10 



DZIAŁ TV.- — ANTRDPOLOGTA I ARCHF.OT.Of; r A PRZK DDZ1EJOWA. 



sztuk 



z przeniesienia 508 



3. Wyroby kościane: 



Łopatka uszkodzona . 1 



Rylec lub szydło 1 



Nożyk z kła dzika 1 



Strzałek małych 4 dużych 5 ....... . 9 12 



4. Wyroby gliniane: 



Wisiorek okrągły płaski 1 



Skorup z lepionych w ręku i na krążku toczonych 



naczyń około 30 31 



Ogółem sztuk 551 



Obok tego wszystkiego kilkaset kości zwierzęcych całych i łupanych, 

 niektóre z nich opalone i zwęglone. 



Z powyższego wykazu i obliczenia, wyrobów widzimy, że składały się 

 one przeważnie z narzędzi krzemiennych: 2 osełki z piaskowca i 12 narzędzi 

 kościanych, obok szczątków kilkudziesięciu naczyń glinianych stanowią 

 szczupłe stosunkowo uzupełnienie tego wykopaliska. Podobny stosunek ma 

 jednak często miejsce i w innych jaskiniach tej okolicy. 



1) Wyroili/ krzemienne były wyrabiane przez mieszkańców tej jaskini 

 na miejscu, jak tego dowodzi znaczna ilość rdzeni i brył krzemiennych otłu- 

 czonych (sztuk 34) oraz obłupków i okrzesków (72). Materyał surowy znaj- 

 duje się w pobliżu w wielkiej obfitości dotychczas u stóp Góry smardzewskiej. 



Noży całych i uszkodzonych zebrało się tu 51 wielkości średniej i ma- 

 łej, 3 — 8 cm długich. Są tu najrozmaitsze typy i kształty: proste, długie, 

 płaskie, równowąskie i krótkie szerokie, lub wąskie i śpiczaste, zakrzywione 

 w bok, lub nadół i w górę, stosownie do przypadkowego odłupania i kształtu 

 bryły krzemiennej. Wszystkie są łupane wogóle zręcznie i cienko, z brzegami 

 ostremi. 



Krajacze w r liczbie 14 są tu przeważnie krótkie, 4 — 5 cm z brzegami 

 bardzo ostremi. Kilka większych, długości — 7^ em, są grube, z trzonkami 

 zdatnemi do ujęcia w rękę. Narzędzia te mocne i ostre służyć mogły do kra- 

 jania skór i t. p., a niektóre podobne są z postaci do tegoż rodzaju noży krót- 

 kich, używanych dziś przez szewców. 



Nożoskrohaczc w liczbie G znalezione, stanowią jakby przejście od noży 

 do skrobaczy właściwych, od których różnią się kształtem podłużnym i brze- 

 gami bardzo ostremi, obosiecznemi. Wyglądają tak, jakby przerobione zostały 

 z noży złamanych przypadkowo i obrobionych z jednego końca przez otłuki- 

 wanie drobne powtórne na okrągło łopatkowato. 



Skrohacze w liczbie 166, stanowią tu najliczniejszą kategoiyę narzędzi. 

 Wogóle są łupane, niektóre dość grubo. Tylko liz nich mają końce i brzegi 

 obrobione staranniej przez otłukiwanie powtórne i szczerbienie regularne. Ma 



