarde, dat als een koftelyk geborduurt vloertapyt, voorde 

 kunft onnavolgbaar, met oneindige foorten van gewalTen en dieren pronkt, 

 boven al met den menfeh , 't meefterftuk , om zoo te fpreeken , van Godts 

 hand , waarin hy zyne Goddelyke wysheit en alvermogen , op het vol- 

 maakfte heeft ten toon geftelt , en dien hy, als alleen het redenmachtige 

 fchepzel, met krachten en bequaamheden heeft voorzien , om Godt, als 

 zynen Schepper , zyne eenige Oorzaak , met de diepfte nederigheit , te 

 kennen , te erkennen , en de eere te geeven , die hem over zyne onein- 

 dige werken toekomt. Ook fchitteren de heldere ftraalen van Godts al- 

 macht , niet alleen aan den hemel , die met de groote lichten van 

 Zon en Maan , naar haren gezetten loop , en ontelbaare flonkerftarren op 

 't luifterrykfte praalt, waar van de aarde zoo veel dienft en gebruik trekt , 

 ja zonder welke wy de waereld haait in haren eeriten mengelklomp veran- 

 dert zagen : maar ook zelf in de Zee en hare ftroomen , de aderen van dien 

 onmeetbaaren waterkolk, waarin ontelbaare viffchen , wriemelende, en 

 andere gedierten, door dat Godewaardige woord van den Schepper , de zee 

 brenge voort , enz. veroorzaakt zyn, en in hunne foorten bewaart worden. 



Overzulks verwondert zich de Goddelyke Harpllager niet alleen over dert 

 1 Hemel en zyne tintelende lichten, maar * zingt ook: 'Dat die metfebeepen /PC vin; 

 ter zee vaaren , Godts wonderen befpeuren in de diepte. Gelyk ditdooreeneze- j' ü, 11 

 kerfte ondervindinge van alle volken, in de vier ftreeken der waereld, een- 

 ftemmig geftaaft en beveftigt wordt. 



Dit gaf dan ook ten allen tyden den onderzoekeren der Nature aanlei- 

 dinge , om hun verftand te fcherpen , en hunne pennen te leenen , tot het 

 ontdekken van de wonderftukken , die de zee in haren fchoot teelt ; gelyk 

 dan wylen de Heer EVERHARD RUMPHIUS, een man van groote op- 

 merking en geleerdheit, met die luft is bevangen geworden , omeenenaau- 

 keurige Befchryvinge der Zeegedierten enGewaflén, omtrent Amboina en 

 andere Molukkifche Eilanden te vinden, opteftellen, die hy uit die Land- 

 ftreeke , tot voldoeninge van de nieuwsgierigheit onzer Landgenooten , 

 herwaarts heeft overgezonden , en die wy thans , weetgierige Lezer , niet 

 zonder koften en fieraat , en , naar wy hoopen , tot uwe genoeginge uitge- 

 voert , (fchoon wat fpader dan wy ons zeiven in den beginne wel voorftel- 

 den ,) door onze drukperlfe gemeen maaken. Hier bekoomt gy dan de lang- 

 verwachte Amboinfche Rariteitkamer , waarin gy uwen luft , die dagelyks tot 

 dit flach van zaaken fchynt toé te neemen , zoo in 't leezen der ltoffe , als 

 de befchouwinge der verwonderlyke kunftprinten , daar noch koften, noch 

 arbeid aan zyn gefpaart, ten vollen kont verzadigen. Zeker de geoefende 

 Schryver heeft met dit Werk een onfterflyk bewys nagelaaten , van zyne 

 kenniffe , naerftigheit en onvermoeiden yver in het navorflehen van deze na- 

 tuurlyke zeldzaamheden; en wie moet niet toeftemmen, dat hy hierdoor 

 iet fraais verricht , en by de nakomelingfchap eeuwige eere verdient heeft ? 

 Want het zy dat wy in zyn eerfte Boek de groote en weekeSchaalviflchen; 

 in zyn tweede, de wonderbaare Hoornen en Schulpen ; en in zyn derde j 



* * * % de 



