J. LEWIŃSKI. — SPRAWO/.DAMK Z I5AKAŃ GKOLOGICZNYCH. 



CM 



Fauna powyższa cechuje kinierydż dolny, poziom Oppelia tenuilobata 

 bardzo obszernie rozprzestrzeniony w Polsce, szczególnie na zboczach wyżyny 

 środkowopolskiej, choć w tamtych miejscowościach poziom ten w nieco innej 

 rozwinął się facyi, mianowicie koralowej, z bardzo licznemi dicerasami i nery - 

 nejami, w obszarze zaś rozpatrywanym obecnie odnajdujemy tylko facies 

 miaryową. Bez względu wszakże na różnice facyalne, utwory jurskie z nad 

 Warty zawierają pewne formy typowe wspólne z opisanemi przeze mnie utwo- 

 rami kimerydzkiemi wschodniego zbocza gór Świętokrzyskich J ); są to: 



As tarte curvirostris Roem. 



Trigonia suprajurensis Agass. 



Rhynchonella pinguis Roem. 



Modiola perplicata Et. 



Cerithium aff. septemplicatum Rom. 



Na zboczu północnem wyżyny środkowo-polskiej, w pobliżu Tomaszowa, 

 facya koralowo-dicerasowa kimerydżu dolnego zostaje zastąpiona przez mia- 

 ryową, która występuje koło Zdziebłowic nad Pdicą i zawiera bardzo liczne 

 i doskonale zachowane Pholadomya paucicosta Rom., tak często napotykane 

 koło Wielkiej Wsi i Brzykowa. Niewątpliwym jest wiek jednakowy odsłonięcia 

 pod Zdziebłowicami 2 ) i opisanych powyżej wychodni nad Wartą, które w tej sa- 

 mej rozwinęły się facyi i też Pholadomye w wielkiej zawierają ilości. Zwa- 

 żywszy zaś, że wapień zdziebłowicki znajduje się w tych samych warunkach 

 batrologicznych, co wapienie dicerasowe wschodniego zbocza wyżyny środko- 

 wo-polskiej 3 ), a mianowicie leży w stropie wapienia skalistego poziomu Pel- 

 to c e r a s bimammatum, a w spągu muszlowca z Exogyravirgu- 

 La i Exogyra Bruntrutana, który pokrywa również wapienie mia- 

 ryowe brzegów Warty, możemy uważać za dowiedziony jednakowy wiek mia- 

 ryowej i koralowo-dicerasowej facyi kimerydżu dolnego, co potwierdza ponie- 

 kąd pewna wspólność' fauny, o ile jest ona wogóle możliwą wobec zasadniczo 

 różnego rozwoju facyalnego. 



Dowiodłem również 4 ), że wapień dicerasowy zaliczać należy do dolnego 

 pokładu poziomu Opp. tenuilobata, równolegle do piętra astorckiego 

 geologów francuskich, do tegoż przeto poziomu zaliczyć musimy białe wapie- 

 nie miaryowe Wielkiej Wsi, Brzykowa, Burzenina i Ruszkowa. 



b) Najwyższe poziomy w odsłonięciach koło Burzenina składają się 

 z mocno marglowatego wapienia, przepełnionego odłamami muszli; rozlaso- 

 wuje się on zupełnie przez wietrzenie, tak że pozostają nienaruszone tylko ska- 

 mieniałości, zalegające w szarym sypkim marglu gliniastym. Pod tym mu- 

 szlowcem leży biały wapień zbity, w którym skamieniałości nie znalazłem. 



') J. Lewiński. Przyczynek do zuajoniości utworów jarskich W. zbocza gór Świę- 

 tokrzyskich. Pam. Fiz. T. XVII. 



'-) A. Michalski. Sprawozd. z badań geologicznych, dokonanych wr. 1SS;> w c/.rści 

 pln.-zach. gub. Radomskiej i Kieleckiej. Pani. Piz. T. IV. 



3 ) J. Lewiński I. c. 



4 ) Ibid. sir. 34. 



