RARITEIT-KAMER. II Boek. 87 



XVII. HOOFTDEEL. 



Vnguis Odoratus : Sche-Chelet : Vnam. 



Hier zullen wy nu in 't byzonder befchryven wat voor dingen onder den Un- AUn- 

 guis Odoratus veritaan , en van wat voor hoorentjes dezelve genomen wor- f",'^ 

 den. fcbmt». 

 Unguis Odoratm , is een dekzel , in de gedaante van een hooren , 

 of van een klauw zonder eenige mooijigheit , van koleur donker hoonig verwig , of 

 als donker harpuys , waar mede zommige hoorentjes hunnen mond fluiten. De Ouden z™ 

 hebben ze alleenlyk gehaalt uit de Purperflekken ; maar wy zullen hier vertoonen ver- ■d"f s l " M ' 

 fcheiden hoorentjes > die dezelve uitgcevcn , gelyk alle de voorgaande Murices zyn , en 

 hier na noch eenige volgen zullen onder de Turbines en Buccina. Deze Unguis heet ook 

 Onyx Marina > en is door geheel Indien een bekent reukwerk , zynde de Ba/is of 't Wordt» 

 voornaamfte onder alle reukwerken , (Thymiamata) te weeten, die men op kooien 

 rookt, of waar mede men perfttmeert > gelyk de Aloe is onder de pillen ; zy heeft aan ir «'b- 

 zich zeiven geen aangenaamen reuk, maar in grove fhikjes gebroken en op kooien ge- 

 legt, riekt ze eerft als gebraade Garneelcn , maar trekt terftond naar Bernfteen , of, 

 zoo Diofcorides wil , naar Cajloreum ; zoo dat ze alleen gerookt geen groote lieflyk- 

 heid heeft, maar onder ander reukwerk gemengt , geeft dezelve , om zoo te fprceken , En ander 

 zyne mannelyke kracht , en duirzaamheit ; want om dat meeft alle reukwerken be- 1,"i? r ' 



. . J<°]jenee- 



ftaan uit zoodanige houten , rcfinen , en zappen , die een zoete , bloemachtige of geilen 

 reuk hebben , zoo moet men den Zee-nagel daar onder mengen , om ze krachtig en 

 duurzaam te maaken. Men kan dieshalven dezen Unguis vergelyken met een Bas in de G'fykri, 

 Muzyk, die alleen gehoort gcene bevalligheid heeft, maar onder andere (temmen ge- 

 mengt , een zoet akkoord maakt , en dezelve ftaande houd : van deze heb ik de vol- 

 gende foorten befchreven. 



I. Onyx major Jive taurina, is de grootfte en bekendfte van allen , zynde het dekzel B' tttfle 

 van Murex major , in 't voorgaande hooftdeel befchreven , zoo groot als een Ryxdaal- ytw™ 

 der min en meer , ook van dezelve dikte , uit den ronden aan de twee hoeken wat 

 /pits toelopende; buiten vuil grauw, met eenige ribben of vooren ■, de binnen zyde is 

 aan den eenen kant dik, rond en effen; het overige is Iaager, dunner, enmetveele 

 kringen door malkander loopende gekrult, van verwe als donker harpuys. 



Die van Onin en Nova Guinea komen , zyn de grootfte en dikfte , maar veele daar n r e ike dc 

 onder hebben een brandigen reuk , 't welk ontftaat, om dat de Wilden dehoorens op 

 kooien braaden, om het vleefch daar uit te eeten. Dezen Onyx komt wel overeen me^" 

 het geen men in de Apotheeken Blatta Byzantia , in 't nieuwe Griefch Blattion Byzan- nwden 

 tiön noemt , het welk wil zeggen , een blad van Byza , certyds een ftad in Africa se- ?!""" 



k, .~~ ... & Bvzu/ttia 



gen, waar van daan men miflchien dit reukwerk bragt, en niet van Byzantium , 'twelk genaamt. 



Conjiantinopel is. Onzen Unam is ook wat bochtig of innewaarts gekromt als de klauw 



van eenig groot dier j hy is de gebruiklykfte onder alle reukwerken , men ftoot hem Hoe Me 



tot reuk- 



met fyn , maar alleenlyk in grove fchilfertjes of brokjes , om zynen goeden reuk te ™"t 

 verfpreiden , moet hy langzaam op de kooien fmelten , en niet haaftig verbranden s 



bntikt 



ge- 



waar 



men mengt hem onder droog reukwerk AJlangi , ook inzonderheit onder de Makkaf- ***** 

 ferfche Dupa , op zyn plaats befchreven ; ook heeft hy noch eenig medicinaal ge- En . ... 

 bruik , behalven dat men in de Europifche boeken vind ; want de Inlandfche Meeftreflèn z ^J r 

 wry ven daar van een weinig op eenen fteen , en geeven dit te drinken tegens 't kolyk en '"' W- 

 buikpyn ; als mede gebruiken ze den rook daar van tegens de moeder ziekte , doch als 

 dan moet men ze wat hard braaden. 



I L Onyxfecunda , is het dekzel van de volgende "Purpura , omtrent een halve vin- De 



gcr /««- 



