MATF.RYAŁY DO KJZYOGKAKII JBZIOBA WIGIERSKIEGO. 



19 



wncj odległości od brzegów, ciągnące się długiemi, równoległemi najczę- 

 ściej do brzegu pasmami (rys. 11 i 12). Gdzieniegdzie tworzy ono zaroale na 

 mieliznach, zdała od brzegów (ulubiono kryjówki kaczek dzikich . W polii- 

 dniowo-wschodnioj części jeziorka Gawarzec sitowie otacza prawidłowym, ko- 

 listym, gęstym pierścieniem taką mieliznę, położoną o jakie TjO m od brzegu; 

 wygląda ono (latem) tak, jak gdyby ręka ludzka przy pomocy cyrkla starannie 

 ją dokoła tern sitowiem obsadziła. 



Ogromno przestrzeniu zarośnięte są rośliną tą pomiędzy Wigrami a Roso- 

 chatym Rogiem, a także w okolicach wysp — pod Bryzgiem. 



Trzcina (Phragmites communis) tworzy również liczno skupienia, bądź 

 zmieszane mniej więcej z sitowiem, bądź rozrosłe oddzielnie. Poza tein tu 

 i owdzie widzimy gromady tataraku (Calamus Acorus) — jak np. pod Magda- 

 lenoweni, boberku (Menyanth.es trifoliata), jak pod Gawryobami i rdostnicy 

 pływającej (Potamogeton natans). Bardziej sporadycznie w większej ilo śc 

 rosną: grzybień (Nymphaea alba), grążel (Nuphar luteurn), przęstka illippuris 

 yulgaris), szalej (Cicuta virosa), sadziec (Eupatorium cannabinum), tojeść 

 (Lysimachia thyrsiflora), trędownik (Scrophularia aquatica), mięta (Mentha 

 aąuatica), rdest (Polygonum amphibium), szczaw wodny (Rumex aquaticus 

 jożogłówka (Sparganium ramosum), rzęsa ( Lenina minor, L. trisulrat, żabie- 

 niec (Alisma plantago), roświta (Butomus umbellatus), żabiściek (I ly drocharis 

 morsus ranae). 



Co do roślinności wysp, to zależnie od tego, czy mamy do czynienia 

 z wyspami nizinnemi („ wtórnemi"), czy też wysokiemi („pierwotnemi") - spo- 

 tykamy tam roślinność łąkową, bagnistą, albo też zbiorowiska właściwe wzgó- 

 rzom nadbrzeżnym. 



Poza tern kilka gatunków spotkałem wyłącznio na pewnych wyspach. Mia- 

 nowicie na wyspie pod Bryzgiem w znacznej ilości występują: przelot ; Anthyl- 

 lis vulneraria), traganek (Astragalus glycyphyllos), ostrożeń (Girsium olera- 

 ceum) i kosatka (Toficldia calyeulata). 



Wreszcie na wyspio nizkiej „Ostrów"', zarośniętej krzewami, znalazłem 

 d. 22 lipca 1903 r. goryczkę Gentiana Pneumonanthe w takiej ilości, że zdała 

 nawet rzucała się w oczy pięknym błękitem l ). 



') Do determinowania zebranych roślin korzystałem z następujących źródeł: 

 a) Flora polska jawnokwiatowych rodzajów Jakóba Wagi, 3 tomy. War>/.awa 

 1847 - 8. 



h) Dykoyonarz roślinny X. Krzysztofa Kluka. 2 tomy. Warszawa. L805. 



c) Opisanie roślin w Litwie, na Wołyniu, Podolu i Ukrainie dziko rosnących ja- 

 ko i oswojonych, Józefa Jundziłla. Wilno, 1880. 



d) Flora Tatr, Pienin i Beskidu Zachodniego, d-ra Feliksa Berdau. Warszawa 1890. 



e) lllustrirte Deutsche Flora Hermana Wagnera. Stuttgart 1871. 



f) Flora von Est-Liv-und Curland. Jana Klingego. Uewel 1882. 



g) Flora von Preussen. Dr. Carl Jul. v. Klinggraff. Kwidzyn 1848. 

 M Postel E. Vadomecum fiir Freunde der Pflanzenwelt. (860 



i) Pflanzeu-Atlas. Carl Hołfmaun. Stuttgart 1881. 



