RARITEIT-KAMER. II Boek. 2pr 



een uitvaarend vonksken , maar een klein lichtje ofglans, het welk in dén fteên gezien 

 Vord : Deze drie zynde harde en gladde (leenen moeten met hun gelyke geflagen wor- 

 den, ook wat hard tegen zoodanige hoeken , daar ze minft gefchonden konnen worden. 

 Men moet geen Punt-Diamant tegen malkander (laan , want die zouden malkanderen 

 kranen : Maar plat geflepen ert Fnfetre kan men zien vuuren , als men ze fterk tegen 

 malkander 'vryft , niet met de punt maar met de kant aan de zyde of aan het laveur. 

 De robyn geeft een rood en de Saphyr een blauw vonksken of vuurtje. De Smaragd 

 en Elerr.ent-fteen heb ik niet durven toetfen om dat ze te weëk zyn. 

 ' Achaat, Kryftal en alle Kryftalachtige half klaare en witte keifteenen , dewelke in 

 menigte in Amboina gevonden worden, vuuren op 't aldermeeft, dat by nadegeheele 

 fteen daar van fchynt, zoo wel met hun gelyke als met andere geflagen ; ja de Kryftal 

 zoo ligt, dat ze vuuren als men ze maar tegen malkander laat vallen of flegts zacht ftrykt. 

 De Achaat geeft ook aanftekende vonken van zich , zoo dat men ze tot vuurfteenen , 

 tot vuurroers en fnaphaanen gebruiken kan; derhalven heb ik boven gezegt, dat de 

 Achaat en vuurfteen groote gemeenfehap met malkanderen hebben , dat het fchynt de 

 moeder van Achaat niet anders dan een halve vuurfteen te zyn, immers zoo alszemy 

 van Suratte toegezonden zyn. 



Alle Meftica: , zoo uit gedierten als uit planten die niet doorfchynende zyn , vuuren 

 niet. Als gy dan een zulk (leent jc krygt, hoe mooi en gelyk het den waaten fteen ook 

 mag zyn , 't welk geenzins vuurt , moet gy voor een Meftica houden , evenwel die 

 klaare ftecnen > dewelke my voor Meftica. U/ar of Slangefteen verkocht zyn, vuuren 

 ook doch zoo veel niet als de Kryftal. 



Stukken van glas tegen een klaaren keifteen geflagen vuuren wel doch zeer weinig , 

 en zoo gy wel oplet zoo komen de vonkskens meer van den keifteen dan van 't glas ; 

 men moet dan door oeftening leeren kennen het onderfcheid tuflehen het vuur van 't glas 

 en natuurlyke fteenen. 



De Cuchlites of Cochlea faxea vuurt niet , immers aan de platte kanten , hoewel hy 

 half doorfchynend is en zoo hard als een Keifteen. 



Alle blauwe en grauwe Toetfteenen hard geflagen vuuren een weinig , maar de zwar- 

 te ganfeh niet. 



Alle vetfteende Koraalfteencn , en het witte Kalbahaar , dat geftreept is , vuuren 

 een weinig ; maar het witte gladde Kalbahaar ganfeh niet. 



De witte Enorchus is een roflè Keifteen op Boero gevonden ; deze vuurt ook. 



1 



■ "T7V' té 

 FM 



1 'WW 



l'Fil 



WW 



Diamant 





Robyn en 





Saphyr. 





!ƒ!,!:;" 



'"'!' i 



i* Of- 













chancen er. 









kn. 









3* Aan- 





merking 1 . 

 van de L ' ' 



jfl 



Mettica. 



: • H 



4^ Aan« 





merk in? 





•vanUGlas. 



■ 



De '\\ 









chlites* 





De 6" , -H' 





van de 



:' Bi 



Jactjtet' 





nen. 





De 7 d ' 



■ 



•van deKn- 





rualjlee- 





nen. 





DeSP* 





vand'Z- 



BH 



norctius. 





XLVI. HOOFTDE 



Meftica in 't gemeen-. 



E L. 



MÈftica of Moflica word in 't Maleitfch genaamt ieder (teentje , 't welk ^f.* 

 men buiten gewoonte der natuur in eene plante , hout of andete fteenen ip. 

 vind , voortgebragt in dezelve , niet uit eene bedorve doffe en de dierert 

 laftig vallende maar uit zuiver overtolligheit van goet voetfel , daarin een 

 fteenachtig zap is aangetrokken uit het uitwendige voetfel Hier onder dan worden 

 geenzins verdaan zoodanige fteenen , die by geval in de dieren of planten komen of 

 die eenig gebrek dezelve aanbrengen , gelyk alle fteenen in de maage, Urin, en gal- 

 blaazen, nieren, darmen, enz. zelfs niet de Bezoar, varkenfteen* geenzins de fteenen 

 die eenig dier inzwelgt, gelyk de Kaiman en hertebeeft doen : Maar Meftica moeteen 

 hard fteentie zvn, glad, zelden of niet doorfchynende, voortgebragt in plaatzen daar IHufê» 

 ze de natuur zelf niet maakt , als in 't vleefch , herzenen , vet , en aan de beenderen mcn 

 der dieren, in 't zuivere hout en in de vruchten van zomniige planten. Deze (teentjes 



Ooi wor- 



I 



