RARITEIT-KAMER. III Boek. 333 



Batavia tegens half züverwigt betaalen ; een weinig daar van in water gewreeven > 

 t welk zachtjes moet gefchieden dat ze niet fplinteren, en dan gedronken , word tref- 

 felyk goed bevonden in de kinderpokken om dezelve uit te dryven > als mede den brand 

 in de koortzen door fweeten te bluflèn en den Oeryn fterkelyk te dryven : Wy hebben 

 onder den Amboinfchen zoodanige {lukken gevonden, die de Cananoorfche zeernaby 

 kwamen, ook by gebrek van dezelve gebruikt wierden, byzonderlyk om te verkoelen, 

 hoewel hy flapper werkt. Het is gelooflyk, dat het een koude Steen moet zyn , die uit 

 de klippen van den gekapt word , zynde de koudlte rivier van geheel Amboina, 

 en de klippen ftaan altyd in 't water. 



Van Cananoor komt noch een andere Steen van den voorfchreven niet veel verfchil- 

 lende, langdradig, groengeel met witte of gryze aderen, mede een witte melk van zich 

 gevende met water gewreeven , tot onderfcheid van den voornoemden word hy Tedrafria , 

 dat is, Koudfteen genaamt, om dat men hem meeft gebruikt om te verkoelen in de koort- 

 zen , en voor de verhitheit der oogen j hier onder loopen ftukken , die zwartgroen zyn mee 

 weinig geel , niet langdradig maar breedfchilfferig , beide naar 't zeggen der Malla- 

 baaren in een en den zelfden berg groeijende, zoodanig dat Tedrafna het buitenlle 

 zy, maar Tedra Cananoor 't binnenfte van een klip, 't welk ook waarfchynlyk en aan 

 den Amboinfchen Amianthus mede zoo te zien is. 



Indien Creagus geen byzonder Steen zy , den naam hebbende van vleefch trekken , 

 om dat hy aan de lippen blyft kleeven en quanfuis het vleefch aan zich trekt, anders by 

 d' Autheuren onder de foorten van den Magneetfteen gerekent ■, zoo weet ik geenen 

 anderen Steen , waar aan die eigenfehap klaarlyker te vinden zy , dan aan onzen 

 Amboinfchen Amianthus, die een tyd lang op ftrand in de zon gelegen heeft. 



Wy hebben hier weder de afbeelding Tav een ftuk Amianthus Mineraal bygevoegt , daarin 

 het onder [ie bruin, en -vervolgens de witte ftreep , die 'er doorloopt ,' harde Steen , en 

 de bovenfte ader , met opgaande ({reepjes aangewezen , de ft of is, daar men zegt dat het 

 onverbrandbaar linnen van gemaakt word ; altans het laat zich handelen en pluizen of 

 het zyde ware ■, zie het op de plaat IN 11. by de letter H. afgebeelt : T)ie begeerig is, 

 om meer van diergelyke te weeten, leeze Kirchcrus Onder aar dtfche Waereldt, het Hooft- 

 flukin't U'Boek. i 



veelt 

 yuanlen 

 gebruikt- 



InT-onder- 

 heii om t$ 

 ■verkoe- 

 len. 



Een an- 

 der foort , 

 Pedra fria 

 geeaamt. 



De Crea- 

 gus, wat 

 Steen hy 

 zy. 



LXXXI. HOOFTDEEL 



V 



Lapis TanaiTarenfis. 



An Malacca is my gebragt een Steen , die men in 't eerft voor een Hierna- ftLapi» 

 tites ofBloetfteen zoude aanzien, langdradig als een ftuk vermolzemd hout , Jnfe^rf 

 doch van koleur is hy donkerblauw, met weinige witte ftreepen ■, hy word d "~ï- 

 gevonden op Tanajfari , in de gedaante van een Schilfferfteen of Ley , met 

 water gewreeven verft hy lichtblauw; 'tzal buiten twyffel een hout van zekeren boom 

 zyn , 't welk in de rivieren aldaar vallende in (leen verandert word : Hy is bevonden Smm 

 goet te zyn tegens den bloedgang , met water gewreeven en ingenomen ; Men vind *«Jf*" 

 hem te koop op Malacca , aldaar aangebragt van Tanajfari; verder kennis heb ik 'er ""'"t' 

 noch niet van, dewyl ik maar een ftuk gezien heb omtrent een hand lank en i duim 

 dik , 't welk zich door de midden ligt doorzaagen liet , waar van ik de helft behou- 

 den heb. Tegens den rechten Hiematites gehouden , bevind men dat de Hxmatites JjFfi" 

 vry wat zwaarder en harder is, aan d' einden root uitflaande , maar daar hy gebezigt Hxmm- 

 word , Cgelyk by de zwaartvegers by het bruineeren,) glad en donkerpaars , blauw Thtfa, 

 als gebruineert ftaal , maar de Tanaffaryn is lichter met meer en erovere draaden in de h ", 



1 n -Tii jcbeitdaar 



lengte geirreept , mt den blauwen naar c grauwe trekkende gelyk de Leye doet s ook **» *«»■ 



T t 



ver- 



