RARITEIT-KAMER. II Boek. <ïj 



my; dit dan, als een ander Talladium uit den hemel gevallen zynde , een klein fehers- 

 je van het vermaarde fchip Argos, heb ik in 't jaar 1 683. tot een gedachtenis gezon- 

 den aan den Heer Johan Michael Fehr , Thilofopbi* & Medicina TüoElor , Thy ficus D, 

 Suinfurtenfa Ordinarius & AcademU Curioforum Nature per S. Romanum Imperium ttZt 

 ftabilite eletjus Tra-fes diffus Argonauta: in welk Collegium ik het zelve jaar tot ""» 

 een Lid aangenomen ben onder den toenaam van Ttinius, door gunftige recóHBÖan- Siïïv 

 datie van de Heer Chriftiams Mentzelius, Med. <Do£lor , Archiater & Confd.ariusvzn i",t7X 

 zyn Keurfurftelyke doorluchtigheyt van Brandenburg, ApoUo van 't zelve Collegium. 

 De oude Grieken noemen dezen vifch Nautilus ; Suidas , Nautes en Ovum Volypi ; Athe- '°hÓc byi, 

 ■neus, Nauplium, zommige ook Tifcem nauticnm: Ariftot.Hift.animal. Lik 4,. Cap.i. 

 heeft al in zyne tyden twee geflachten daar van aangeteykent; het eerfte heeft een ge- &hyvm 

 ftreepte fchaal als de Jacobs fchulpen, binnen hol, en aan den vifch niet vaft , dit ge-'iTly' 

 ilacht is klein, uit de maagfehap van .cW/^Ka , een foorte van Tolypus , weyd omtrent 

 de ftranden , en word dikwyls uit zyn fchaal geflingert op het drooge , daar hy dan opge- "tEkdtat. 

 geeten word of bederft ; het tweede geflacht is aan zyn fchaal valt als een wech flekkc [ Li- 

 max\ nooit buiten zyn fchaal komende , maar zomtyds zyn baarden op 't water uitbreyden- 

 de : het eerfte zal buiten twyffel onzen fynen Nautilus zyn , en het tweede de voorgaande 

 paerlcmoer hooren. Tlinius befchryfthemalseenbyzonderwonderwerkderzee, doch, £WrPli- 

 naar zyne manier, wat donker en onder tweenaamen, die hy zoo het fchynt voor S^£„ 

 twee verfcheide dingen ofviffchen gehouden heeft ; d" eerfte noemt hy , Lib. 9 .Cap. 29. 

 Nautilum en Vompilum, dien hy met zyne eygen woorden aldus befchryft , dewelke 

 ik, om hunne kortbondigheit aldus verduytfche, en hier by zette. „ Onder de voor- B> *w 

 „naamfte wonderwerken behoort die, welke men Nautilm of Tompilum noemt, deze ZnZ7 

 „op den rugge leggende, dat is, de openinge van de fchaal om hoog keerende, komt 

 „boven op de zee, en door zyn pypen al het water uitgehooft hebbende, roeyt hy 

 „veerdig daar heenen; daar na de twee voorfte baarden achterwaarts krommende 

 „{Athenmts fegt opheffende) fpant hy het dunne velletje tuffchen dezelve zoodanig Komt 

 „ uyt , dat hy daar mede zeylt , en met de andere baarden roeyt , en met den middel" TlyZ', 

 „ftcn ftaert als met een roer zyn fchip beftuirt, zoo vaart hy daar heenen op de hoo- 

 „ge zee de jachten [Liburnicas'] naabootfende, en zoo hem eenige vrceze overkomt, 

 „ichept hy water en gaat te gronde. Daar na in 't volgende Capittel 30. belchryft 

 hy naar zyne meening eencn anderen vifch, doch uit het verhaal van Mutianus, dien 

 hy Nauplius noemt , met deze woorden : 



Mutianus heeft voorgegeeven, dat hy noch een ander foorte van vifch gezien heeft ia 



verbaal 

 over een. 



Mutia- 

 nus be- 



Propontidc, dewelke in een fcheepje woonde, of een fcheepje droeg\ het is eenfchulp, s 

 gelyk een bootje gefatzoeneert , met een ronde en verheevene achterffeven , maar voor 

 met een fcherpe fnuyt , hier in woont de Nauplius, een diergelyke Zeekat alleenlyk om Die h*ar 

 vermaak en om te fpeelen, 't welk op tweeder ley manier gefchied; want by ftille zee^ mf>mi 

 firekt den opfitter zyne voeten uit, en roeyt daar mede in 't water, maar als hem een' 1 ""' 

 luchtje aanlokt, zoo ftuurt hy met dezelve, en keert het hol van het fchuytje tegens den 

 ■wind, vaar door hy zeer licht zeylt. Het vermaak van 't eene is om te draagen , en van 

 't ander om te fluuren, en beyde gaan t'faamen te grond, 'twelk zomtyds voor een droe- 

 vig voorfpookgehouden word van der menfehen ramp , dat is, veele houden 't daar voor , 

 als ze dezen Nauplius fchielyk zien te gronde gaan , dat het een voorfpook zy van aan- 

 Jlaande fchipbreuk. 



Alle beyde deze befchry vingen paffen op onzen fynen Nautilus, dien Jonfton uit 

 Belloruus wat klaarder befchryft; {Hifi. Natur. de Exang. aquatiübus Titul. 3 'de Tur- 

 bmatis) alwaar wy met de woorden van Jonfton beginnen fullen. „ De Nautilus , wel- Fmbr 

 „kenSmdas, Nautes ; andere Nauticus,en 't gemeen Nautilus noemen , en dezelve met ton 1°"' 

 „ den Nauplius van Atheneus fchynt te zyn , word van de hedendaagfche Grieken Tha-^"^»- 

 „lamis Toukdapodius genoemt, gelyk Robertus Confiantinus fchryft. Wy hebben van 

 „hem by Ariftoteles twee geflachten. De eene welkers fchulp de PeéJunculus gelykt, 



