13 8 D' AMBO IN SC HE 



het mede, en proefde wel dc namurlyke kalkfmaak, doch wyl d* omltandcrs zeiden 

 niets te gevoelen, zoo zeide ik mede zoo: Ik wil echter hier mede dit koftelyke Vaat- 

 IZcT."' wer k geenzins verkleint hebben, maar liever geloven, dat ik het befte flach met ge- 

 had heb, en de ondervindinge andere aanbevolen laten , die de gelegentheid daartoe 

 hebben , want in deze Oofterfche geweften zyn ze zoo weinig tc vinden , dat men 

 qualyk van de een of van d' andere hoort , en die ze bezitten willen ze qualyk toonen. 

 Van haaren oorfprónk weet ik ook niet zekers te zeggen , doch het gemeen gevoelen 

 is , dat ze eertyds uit Sina gebragt, en door de Inlanders dezer Eilanden hier en daar 

 vergraaven zyn: De Sineezen hier van ondervraagt hebben my het volgende opgegee- 

 ven : 



Bm,t De vermaarde Sineefche Admiraal Sampo zal de eerfte uitvinder en werkmeefter van 

 d " „ dit Vaatwerk zyn , doch waar hy 't zelve gemaakt , en waar hy de ftof daar toe ge- 

 XSZm. vonden heeft, zyn ze in 't verhaalen nieteenpaarig : Zommige zeggen , dat hy ze noch 

 in Sina zynde gemaakt heeft, en als de ruuwe Schotels op de bank (tonden , eer ze 

 in den oven quaamen, dat 'er een groote vogel, na hun befchryving Gmtda of Grif- 

 Ex hun fi cn, over de werkftede zy gevlogen, dat het geheele huis daar van daverde; waar 

 byi ' H ~- van de Schotels die fcheurtjes zouden bekomen hebben , dewelke zy dan voor een te- 

 ken van oprechte houden. 

 A»d,r Andere willen , dat dc voornoemde Sampo deze Schotels zal gemaakt hebben op 't 

 Eiland Condor, voor 't Land Cambodja leggende, en maar uit eenen hoogen berg be- 

 fiktcli. ftaand£j a]s hy van Humvuus den eerften Sineefchen Keifer, na het verjagen van de 

 Tartars, naar vreemde Landen gezonden wierde, om het koftelykfte van ieder Land 

 voor zyn Keifer op te foeken en mede te brengen ■, het zy zoo 't wil , het is zeker , 

 dat men de Schotels meed vind in de Landen van dezen Sampo befocht , en alwaar 

 hy een tydlang gewoont heeft: Onder dewelke voornamentlyk genoemt worden , Bor- 

 neo, Maktaf ar, Baly , Java, eaMalacca, alwaar de Sineefche put aan 't bergje Bu- 

 ■Enww kit Sina noch te kennen is : Van hem worden deze Schotels noch by de Sineezen 

 "L Sampo poa genaamt, en boven de voorfchreve noch de volgende eigenfehap toegefchre- 

 m*C ven . dat ze > t f out water daar in gegoten verfch en drinkbaar moeten maaken ; maar 

 de gemeene Tingan Batu noemen ze Tsoe Tijan. De Ternataanen noemen allerhand 

 koflelyk Porfellein-werk Ticca Radja , dat is , Koninglyk Huifraad. 

 Gori. Gift-fchotels of Gori zyn of dezelve of dergelyk flach van Schotels , doch meed 

 £tT*°: naar den groenen rrekkende met dergelyken weêrfchyn, zommige in de gedaante van 

 *•*», Schotels, zommige van Tafelborden, en andere van Kommetjes : Deze koopt men m 

 Tegn, alwaar ze komen van Ava , en worden naar oud Indien vervoert , alwaar ze in 

 groote waarde gehouden wierden, zoo dat de Guzaratten eertyds vooreen zulke Scho- 

 En gt.o- tel ifoen 200 Ryksdaalders gaven , omdat ze naar hun zeggen geen vergift kondclyden; 

 TZf ' maar als de gierigheid de meenigte heeft ingevoert, en milïchien ook de winfuchtder 

 "Stn Pe g uers de zelve nagebootft en vervalfcht heeft, zoo zyn zy in verachting gekomen , 

 wm n. en zQo ;k verftaa) blyven ze te Golconda in 't Pakhuis van de Compagnie leggen, 

 want de Sineezen zullen ze niet kopen , vermits hunne laatdunkenheid niets acht, 'c 

 welk niet uit Sina komt : Zoo is het ook onzeker , of de maker Sampo zelv ge- 

 weten , of de menfehen wys gemaakt heeft , dat deze Schotels 't vergift met 

 konnen verdraagen , dan of de zelve Schotels niet eenige eigenfehap ontfangen 

 •t Gevoc- hebben van d' aarde , daar ze zoo lange jaaren hebben vergraaven gelegen : Im- 

 'L Thry- mers ik beelde my in , dat men hier en daar verfcheiden Vaatwerk vind , door de Ouden 

 «TT vergraaven, 't welk ik niet gelove , dat Sampo gemaakt heeft ; by voorbeeld in het ge- 

 TcgL Zn bergte achter Cheribon op Java worden by geval nu en dan bruine of donkerroode 

 icrulvr. Kop . £s £n Schotelt j eS) üok vui i wlt te Kroesjes met blauwe bloemen en vol fcheuren ge- 

 vonden, dewelke de Sineezen voor 't maakfel van Sampo hielden , en dc proef van kalk 

 verfch (k maaken uitftond , daar het waarfchynlykeris, datze, inzonderheid de bruine 

 cn roode , op Cheribon zelv gemaakt zyn , (alwaar men noch roode Gargeletten en der- 

 ge- 



