RARITEIT-KAMER. II Boek. 157 



men, zommige rond als doornen , wit en grauw , alle na voren gekeert , zoo dat men 

 ze nergens konde aanvatten , als alleen, en dat noch naulyks, achter by't hoofd : De 

 geheele Schulp klonk als fyn porfellein, en geen Inlander had diergelykemeer gezien : 

 Zy is in 't jaar 1682. aan den groot Hertog van Tofcano gezonden. 



IX. Rechte Paarlemoerfchulpen , deze hebben \vy op deze Eilanden niet, maar wel Dc 9 i> 

 een foorte, die zeer daar naar gelykt, hoewel zy geen paerlen geeft; wy noemen ze p£jijf 

 Tafelbordjes, en zilvere Pierings. Maleitfch, Telinga andjin. Amboinfch, Ajfo teli- ^ 

 ?iar> dat is, Hondsooren : Zy is meeft rond als een klein tafelbordje , achter aan de 

 eene zyde met een oor gelyk de Teffines , doch ftomper en breeder , buiten met vecle 

 lange fchubben bezet , omtrent de randen de langde , buigzaam , en in den zon ge- 

 droogt, bryzelig als nat gemaakt en weder ingedroogt parkement : Deze fchubben of 

 nagels afgefchuurt zynde, word de fchaal wat effen , en is met witte plekken gefpikkclt 

 gelyk een flangevel : Binnen zyn de kanten zwart, 't overige is wit en zilververwig , 

 het vleefch als aan andere Öefters, doch witter en harder. Men heeft noch een ander Vm dezi 

 flach, uit den grauwen ros , dun van fchaal , in den zon leggende fcheurt ze ligt , en /Ztf&y 

 is van geen belang. letter G. 



In de Molukkos hebben de Alphoorcezen op 't land Hallemahera aan haare zwaar- m» 

 den zekere fchildekens van Schulpen gemaakt , dik en rond geftepen , dewelke hun de y"" 1 ' 

 handen bedekken : Deze fchildekens noemen zy Ngnotsjo , die zy zoo 't fchynt van fibiUm 

 verfcheide Schulpen maaken ■, de gemeende zyn gemaakt van een flach groote brecde ' m ' ,k '"' 

 Schulpen , gelyk wy in deze IX* foorte ftellen , zynde ruim een fpan breed , en wat min- 

 der lang, fchaars een vinger dik , van driederlei korften gemaakt; waar van debuiten- 

 fte grof en ruig is ; de middelfte is als aan den Bia garu , doch meer blinkende; en de 

 binnenfte is recht paarlemoer- : Binnen ziet men een groot plek vol rimpelen , daar de H °' * 

 wervel geftaan heeft , en daar in groeijen de paerlen , doch niet in alle : eerft is zy aan f dZi"L 

 den Schulp vaft met een fmal halfje, 't welk van het Dier zoo lang gelekt word, tot 

 dat ze los raakt, en daar van word de paerl peerformig : Of zy rondom het Land Hal- 

 lemahera en Gelolo in zee vallen, is my noch onbekentj want alle, die de Alphoo- 

 reezen hebben , zyn langen tyd in den aarde vergraaven geweeft , en , zoo men zegt , 

 in Ternate gebragt in 'c jaar 1661. door een groote Chincefche Wanc kan , die dezelve 

 op Soloek (een landfchap op Borneos Noordzyde) ingeladen hadde , en in China wil- D«* 

 de voeren , om kantoortjes en fchrynwerk daar mede in te leggen ; doch , dcwyl het nt"ï,7m 

 volk van het voorfchreeven jonk voor Spyonnen van Coxinga wierd aangezien , is het W*** 

 door de onze aangehaalt, en prys verklaart; wanneer deze Schulpen op Ternate in groo- gdrwfe, 

 ten meenigte hier en daar verfmeten wierden, en minchien door de Alphooreezen op- 

 gezocht en bewaart zyn , dervende voor 't ftuk wel een Ryxdaalder eilchen ; zy noe- 

 men ze daar in 't gemeen Mutiara , dat is, Paarlemoer, en zeggen, dat ze een tyd 

 lang moeten vergraaven worden, om dat de verfche in 't werken te bryzelig vallen : 

 De Koning van 't voornoemde land Solok heeft in zyn land een zekeren vlakken (Irand , 

 daar de voorfchrevene Paarlemoerfchulpen vallen; alwaar, zoo ik verfta, niet alleen 

 alle Schulpen , maar ook de viflehen, die zich daar omtrent ophouden, paerlen by zich 

 hebben: Deze ftrand word met ftrenge wachten bewaart, zoo dat niemant daar vilfchen &«;■■ 

 mag, ja niet eens aan Land vaaren; maar de Koning, als 't hem belieft, laat de tt"»gL 

 Schulpen opviflehen , die hy dan aan de vreemde Handelaars verkoopt. 



Diergelyke Schulpen vallen in den Golf van Perfien , inzonderheit aan den zyde van iv„dcn 



Arabien omtrent de Eilanden van Bahareijn , daar certyds de vermaardfte pacrlebank '* 



. J r mede ge- 



Wis, en zy worden tegen over den Congo aan den Periifchen ftrand te koop gebragt, vmdm, 



dienende' meeft om rauwe Oefters daar in te braaden , want men kan ze lang gebrui- 

 ken, eer de buitenfte rauwe fchorze afbrand , en dan zyn ze noch goed paarlemoer. 

 Uit Weft-Indien worden na Holland ook dusdaanige gebragt, wa'ar van men de groot- Alsmede 

 fte infgeiyks gebruikt om Oefters in te braaden: De fyndere worden in ftukjes gezaagt <»u'-j!-/'-- 

 om fchryn en buflènmakerswerk daar mede te maaken : In de twee buitenfte fchorzen 



V 3 vind 



