1 1 



miast od 1 czerwca 1874 r. używano termografu tylko do interpolacyi dla tych godzin, 

 w których nie odczytywano termometru, więc tu poprawianie było zbyteczne. 



Bliższych szczegółów, w jaki sposób ta interpolacya dokonywana była, nie znaj- 

 dujemy w pracy d-ra We i g ta; również ważną i interesującą byłaby dokładniejsza 

 wiadomość o wielkościach różnic termografu z odczytaniami bezpośredniemi termo- 

 metrów z podaniem granic, w których się te różnice wahały. 



O ustawieniu przyrządów w Krakowie podaje dr. Weigt następujące szczegóły. 

 Ustawienie to nie uległo zmianie od lat 40; przyrządy umieszczone są w budce ża- 

 luzyowej przy północno-zachodniem oknie II-go piętra gmachu Obserwatoryum Astro- 

 nomicznego na wysokości 12 metrów nad powierzchnią gruntu. Spółrzędne miejsca 

 obserwacyj wynoszą: 



s = 50°4' N., /. = 19°58' E. Gr., H = 220 m. 



Obserwatoryum Krakowskie leży za miastem przy Ogrodzie Botanicznym; brak 

 dokoła większych gmachów sprawia, że powietrze ma swobodny dostęp do przyrządów. 

 Jednakowoż na budkę żaluzyową, w której znajdują się przyrządy, padają w godzi- 

 nach popołudniowych (gdy dzień jest dłuższy) promienie słoneczne; wtedy też prze- 

 nosi się przyrządy do okna północno-wschodniego w tym samym pokoju obser- 

 wacyjnym. 



Temperaturę odczytywano bezpośrednio w stałych godzinach obserwacyj, a nadto 

 przygodnie w ciągu dnia kilka razy tak, że np. dla pięciolecia 1894 — 1898 r. było 

 dziennie 6 do 14 odczytań ') bezpośrednich z termometrów. Temperaturę dla reszty 

 godzin brano z termografu, który umieszczony był tuż obok termometrów. Tym spo- 

 sobem zyskiwano szereg z 24 liczb dla przebiegu dobowego temperatury. 



Przechodzimy teraz do redukcyi przebiegu dobowego temperatury w Krakowie. 

 Wartości cogodzinne, otrzymane z termografu i dostosowane do bezpośrednich odczy- 

 tań termometrycznych, dają mimo to bieg „niepoprawiony". 



Trzeba tu przedewszystkiem wyeliminować wpływ przebiegu rocznego tempera- 

 tury, który na krzywych dziennych odbija się w ten sposób, że w pierwszej połowie 

 roku ich ramię prawe (od 12 h w południe do 12 h w nocy) jest wyższe niż ramię lewe, 

 w drugiej zaś połowie roku odwrotnie. 



Gdyby nie było przebiegu rocznego temperatury, to temperatura średnia godziny 

 12 rozpoczynającej dobę (czyli godziny Oj równałaby się temperaturze średniej go- 

 dziny 12, która tę dobę kończy. Tymczasem zwykle bywa pomiędzy niemi różnica; 

 różnica ta wynika właśnie z przebiegu rocznego temperatury. 



Dla wyrugowania tego wpływu rocznego posługiwał się dr. Weigt klasycznym 

 sposobem, podanym przez Wilda i Hanna. Różnice między 12 p ' i 0* rozkłada się 

 mianowicie na 24 części i poprawkę taką, odpowiednio mnożąc, dodaje się z jednej 

 strony, a odejmuje z drugiej od szeregu liczb, wyrażających przebieg dzienny tempe- 

 ratury tak, aby temperatura godziny 0a równała się temperaturze 12p. Poprawka ta nie 

 może oczywiście zmienić średniej z 24 godzin, bo ilość z jednej strony dodana równa 

 się ilości odjętej z drugiej strony tego szeregu liczb. Za punkt wyjścia dla dodawania 

 i odejmowania bierze się godzinę 12 w południe. 



') Por. Sprawozdanie Komisyi Fizyograficznej Akademii Umiejętności w Krakowie; T. XXXIV, 

 str. 204-205. 



