ï7 6 D' AMBOINSCHE 



kalan, ('t welk is een klein {lach van Thyvnus.) Hierom gelooven de Boetonders of 

 immers maaken het andere wys , dat het een uitfpuigfel van den Walvifch zy : Andc- 

 l'tr-jc- rc , die wel weeten , dat het uit het Land komt , zeggen of verzieren > dat op de voor- 

 "hSnï- noemde plaats in 't gebergte een groote Slange woont . Bokulawa of Bonktilava ge- 

 "ei~T naamt, een flach van de aldergrootfte Boa , dewelke de Maleijers Ularpetola noemen ; 

 kJiliith- deze Slange zal den voornoemden Ambar uitfpuigen , als ze aan 't water komt om te 

 drinken , die daar na door de rivier in Zee gevoert word : Hoor nu hoe het met Bo- 

 kulawa verder afloopt, als hy zeer oud en groot geworden is, dathy de dikteen lang- 

 te van een Calappiis-Boom heeft , zoo kan hy wegens de zwaarte zynes lyfs niet 

 meer voortkoomen , blyft derhalven meeft op een plaats leggen , zich geneerende met 

 het geene hem naad voorkomt , door dit lange ftilliggen vergadert zoo veel vui- 

 ligheid en ftof op zyn lyf, dat 'er een geheele ruigte en ftruikcn op groeijen , wanneer 

 nu al het voedzel op is , zoo port hem de natuur fchielyk op , en maakt hem indach- 

 tig , dat zyn tyd uit is op het land te woonen , Bokulawa dan met een wakker voor- 

 neemen zich opwekkende neemt affcheid van het land , doch niet zonder fchrik van 

 de toehoorders, hy breekt meteen groot gedruis door boomen en ftruikcn, alles bree- 

 kende wat hem voorkomt, niet anders als of men een groote boom de bergen afilcep- 

 te, hy neemt zyn weg recht naar de zee, daar hy dan in zwemt, verandert zynde in 

 een langen en dunnen Walvifch, dewelke fchubben en tanden heeft, zyn oude natuur 

 van zwarten Ambar uit te fpuigen behoudende. 

 Ee»m- Die van 't Eiland Binonco in 't Zuid-Weften van Bo'éton gelegen zien dikwyls dcr- 

 dervtr- g e ]yke Viflchen en Slangen omtrent hun Eilanden , daar men ook den voorfchreven 

 'i voor- zwarten Ambar vindt : Zeker Makkaflaar , die zomtyds de waarheid fprak, verzekerde 

 gunde. ^ 00 g cn g CZ j en te hebben, dat op het Land Makkaffar omtreMTiiratta een 



zulken booms dikte hebbende en bckruide Slang van het gebergte afdaalde, en naar de 

 zee ging met zulken gedruis , dat de omftanders daar voor vlooden , doch of hy in 

 een vifch verandert zy , konde hy niet zeggen : Ik giflè dat ze door dezen Vifch ver- 

 Di Pri- ft aan den langwerpigen en getanden Walvifch Tri/lis , dewelke in den Indiaanfchen 

 ta-Jd"wll- Oceaan zeer groot gevonden word : By mynen tyd is een zulken vifch dood komen 

 aandry ven op het groote rif van Lacker, een van de Zuid-Ooftere Eilanden , lang over 

 de 30 gemeenc vademen of 1 fo voeten, niet dik maar gefchubt , en de mond vol tan- 

 den , van ongelykc grootte , gelyk de flangen hebben ; want de grootfte waaren een 

 ftaande hand of een fpan lang, vier vingeren breed, boven een weinig krom met een 

 ftompefpits, maffief en vuilgeel , doch binnen wit en als y voor, doch veel harder : 

 Dergclyken een ik bezitte door vereeringe van den H r . Qualbergen doe ter tyd Gouver- 

 neur in Banda ; andere zyn korter , doch wel zoo breed en boven ftomp. 

 Nadir Wederkecrende tot den zwarten Amber zoo vermoede ik, dat op Boëton meer zul- 

 Z"»"dm k c piefen moeten zyn, dewelke Bitumen (lym) moeten uitzweeten , want aan de Weftzy- 

 iwrt™ de van Boëton op den ftrand van Waloba , andere zeggen IVaccocco , vind men op ftrand 

 m't "ge- grauwzwartc fteenen , die men voor gemeene fteenen aanziet , maar als men ze nader 

 dll'sX"- onderzoekt , zoo bevind men dat het een klomp van Bitumen (lym) is vermengt met 

 ovirdm grof zand, kleine, zwarte en donkergroene ftcentjes , dewelke toetfen, alles mettcr 

 Zehc "' tyd tot een fteen verhardt : De zwarte hier van aan het vuur gehouden , worden aan 

 dien hoek een weinig week, bryzelig, branden bezwaarlyk en rieken fterk als fteenkoo- 

 len; de grauwe zyn al te oud en hard , fmelten aan 't vuur niet wel, doch bryzelenen 

 geeven den voorfchreven reuk: Die van Boëton noemen ze Batoe Ambar , datisAmbar- 

 fteen, en worden by hun niet geacht noch gebruikt : Het fchynt dat deze weeke Am- 

 bar door den Wcften wind op T nnahoes ftrandt , zynde de Wefthoek van Boe ro en 

 wel 40 mylen van de dwaal-Bay of den bocht van Coeloetsjoetsjoe , daar zyn dikwyls 

 ftukken opgedreeven van zuiver zwarten Ambar zonder vermenginge van zand, doch 

 zommige daar onder zoo hard en grauw, dat men ze voor zuivere fteenen aanziet. 

 Wordt gc- De zwarte Ambar in 't gemeen is van kleine waarde cn gebruik: D'eerfte foorte of 



Wal- 



