aö8 D'AMBOINSCHE 



aan 't geen hy even te voren gezegt had , pryfl hy dit t' zamenmengzel hemelhoog, 

 uit inzigt, zegt hy, van den Amber, die eene uitmuntende drogery is, en waarvan 

 hy zich , gelyk hy verzekert , menigmaal , zoo voor de vrouwen , als hoog bejaarde 

 perfoonen, bedient heeft. 



D' Amber word hoog geacht by de ryke en vermogende Indiaanen , die dien dik- 

 wyls in plaats van geneesmiddelen gebruiken , en ook in hunne gewoone fpyze doen. 

 De prys van den Amber word hooger , of laager naar dat de nukken groot of klein 

 zyn j want hoe de brokken grooter zyn , hoe d' Amber dierder is , van gelyken als 

 d' edele gefteenten, waar van de grootte *t onderfcheid van den prys maakt. 

 £Amhr Echter is 'er geen plaats, daar d' Amber meer geacht, en hooger van prys dan in 

 is h«l dier c[lina is _ Want zomm ige Portugeezen , die 'er een weinig van in dat ryk gebragt had- 

 toChm. ^ verkochten het katje, eengewigt van omtrent 20 oneen, tot icjoRyksdaalders. 

 Nu laaten wy de Aantekeningen vwAntony Colyn volgen. 



Ferdinand Lopes de Caflagiieda , die de hiftorie van Portugal heeft befchrevens 

 waar in hy de heldendaden der Portugeezen in 't Ooften verhaalt , verzekert , dat in 

 de Maldivifche Eilanden zeer uitfteekenden Amber gevonden word; maar wegens zy- 

 ne voortkomft, is hy ganfeh in een ander gevoelen van veele Schryveren die 'erover 

 gefchreven hebben. Deze Maldivifche Eilanden , zegthy, brengen veele welriekende 

 kruiden voort, die door zekere groote vogelen worden gegceten, by d' Eilanders A- 

 nacangrifpafqui genaamt. Deze vogels , die in groote menigte in de rotzen langs de zee 

 worden gevonden , kakken Amber , van dnederlei (lach : D'een , die wit is, blyft 

 vaft aan de rotzen zitten , zoo dra zy dien uitwerpen ; deze Amber word voor de 

 befte gehouden , en d'Inwoonders van d' Eilanden noemen hem Sonambar, dat is, 

 gouden Amber; deze is veel dierder dan de twee andere foorten , om dat hy wei- 

 nig gevonden wordt. De andere twee Amberfoorten zyn van een zwartachti- 

 ge afchgrauverwe , en van kleinder prys. 'Deze Schryver voegt 'er by , dat deze 

 Amberftukken , door 't gewelt der ftormwinden afgerukt , en in zee gefmeten zyn- 

 de, naderhant by verloop van tyd op ftrand worden gefmeten; en dat deze foort van 

 Ambzr l' Oamèer , dat is, die ganfeh van 't zeewater is doortrokken , geheeten word. 

 De derde Amberfoort , die zwartachtig is, word Hanfamber , als of men Vilchamber 

 zeide, genaamt; en deze Amber is dusdanig geworden , door dien hy ingeflokt , en 

 daar na weêr uitgefpogen is, door de Wal -of andere Viffchen, die hem niet konnen 

 verdouwen j deze is de flechtfre van alle, vermids hy alle zyne krachten verloren heeft. 



Naukeurige Liefhebbers van dezen tyd , die in den handel zyn , en in vreemde 

 Landeft gcreift hebben , beveftigen, dat d' Amber niet anders dan een zekere overtol- 

 ligheit is , die met den tyd in de mage van eenen rechten Walvifch toeneemt. Men 

 moet weeten , dat de rechte Walviflchen geen tanden hebben , en gelyk ze om die re- 

 den de viffchen geheel inflokken , en noch ligter die week van vifch zyn , groeit daar 

 nootzakelyk eene flym-en lymachtige ftofTe van , die by verloop van tyd, de mage 

 dezer Walviflchen overlaft, zoo dat ze genootzaakt zyn , of alle jaaren , of op zeke- 

 re tyden haar uit te braaken. Deze ftoffe, zoo lang in de maag gehouden en bewaart, 

 en naderhant uitgeworpen , is 't geen men eigentlyk Amber heet, en op 't water dryfr. 

 Verder moet de befte Amber afchgrauverwig zyn, en wanneer men dien op een gloei- 

 jend mes legt, fmelt hy als oly , en geeft eene aangenaame geur van zich. 



Die meer over den Amber wil weeten, behoeve flechts te leezen 't geen 'er Julius 

 Scaliger in 't Latyn van heeft gefchreven in zyn boek van de Scherpzinnigheden te- 

 gen Cardmus, de 104. verhandeling, de 10 verdeeling , daar hy 'er breed over uit- 

 weidt. 



Men kan niet twyfelen , dat 'er niet eenen grootcn overvloet van Amber langs de kult 

 van Ethiopien word gevonden , gemerkt men dien heel ligtelyk , de ganfche ftrand 

 over, ontdekt. 2ulks word ook met het gezagh van Garcias dujardin bewezen. A- 

 ■vicenna gewaagt 'er ook in zyn Latynfch werk van , maar breeder in 't geen hy in 



't Ara- 



