28 



DZIAŁ Ii. — GEOLOGIA Z CHEMIĄ. 



Gleby powiatu płockiego i rypińskiego (część) 



z tablicii od 108 — do 138, oraz mapką powiatu płockiego. 



Gleby powiatu płockiego. 



w przyczynku niniejszym chodzi mi o ogólną charakterystykę gleb po- 

 wiatu płockiego, które w porozumieniu z Towarzystwem rolniczem płockiem 

 zbadałem dwa lata temu głównie w punktach na załączonej mapie oznaczo- 

 nych. Z miejsc tych pobrane próbki poddane zostały analizie mechanicznej, 

 oraz oznaczono w nich wapno znajdujące się pod postacią węglanu wapnia 

 (CaCOs), a więc w formie dla rolnika najważniejszej. Mówiąc o każdej z gleb, 

 nie podaję całego materyału obserwacyjnego, ani wszystkich profilów otrzy- 

 manych podczas wierceń, tylko to, co w danej chwili wydaje mi się najważ- 

 niejszem, oraz średni profil danej glebie w'łaściwy. Robię to dla pozbawienia 

 niniejszych materyałów gleboznawczych tego balastu cyfr i spostrzeżeń, któ- 

 ry w chwili obecnej przed ostatecznem ustaleniem typów gleb krajowych, ; 

 raczejby utrudniał zoryentowanie się we własnościach gleb Królestwa Pol- | 

 skiego, aniżeli rozumienie ich ułatwiał. Ogłoszenie ich całkowite odkładam 

 do czasu podania dokładnej charakterystyki poszczególnych typów rolniczych ] 

 gleby. Przy typach tych fakty wyżej pomienione, spostrzeżenia oraz profile 

 służyć będą, jako materyał dowodowy i będą odpowiednio zgrupowane, co 

 ułatwi ich ujęcie w pewną całość. 



Jak widać z załączonej mapki powiatu płockiego, majątki badane leżą j 

 wieńcem dokoła centrum powiatu, który przedstawia, jakgdyby równię po- } 

 chyłą ku Wiśle, a wznoszącą się ku północy lub raczej ku północo-wschodo- ? 

 wi 1). Krajobraz przeważnie płaski. Ziemie położone bliżej Wisły mają ce- 

 chy charakterystyczne bielic (typ nadrzeczny), nizko położone północne^) (gli- 

 niaste) różnią się wielce jedne od drugich nawet w niewielkich od siebie od- ^ 

 ległościach, nieco wyższy pas gleb środkowy od Płońska ku Bielskowi ma 

 charakter bielic spłaszczonych, które możnaby nazwać bielicoszczerkami lub 

 szczerko-bielicami. v» 



KowalewJco ma glebę na całej przestrzeni bardzo jednolitą. Leży ona '■ 

 na płaskowzgórzu równem jak stół, co jest typowem dla bielicy, nic też dzi- 

 wnego, że gleba prawie nie różni się na całej przestrzeni folwarku za wyjąt- 

 kiem stoków wąwozu znajdującego się w części południowej. Na stokach tych 

 wychodzi czerwona glina piaszczysta z gniazdami żwii'u. W wąwozie prze- 

 ważnie piasek. Na powierzchni niema kamieni prawie zupełnie. Trafiają 



') Patrz liczby na mapie rozrzucone, wyrażające wysokości hypsometryczne 

 (wzniesienie nad poziomem morza Bałtyckiego) w metrach. 



Drobińskie (położone nieco niżej od gleb je otaczających, choć wj^żej od 

 południowych}. 



