S. MIKI.ASZEWSKI. — 



GLEBY TYPOWR POWIATU CIECHANOWSKIEGO. 



53 



mują łatwiej od innych próchnicę. Np. tak gruby piasek żwirowy, jak Nr. 51 

 zawiera jej 0,666?;. 



Ilości azotu zależne są od ilości próchnicy i wahają się w glebach lżejszych 

 i suchszych od 0,102;. (Nr. 62) do 0,058 (Nr. 50), a nawet i 0,046 — (Nr. 52). 

 W podglebiach pomienionych gleb azotu jest znacznie mniej: Nr. 63 — 0,022; 

 Nr. 51 - 0,038; Nr. 53 - 0,012. 



Daleko znaczniejsze różnice są w ilościach wapna, którego warstwy 

 wierzchnie nie zawierają wcale pod postacią CaCOj. Prócz Nr. 24 i Nr. 61 

 zawierających dużo wapna (patrz tablicę i podaną analizę) wapna i magnezyi 

 zawierają: 



Nr. 50 51 52 53 60 62 63 



CaO 0,041^' - 0,050';; - 0,088^ - 0,059;^ - 0,174% — 0,130:^ — 0,059^ 

 MgO 0,080^ - 0,122?^ — 0,104^ — 0,052-^ -0,113*0— 0,090:^ — 0,070^. 



Pomimo jednak tak małych ilości wapna, a zupełnego braku CaCOg, 

 gleby te jako przepuszczalne i przewiewne, a więc mające dobre warunki fi- 

 zyczne, nie zakwaszają się i na specyalny brak wapna nie cierpią. 



Natomiast wszystkie cięższe, chociaż zawierają przeszło 1% CaCOg (przy- 

 najmniej w podglebiu), a więc ilości zupełnie dostateczne, mają próchnicę 

 kwaśną i zachowują się jak bezwapienne szczególniej w lata mokre, nie wsku- 

 tek braku wapna, tylko wskutek niemożności wyzyskania jego obecności 

 z powodu złych warunków fizycznych gleby. 



Mam to wrażenie, że wapnowanie tych gleb, jeżeli odnosi pewien skutek, 

 to w każdym i'azie bardzo mały i nie opłaci się dotąd, póki fizyczne własno- 

 ści tych gleb nie zostaną drogą drenowania zmienione. Najcięższe gleby 

 Władysławowa mają przecież po kilkanaście procentów CaCOj i to na głębo- 

 kości 50, a nawet czasem i 200 m, a jednak próchnica gleby jest kwaśna, jak 

 gdyby ziemia ta była absolutnie bezwapienną. 



Ilości żelaza w glebach tych zawarte są naogół znaczne, a mianowicie: 

 Nr. 50—0,353^; Nr. 51-0,455,-?;, Nr. 52—0,340^; Nr. 53-0,358^; Nr. 60 — 

 0,500:^; Nr. 62— 0,315'^;; Nr. 63— 0,330*0— Fe^Oj. Gliny znajduje się tam je- 

 szcze więcej, a więc: AI2O3 Nr. 50— 0,535?t;; Nr. 51— 0,844:^; Nr. 52— 0,481"ó; 

 Nr. 53-0,565-^; Nr. 60-0,637^; Nr. 62—0,557^, oraz Nr. 63—0,377^. 



Obfitość łatwo rozpuszczalnego AlgO;, nawet w ziemiach piaszczystych 

 dowodzi znacznych zasobów glinokrzemianów — zeolitów. SO3 spotyka się 

 w ilościach niewielkich: 



Nr. 50 Nr. 51 Nr. 52 Nr. 53 Nr. 60 Nr. 02 Nr. 63 

 SO3-0,010,i'; 0,009*,; 0,012,^; 0,006*,; 0,016^; 0,014:^,; 0,007^. 



Widzimy więc, że gleby opinogórskie są chemicznie bogate, jeżeli zaś 

 mają wady, to tylko skutkiem nieprzepuszczalności dla wody i dla powietrza. 



Złe własności fizyczne powodują też i złe chemiczne. Podczas wietrze- 

 nia gleby zachodzą procesy odtleniające. 



Chax'akter tych glin lodowcowych odbiega od typu czerwonej gliny 

 piaszczystej, z której powstały bielice. Niemniej przeto mało kawałki bielic 



